Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/15237 K.2022/17445

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Karayollarına ait işyerinde ihbar olunan Şirketlerce kurulan adi ortaklığın işçisi olarak çalışmaya başladığını, ihbar olunan Şirketler ile davalı İdare arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi olduğunu, işyerinde Yüksek Hakem Kurulunun 12.09.2019 tarih 2019/255 Esas, 2019/398 Karar sayılı toplu ... sözleşmesini imzaladığını, davacının taraf sendika üyesi olduğunu, toplu ... sözleşmesinde düzenlenen alacakların işverence hiç ödenmediğini iddia ederek çocuk yardımı, yemek yardımı, yakacak yardımı, bayram harçlığı, ikramiye ve ücret farkı alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı def'inde bulunduklarını, sendikanın işçi adına dava açma yetkisinin araştırılması gerektiğini, İdarenin ihale makamı olduğunu, davacı ile işçi işveren ilişkileri olmadığını, diğer davalılar ile İdare arasında asıl alt işveren işveren ilişkisi olmadığını, alacağa dayanak olan toplu ... sözleşmesinin tarafı olmadıklarını, bu nedenle de toplu ... sözleşmesinden kaynaklı ödeme yükümlükleri bulunmadığını, davacının rutin yol bakım ve onarım ile kar ve buz mücadelesi yapılması işine ait ihale kapsamında çalıştığını, ihalenin yapım ihalesi olduğunu, husumet itirazları olduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.

2.İhbar olunan şirketler vekili cevap dilekçesinde; husumet, kesin hüküm, derdestlik, hak düşücü süre, görev ve yetki itirazı ile zamanaşımı def'inde bulunduklarını, davanın hukuki yarar yokluğundan reddi gerektiğini, dava konusu alacakların ödendiğini ve davacının bu alacakları talep hakkı olmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ... Müdürlüğüne ait bir kısım yolların bakım ve onarım gibi rutin işlerinin yapılan hizmet alım sözleşmeleri ile ihbar olunanlar Denkyol Ltd.Şti., Bsk Ltd. Şti., Bar-Den Ltd.Şti.

Şirketleri tarafından oluşturulan adi ortaklığa verildiği, sözleşme konusu işler dikkate alındığında, yol yapım işi ve asfaltlama işlerinin olmadığı, Karayollarına ait yolların bakım ve onarım işleri olduğu ve yapılan işlerin niteliği gereği anahtar teslimi ya da 4857 sayılı ...

Kanunu'nun (4857 sayılı Kanun) 36 ncı maddesi kapsamındaki işlerden kabul edilemeyeceği, davalı ... ile ihbar olunan yükleniciler arasında 4857 sayılı Kanun'un 2 inci maddesi uyarınca asıl işveren alt işveren ilişkisinin olduğu, buna göre yapılan işlerin niteliği, davacının sendika üyesi olduğu tarih ve toplu ... sözleşmesinin yürürlük tarihinde nezdinde çalıştığı işverenler dikkate alındığında davalı ...

Müdürlüğünün asıl işveren olarak bilirkişi raporu ile hesaplanan alacaklardan sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; zamanaşımı def'i ve hak düşürücü süre itirazlarını tekrarladıklarını, davacının müvekkili İdare çalışanı olmadığını, yüklenici firma bünyesinde çalıştığını müvekkilinin ihale makamı olduğunu, yükleniciye verilen işin yapım işi olduğunu, süreklilik arz etmediğini, müvekkili İdareye husumet yöneltilemeyeceğini, alacaklara yasal faiz işletilmesi gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davalı ... işyerinde rutin yol bakım onarım, yapım ile kar ve buzla mücadele işlerinin yapılması işini ihale ile alan şirketler bünyesinde çalıştığı, davalı Karayollarının 4857 sayılı Kanun'un 2 inci maddesinin yedinci fıkrası uyarınca asıl işveren olarak işçilik alacaklarından sorumlu olduğu, davacının Yol ... Sendikası üyesi olduğu, yüklenici firmalar ile işyerinde yetkili sendika arasında imzalanan toplu ... sözleşmesi kapsamında davacının alacağının bulunduğu, toplu ... sözleşmesinden kaynaklanan alacaklara işletilen faiz türünde bir hatanın bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ... ile ihbar olunan Şirketler arasındaki ilişkinin asıl işveren alt işveren ilişkisi olarak nitelenip nitelenemeyeceği, davacı işçinin toplu ... sözleşmesinden kaynaklanan alacaklara hak kazanıp kazanmadığı ve davalının bu alacaklardan sorumlu olup olmadığına hususlarına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4857 sayılı Kanun'un 2 nci maddesinin yedinci fıkrası ile 6001 sayılı Kanun'un "Görev ve Yetkiler" kenar başlıklı 4 üncü maddesi, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu ... Sözleşmesi Kanunu.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,