Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/11653 K.2022/14843

Taraflar arasındaki tenfiz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının, müvekkili Şirket bünyesinde çalışmakta iken yaptığı usulsüzlük nedeniyle ... hukuk mahkemelerinde yargılandığını, hakkında bir karar tesis edildiğini, buna göre davalı tarafın müvekkiline borcu olan 40.859,84 ... larisi (GEL), devlet vergisi olan 1.225,80 GEL ve avukatlık ücreti olan 1.634,39 GEL'in müvekkiline ödenmesine karar verildiğini, ... Cumhuriyet ile ...

Cumhuriyeti Arasında Hukuki, Ticari ve Cezai Konularda Adli Yardımlaşma Anlaşmasının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun’un 19 uncu maddesi ve 20 nci maddesi hükümlerine göre dilekçe ekinde sunulan ... mahkemesi kararı ve icra belgesi ile davalı taraf hakkında kurulan kesinleşmiş hükmün ... mahkemelerince de tenfiz edilmesi gerektiğini, davalının müvekkiline borcu olan 40.859,84 GEL, müvekkili tarafından ödenmiş devlet vergisi olan 1.225,80 GEL ve ... ücreti olan 1.637,39 GEL olmak üzere toplam 43.720,03 GEL'in dava tarihindeki rayice göre hesaplanarak ... lirası olarak müvekkili Şirkete ödenmesine,

alacaklarına dava tarihinden itibaren ticari reeskont faizine hükmedilmesine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesine talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili yasal süresi içerisinde cevap dilekçesi ibraz etmemiş olup 10.09.2020 tarihli duruşmadaki beyanında; müvekkili ile davacı Şirket arasında ... ilişkisi bulunduğunu, müvekkili davalının istifa ederek işten ayrıldığını, davacı tarafın tenfizini talep ettiği davada tebligatların davacı Şirketin ofisine yapıldığını, müvekkili davalının ...’da adresi olmadığı için işe başlarken tüm işçilerin adreslerinin şirketin adresi olarak gösterilmek suretiyle ... sözleşmesi yapıldığını, bu nedenle davalının davadan haberi olmaksızın karar verildiğini, müvekkilinin anayasal hakkının ihlal edildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;

“…Davalı tarafça sunulan belgelerin tercümesi yaptırılmıştır.

Dava, Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun Hükümlerine göre açılan tenfiz davasıdır.

5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında kanunun 52.maddesinde tenfiz isteminin dilekçeyle yapılacağı hüküm altına alınmıştır. Kanunun 53.maddesinde ise tenfiz dilekçesine eklenecek olan belgeler sayılmıştır. Buna göre; a) Yabancı mahkeme ilâmının o ülke makamlarınca usulen onanmış aslı veya ilâmı veren yargı organı tarafından onanmış örneği ve onanmış tercümesi,

b) İlâmın kesinleştiğini gösteren ve o ülke makamlarınca usulen onanmış yazı veya belge ile onanmış tercümesi tenfiz dilekçesine eklenmelidir.

04/03/2021 tarihli duruşmada tenfizi talep edilen ilamın kesinleştiğine dair belge ve tercümesinin sunulması için davacı tarafa kesin süre verilmiş ve ihtar yapılmış ancak buna rağmen ilamın kesinleştiğine dair belge sunulmamıştır. Kesin süreye rağmen ilamın kesinleştiğine dair o ülke makamlarınca usulen onanmış yazı veya belge ile onanmış tercümesi sunulmadığından ön şart yokluğundan davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş, ....” gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili; tenfize konu Mahkeme kararının kesinleşme evrakının pandemi koşullarında uzun süre hem ... hem de ... mahkemelerinin çalışmaması nedeni ile temin edilemediğini, gerekirse uluslararası istinabe ile kesinleşme evrakının talep edilmesi gerektiğini, kesinleşme şerhinin sonradan da tamamlanabilecek bir eksiklik olması sebebiyle kararın hangi aşamada kesinleşip kesinleşmediğinin önem arz etmediğini, bu eksikliğin resen soruşturulması gerekli bir eksiklik olduğunu, davalı tarafın davaya cevap vermediğini ve bir kısım duruşmalara da katılmadığını, bu sebeple davalı avukatı lehine vekâlet ücretinin tam olarak takdir edilmesinin kanuna aykırı olduğunu ... sürerek ve resen dikkate alınacak nedenlerle İlk Derece Mahkemesi kararını istinaf etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;

“…Davalı vekili 10.09.2020 günlü ... 2. Asliye Mahkemesi'ndeki duruşmada; davacı ile davalı müvekkili arasında ... ilişkisi bulunduğunu, davalı adına yapılan tebligatın kendisine ait avukatlık bürosuna yapıldığını, davalının usulü haklarının ihlal edildiğini belirtmiştir. Dosyaya tercümesi sunulan ...

Şehir Mahkemesi Hukuk Davaları Heyetinin yukarıda bahsedilen kararına göre; davacı şirket tarafından 05.01.2017 tarihinde davalı işçi aleyhine 40.459,84 GEL borcun ödenmesinin talep edildiği, davalının duruşmaya devam etmemesi sebebiyle gıyap kararı alınarak davalı aleyhine hüküm verildiği, fakat davalının ....05.2020 tarihinde bu kararın iptalini talep ettiği belirtilerek, 11.05.2020 tarihinde gıyap kararının icrasının bozdurulmasına ilişkin talebin onaylandığı ve yargılamaya yeniden başlandığı ve 12 gün içerisinde temyiz yoluna başvurulabileceği belirtilmiştir.

Yukarıda alıntısı yapılan 5718 sayılı Milletlerarası özel hukuk ve usul hukuku hakkındaki kanunun 50. Maddesine göre; kararın öncelikle verilen ülke kanunlarına göre kesinleşmiş olması gerekmektedir. 53. Maddesine göre; kararın verildiği ülke makamlarınca onaylanmış kararın tercümesinin sunulması gerekmektedir. Tercümesi dosyada varsa da kesinleşmiş olduğunu gösteren, kararın aslı ya da onaylanmış sureti yoktur. Bu sebeplerle; mahkemece tenfiz isteğinin reddedilmesi yerinde olduğundan, davacının istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine dair karar verilerek ... " gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde belirttiği gerekçeler ve resen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, yabancı mahkeme tarafından verilmiş kararın tenfizi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un yabancı mahkeme kararlarının tenfizine ilişkin 50 ila 57 nci maddesi hükümleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararların bozulması, 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ... sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR