Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/13460 K.2023/7649

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece ... Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalılar vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı ... bünyesindeki inşaat şirketlerinin Rusya’daki şantiyelerinde devamlı ve aralıksız olarak çalıştığını, davacının ... sözleşmesinin haksız ve ihbarsız olarak davalı işveren tarafından işin bitmesi bahanesi ile sona erdirildiğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin ücreti, fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti, ... ... ve genel tatil ücreti alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Şirketin yapılanması içerisinde adı geçen davacıya ilişkin bir kayda rastlanmadığını, yurt dışında kurulu bulunduğu iddia edilen bir şirket var ise ve işçi bu şirkette çalışmış ise davanın buna göre açılması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

2. Davalı Renaissanse Constraction ... vekili cevap dilekçesinde; davacı işçinin müvekkili Şirketin bünyesinde yurt dışında çalıştığını, Şirket aleyhine ...’de dava ikame edilmesinin ve yargılama yapılmasının milletlerarası ... hukuk kurallarına aykırılık teşkil ettiğini, davacının ... ... Kurumu ... sözleşmesi ile Şirketlerinde belirli süreli olarak istihdam edildiğini, işçilik alacaklarının Rusya Federasyonu kanunlarına tâbi olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

3. Davalı Rec Uluslararası İnş. Yat. San. ve Tic. AŞ vekili cevap dilekçesinde; davada husumetin davacının çalıştığı işverene yöneltilmesi gerektiğini, zamanaşımı def'inde bulunduklarını savunarak davanın reddini istemiştir.

4. Davalı ... ... İnşaat Taahhüt AŞ vekili cevap dilekçesinde; davacının müvekkili Şirkette çalışmadığını, müvekkil Şirket yapılanması içerisinde adı geçen şahsa ilişkin bir kayda rastlanmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 12.11.2020 tarihli ve 2018/632 Esas, 2020/476 Karar sayılı kararı ile; ... sözleşmesinin işveren tarafından haklı bir neden olmadan ve bildirimsiz olarak feshedildiği gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

... Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesinin 21.04.2021 tarihli ve 2021/761 Esas, 2021/1204 Karar sayılı kararı ile; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davalılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 22.09.2021 tarihli ve 2021/8130 Esas, 2021/12579 Karar sayılı ilâmı ile; davacının ücretinin kabul edilenin aksine tanık beyanı ve banka kayıtlarına göre net 1.800,00 USD olarak ispatlandığı gözetilmeksizin yanılgılı değerlendirmeye dayalı olarak yazılı şekilde verilen kararın hatalı olduğu, davacının 7 yılı aşan süre ile çalışmasına rağmen hiç ücretli izin kullanmaması hayatın olağan akışına aykırı olduğundan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 31 ... maddesi uyarınca hâkimin davayı aydınlatma ödevi çerçevesinde Mahkemece davacı asıl çağrılıp çalışma süresi boyunca ücretli izin kullanıp kullanmadığı,

kullanmış ise kaç ... yıllık ücretli izin kullandığı konusunda beyanı alındıktan sonra sonucuna ve tüm dosya kapsamına göre değerlendirme yapılarak bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesinin isabetsiz olduğu gerekçesi ile kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının net 1.800,00 USD ücretle çalıştığı dikkate alınarak ... bir bilirkişiden rapor alındığı, dosya içeriğine uygun ve denetime elverişli bilirkişi raporuna itibar edildiği, davacı asılın yıllık ücretli izin yönünden beyanının alındığı ve beyanında hiç yıllık izin kullandırılmadığını ifade ettiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar vekili temyiz dilekçelerinde; organik bağ kavramının sınırlarını aşan ve hakkın kötüye kulanımını oluşturan şekilde uygulandığını, ... hukukunun uygulanmasının kabul edilemez olduğunu, işçilik alacaklarına esas kabul edilen ücretin hatalı olduğunu, giydirilmiş ücretin hatalı belirlendiğini, net ücretin brüte çevrilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanmadığını, yıllık izinlerini kullandığını, tanıkların derdest davaları bulunduğundan beyanlarına itibar edilememesi gerektiğini, tanıkların davacı ile birlikte çalıştıkları süre için beyanlarına itibar edilebileceğini, ... ... ve genel tatil ücreti hesabının kabul edilemez olduğunu, alacaklara uygulanan indirimin az olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; aylık ücretin miktarı ile yıllık ücretli izin alacağının bulunup bulunmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri, 4857 sayılı Kanun'un 32, 53 ve 57 nci maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesinin hukukça mümkün olmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple; Davalılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,