Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/16155 K.2023/1594

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin başvurusunun esastan reddine, davalının vekilinin başvurusunun kesinlik nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkilinin davalıya ait işyerinde 01.09.2015-25.03.2019 tarihleri arasında ... makinesi operatörü olarak çalıştığını, müvekkilinin fazla çalışma yaptığı hâlde karşılığı ücretleri alamadığını, ... sözleşmesinin haksız olarak feshedildiğini, müvekkilinin haftada 7 gün ....00-19.00 saatleri arasında aralıksız olarak çalıştığını, asgari geçim indirimi alacaklarının da ödenmediğini, müvekkilinin hizmet döküm belgesine bakıldığında birçok işyerinde kısa süreli olarak çalıştığının görüleceğini,

davalı tarafından müvekkilinin üzerinde operatör olarak çalıştığı ... makinasının birçok şirkete müvekkili ile beraber kiralandığını, müvekkilinin ... makinesinin kiralandığı yerlerde sigortalı olarak gösterildiğini, ancak ücretinin davalı tarafından her ayın sonunda elden ödendiğini, bu şekilde müvekkilinin 4 yılı aşkın bir süre sürekli başka şirketlere kiralanan araçla birlikte çeşitli işyerlerinde çalıştığını, çalışılan süre boyunca gidilen şantiyelerde en az bir aylık dönemler boyunca kaldığını,

müvekkilinin ücretinin davalı tarafından ödenmesi ve kiralama işlemini davalının yapması nedeniyle bu davayı davalıya yöneltme gereği doğduğunu ileri sürerek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin, fazla çalışma, hafta tatili, ... bayram ve genel tatil ücretleri ile asgari geçim indirimi, yol, eğitim ve yemek alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, davanın asıl işveren olan ... Büyükşehir Belediyesi ve Tunceli Belediyesine karşı açılması gerekirken, sorumluluğu olmayan müvekkili Şirkete yöneltilmesi sebebiyle husumetten reddi gerektiğini, davacının müvekkili Şirket ile ... Büyükşehir Belediyesi ve Tunceli Belediyesi arasında akdedilen sözleşme kapsamında müvekkili Şirket nezdinde şoför olarak çalıştığını, dava dilekçesinde davacının 01.09.2015 ile 25.03.2019 tarihleri arasında çalıştığı belirtilmiş ise de davacının müvekkili Şirket bünyesinde 21.11.2017-25.03.2019 tarihleri arasında kesintili çalıştığını, davacının 1 saat öğle molasının olduğunu, ... bayram ve genel tatil günlerinde çalışmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davalı Şirket nezdinde 21.11.2017-12.12.2017, 29.12.2017-26.01.2018, 02.02.2018-13.02.2018, 27.01.2019-28.02.2019 ve 27.02.2019-25.03.2019 tarihleri arasında olmak üzere toplam 4 ay 5 gün süreyle ... makinesi opreratörü olarak çalıştığı, ... sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiği davalı tarafından ispatlanamadığından davacının ihbar tazminatı talebinin kabulü gerektiği, davacının davalı nezdindeki hizmet süresi 1 tam yılı doldurmadığından kıdem tazminatı ve yıllık izin ücreti taleplerinin reddi gerektiği,

yargılama sırasında ifadesi alınan davacı tanığına ait hizmet döküm cetvelinin incelenmesinde davacı tanığının, davalı işyerinde veya beyanında geçen dava dışı Miroğulları Şirketinde sigortalı çalışmasının bulunmadığı, davalı işyerinde çalışmayan, davacının çalışma düzeni hakkında somut ve objektif bilgi sahibi olması beklenemeyecek tanığın beyanı fazla çalışma, hafta tatili ile ... bayram ve genel tatil günlerinde çalışma iddiası yönünden hükme esas alınamayacağı, ispatlanamayan yol, yemek ve eğitim yardımı alacaklarının reddi gerektiği,

bilirkişi raporunda tespit edilen asgari geçim indirimi alacağının davacıya ödendiğine ilişkin davalı tarafça herhangi bir delil sunulmadığı anlaşıldığından davacının asgari geçim indirimi alacağı talebinin kabulü gerektiği, zamanaşımı def'inin değerlendirildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davalı vekili istinaf dilekçesinde; davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, davanın müvekkili Şirket yönünden husumet nedeniyle reddi gerektiğini, davacının asıl işvereninin ... Büyükşehir Belediyesi ile Tunceli Belediyesi olduğunu, davacının müvekkili Şirket bünyesindeki çalışmasının 21.11.2017 - 25.03.2019 tarihleri arasında kesintili olduğunu, müvekkili Şirketin asıl işveren olmayıp alt işveren olduğunu, davacının ... akdinin işe gelmemesi nedeniyle haklı gerekçe ile feshedildiğini, davacının ihbar tazminatı ile asgari geçim indirimi alacağının kabulü kararının hukuka aykırı olduğunu, davacıya tüm ödemelerin banka kanalıyla yapıldığını, bilirkişi raporunun hükme esas alınamayacağını, davacının tüm haklarını aldığını ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur.

