Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/13625 K.2022/16175

Taraflar arasındaki tespit ve alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin Ulaştırma Daire Başkanlığında otobüs şoförü olarak çalıştığını, Sosyal Güvenlik Kurumuna çalışma bildirimlerinin diğer davalı alt işveren Şirket tarafından yapıldığını, davacı asılın Belediyenin işini yaptığını, işin sevk ve idaresinin tamamen davalı ... tarafından yürütüldüğünü, amir pozisyonunda Belediye görevlilerinin bulunduğunu, işe giriş ve çıkışların davalı ... tarafından yapıldığını, çalıştırılacak işçilerin isimlerinin alt işveren Şirkete davalı ... tarafından bildirildiğini, otobüslerin Belediyeye ait olduğunu, personel servisi ve şehir içi ulaşımda kullanıldığını,

bu nedenle alt işveren Şirket ve davalı ... arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğunu ... sürerek davacı asılın çalışmaya başladığı tarihten beri davalı Belediyenin işçisi olduğunun tespiti ile fark ücret, ilave tediye ve ikramiye alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacının şehir içi toplu taşıma faaliyeti yapan araçlarda çalıştırılmak üzere hizmet alım ihalesi sonrasında ihaleyi kazanan firma tarafından işe başlatıldığını, davanın müvekkili Belediye yönünden husumet yokluğundan reddi gerektiğini, davacının alacağının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir. 2. Davalı ... Temizlik Gıda İnş. Taah. İlaçlama Bilgi İşlem Tic. San. Ltd. Şti. cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin 10.01.2019 tarihli ve 2018/4316 Esas, 2019/201 Karar sayılı kararının emsal mahiyette olduğu, davacının baştan itibaren sadece davalı ... emrinde çalıştığını ve davalı Belediyenin işçisi olduğunu ispat edemediği, tanık anlatımlarından davacı işçinin hizmet alım sözleşmesi kapsamında belirlenen işte çalıştırıldığı ve alt işveren işçisi olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili; dava dilekçesinde ...'nin taraf olduğu 94 sayılı Uluslararası Çalışma Örgütü ( ILO) sözleşmesi kapsamında kamu kurumlarında alt işveren işçisi olarak çalışan işçilere uygulanacak hükümlerin müvekkilleri için de uygulanmasına yönelik talepleri hususunda karar tesis edilmediğini, gerekçeli kararın eksik olduğunu, davacının baştan beri davalı Belediyenin işçisi olduğunu, alt işveren Şirketin;

uzmanlık alanı olmadığını, salt işçi temin ettiğini ve bağımsız organizasyonu bulunmadığını, ihale alan şirketler değişmesine rağmen müvekkili dâhil birçok kişinin davalı Belediyede çalışmaya devam ettiğini, tüm bu hususların muvazaa olgusunun varlığını ispatladığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesinin 28.05.2019 tarihli ve 2016/13315 Esas, 2019/11884 Karar sayılı ve Dairemizin 22.03.2018 tarihli ve 2018/2228 Esas, 2018/6006 karar sayılı ilâmlarına göre davalılar arasındaki ilişkinin muvazaaya dayanmadığı, 94 sayılı ILO sözleşmesine göre davalılar arasında muvazaa olup olmadığına ve sendika üyeliğine bakılmaksızın davacının toplu ... sözleşmesinden yararlandırılması gerektiği ... sürülmüşse de, alt işveren işçisinin asıl işverenin tarafı olduğu toplu ... sözleşmesi ile kadrolu işçilere sağlanan haklardan yararlandırılamayacağı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf dilekçesinde ... sürdüğü gerekçelere ek olarak aynı mahiyette açılan davalarda hizmet alım ilişkisinin muvazaalı olduğunun kabulüne karar verildiğini, bu durumun 2709 sayılı ... Cumhuriyeti Anayasası’nın 10 uncu ve 36 ncı maddeleri ile güvence altına alınan eşitlik ve adil yargılanma haklarının ihlaline sebebiyet verdiğini belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davalılar arasındaki ilişkinin muvazaalı olup olmadığı ve davacının davaya konu alacaklara hak kazanıp kazanmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4857 sayılı ... Kanunu’nun 2 nci maddesinin yedinci ve sekizinci fıkraları, 6098 sayılı ... Borçlar Kanunu'nun 19 uncu maddesi.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ... sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR