Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/2650 K.2022/3721

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı işyerinde taşeron firmalar nezdinde 09.08.1982 yılından beri temizlik elemanı olarak çalıştığını, 31.12.2010 tarihinde emeklilik nedeni ile iş akdini sonlandırdığını, ancak tazminat ve işçilik alacaklarının kendisine ödenmediğini, çalıştığı süre boyunca sabah 07:00 akşam 16:00-17:00 saatleri arasında mesai yaptığını, 15 günde 2 gün izin kullandırıldığını, haftanın altı günü çalıştığını, ulusal ve dini bayramlarda da çalıştırıldığını, ilk 15 yıllık kıdemi boyunca kendisine 5'er gün sonraki dönemlerde 14'er gün yıllık izin kullandırıldığını,

emeklilik nedeni ile işten ayrılmış olduğundan kıdem tazminatına hak kazandığını, ücretine ek olarak yemek, giyecek ve yol yardımı verildiğini ileri sürerek, kıdem tazminatı, fazla mesai, ulusal bayram ve genel tatil ve yıllık ücretli izin alacağının davalı ... Temizlik Yemekhane ve Personel Hizm. İnş. Nak. Turizm Tic. Ltd. Şti.'den tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Trabzon 1. İş Mahkemesi'nin 21.05.2015 tarih, 2014/685 Esas ve 2015/202 sayılı kararı ile bu dava ile birleştirilmesine karar verilen dava dosyasında; davacı vekili, müvekkilinin davalı işyerinde taşeron firmalar nezdinde 09.08.1982 yılından beri temizlik elemanı olarak çalıştığını, 31.12.2010 tarihinde emeklilik nedeni ile iş akdini sonlandırdığını, ancak tazminat ve işçilik alacaklarının kendisine ödenmediğini, çalıştığı süre boyunca sabah 07:00 akşam 16:00-17:00 saatleri arasında mesai yaptığını, 15 günde 2 gün izin kullandırıldığını, haftanın altı günü çalıştığını, ulusal ve dini bayramlarda da çalıştırıldığını,

ilk 15 yıllık kıdemi boyunca kendisine 5'er gün sonraki dönemlerde de 14'er gün yıllık izin kullandırıldığını, emeklilik nedeni ile işten ayrılmış olduğundan kıdem tazminatına hak kazandığını, ücretine ek olarak yemek, giyecek ve yol yardımı verildiğini ileri sürerek, kıdem tazminatı, fazla mesai, ulusal bayram ve genel tatil ve yıllık ücretli izin alacağının davalı ...'ndan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar Cevabının Özeti: Davalı ... Temizlik Yemekhane ve Personel Hizm. İnş. Nak. Turizm Tic. Ltd. Şti. vekili, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Trabzon 1. İş Mahkemesinin 21.05.2015 tarih, 2014/685 Esas ve 2015/202 sayılı kararı ile iş bu dava ile birleştirilmesine karar verilen dava dosyasında; davalı ... vekili husumetin müvekkil idareye yöneltilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacının da aralarında bulunduğu firma işçileri ile davalı idare arasında karşılıklı olarak imzalanmış herhangi bir iş akdi ya da sözleşme söz konusu olmadığını, davacıya çalışmış olduğu süre boyunca yıllık izinleri kullandırılmış olduğundan, herhangi bir yıllık izin ücreti alacağı bulunmadığını,

ayrıca davacı gün ve saatlere uygun çalıştırılmış olup bunun dışında çalışmadığından fazla mesai alacağı olmadığını, davacının konu olan işçilik alacağı taleplerine mevduata uygulanan en yüksek faiz isteğini de kabul etmediklerini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın kabulüne dair verilen 2014/216 esas – 2016/216 karar sayılı ilk karar davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiş, Dairemizin 07.10.2020 tarihli, 2017/16512 esas – 2020/10844 karar sayılı ilamı ile davalı ...'nın sair temyiz itirazlarının reddine karar verilerek mahkeme kararı özetle.

“2-....Somut olayda davalı ... bakımından sadece kıdem tazminatı ıslah edilmiş olup ...'nın; yıllık izin ücreti bakımından bir ıslah bulunmadığından dava dilekçesinde talep edilen 100,00 TL üzerinden ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti bakımından da bir ıslah bulunmadığından dava dilekçesinde talep edilen 100,00 TL üzerinden sorumlu tutulması gerekirken talep aşılarak daha fazla miktara hükmedilmesi hatalıdır.

3- Fazla çalışma ücretinin, ulusal bayram ve genel tatil ücretinin ve yıllık izin ücretinin brütten nete çevrilmesi sırasında hesaplamadan işsizlik ve sigorta primi kesilmesi gerekirken yasal kesintilerin usulüne uygun olarak yapılmaması hatalıdır. 4- ... harçtan muaf olduğu halde ... aleyhine harca hükmedilmesi de hatalıdır” gerekçeleri ile bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak devam edilen yargılama sonunda toplanan deliller ve bilirkişi raporuna göre davanın kabulüne karar verilmiştir. Temyiz: Kararı, davalı ... vekili temyiz etmiştir. Gerekçe:

1-Dairemizin 07.10.2020 tarihli, 2017/16512 esas – 2020/10844 karar sayılı ilamı ile fazla çalışma ücretinin, ulusal bayram ve genel tatil ücretinin ve yıllık izin ücretinin brütten nete çevrilmesi sırasında hesaplamadan işsizlik ve sigorta primi kesilmesi gerekirken yasal kesintilerin usulüne uygun olarak yapılmamasının hatalı olduğu belirtilerek karar bu yönden bozulmuştur.

Mahkemece , gerekçede fazla çalışma ücreti ulusal bayram ve genel tatil ücreti ve yıllık izin ücretlerinin re’sen net tutara çevrildiği belirtilmiştir. Ne var ki, mahkemece re’sen yapıldığı belirtilen hesaplama sonucu hüküm altına alınan tutarlar incelendiğinde söz konusu alacak kalemlerinin brüt tutarlarından kesilmesi gereken işsizlik primi (%1) ve sigorta primi (%14) toplamının hatalı olduğu anlaşılmaktadır.

Kaldı ki, mahkemece re’sen yapılan hesaplamada hesap yöntemi belirtilmemiş olup denetlenememektedir.

Mahkemece bozmaya uygun şekilde belirtilen kesintilerin usulünce denetime elverişli şekilde yapılması için kararın tekrar bozulması gerekmiştir.