2. Davacı vekili istinaf dilekçesinde.

Mahkemenin kısmen ret kararının hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin hizmet döküm belgesine bakıldığında birçok işyerinde kısa süreli çalışmasının olduğunu, müvekkilinin ... makinesi operatörü olması nedeniyle ... makinesi ile müvekkilinin birçok şirkete kiralandığını, ... sözleşmesinin haksız olarak feshedildiğini, hizmet süresinin 4 ay 5 gün olarak kabulünün hatalı olduğunu, sadece hizmet döküm belgesine istinaden kiralama yapılmayan dönemlerin kabul edilmesinin hatalı olduğunu, davalı tarafın cevap dilekçesinde müvekkilinin 21.11.2017-25.03.2019 tarihleri arasında çalıştığını belirterek 1,5 yıllık çalışmayı açıkça kabul ettiğini,

müvekkilinin işyerinde haftanın 7 günü sabah ....00-19.00 saatleri arasında çalıştığını, çalışma düzeninin resmi tatillerde de aynı şekilde sürdüğünü, haftalık en az 63 saatlik fazla çalışması bulunduğunu, Mahkemece 4 yıldan fazla hizmet süresine göre kabul kararı verilmesi gerektiğini, sadece ihbar tazminatına hükmedilmesinin hatalı olduğunu, 4 yılı aşkın süreye ilişkin kıdem tazminatı, yıllık izin, ... bayram ve genel tatil ücreti, asgari geçim indirimi alacağı ile yol, yemek ve eğitim yardımı alacaklarına hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davalı işyerinde 21.11.2017-12.12.2017, 29.12.2017-26.01.2018, 02.02.2018-13.02.2018, 27.01.2019-28.02.2019 ve 27.02.2019-25.03.2019 tarihleri arasında toplam 4 ay 5 gün süreyle ... makinesi operatörü olarak çalıştığı, bunun dışındaki iddia edilen sürelerde çalıştığına dair hizmet bildirimi, tanık anlatımı veya başkaca bir delil bulunmadığı anlaşılmakla İlk Derece Mahkemesince kabul edilen hizmet süresinde isabetsizlik bulunmadığı,

her ne kadar davacı davalı tarafın cevap dilekçesinde 27.11.2017-25.03.2019 tarihleri arasında çalıştığına dair ikrarı bulunduğunu iddia etmiş ise de cevap dilekçesi bir bütün olarak incelendiğinde davalının bu tarihler arasında kesintisiz çalıştığına dair açık bir ikrarı bulunmadığı gibi çalışmaların aralıklı olduğuna dair (çalışma tarihleri belirtir) beyanının bulunması karşısında davalı tarafın dilekçesinde belirttiği hususun ikrar mahiyetinde olmadığı, İlk Derece Mahkemesince kabul edilen 4 ay 5 günlük hizmet süresine göre ihbar tazminatının ve asgari geçim indirimi alacağının hüküm altına alınmasının yerinde olduğu,

davacının mevcut hizmet süresine göre kıdem tazminatı ve yıllık izin ücreti hak etmediği yönündeki değerlendirmenin isabetli olduğu, davacının iddia ettiği fazla çalışma, hafta tatili, ... bayram ve genel tatil çalışmasına dair yazılı delil bulunmadığı gibi tanık anlatımı da bulunmadığından bu talepler yönünden ret kararı verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı, yine davacının yol, yemek ve eğitim yardımı aldığına dair yazılı bir sözleşme hükmü, ödeme belgesi veya somut bir delil ile tanık beyanı bulunmadığından ispat edilemeyen talepler yönünden ret kararı verilmesinin yerinde olduğu,

davalı vekilinin istinaf başvurusu açısından yapılan değerlendirmede; aleyhine istinaf kanun yoluna başvurulan 16.....2021 tarihli kararda toplam 2.257,21 TL net ihbar tazminatı ve asgari geçim indirimi alacağının tahsiline karar verildiği görülmekle, verilen kararın hüküm tarihi itibarıyla kesin olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin istinaf dilekçesinin reddine karar vermek gerektiği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine, kararın davalı yönünden kesin olması nedeniyle de davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının çalışma süresi, çalışmanın aralıklı olup olmadığı, buna bağlı olarak alacakların hesaplanması, kıdem tazminatı, fazla çalışma, yıllık izin, ... bayram ve genel tatil ücreti ile yol, yemek ve eğitim yardımı alacaklarının ispatına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 190 ıncı maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası, 370 ve 371 inci maddeleri, 4857 sayılı ... Kanunu'nun 41, 47, 57, 63, 120 nci maddeleri ve 1475 sayılı ... Kanunu'nun 14 üncü maddesi.

3. Değerlendirme 1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,