Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/4067 K.2022/6650

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalı ... Konut İmar Plan Tur. Ulaş. San. ve Tic. A.Ş (... )Genel Merkezinde 2006 yılında işe başladığını, 26.10.2014 tarihine kadar teknik destek bilgi işlem sorumlusu olarak çalıştığını, aylık ücretini ... ile aynı işi yapan taşeron firmalardan aldığını, Bayraktar Güryapı Adi Ortaklığının ödediği ücretlerin bankaya yatırıldığını, davacının 2006 yılından itibaren ...'ta çalışırken ücretinin Albayrak Grubu Be Ma İnş. San. ve Tic. Ltd.

Şti., İlkyapı İnş. Tic. Ltd.

Şti. ve Bayraktar...Adi Ortaklığından aldığını, ... tarafından bildirimsiz ve nedensiz olarak işine son verildiğini, hak ettiği bir kısım alacak ve tazminatın bünyesinde çalışıyor göründüğü Bayraktar...Ortaklığı tarafından ödendiğini, ancak ödenen ücretin noksan olduğunu en son 2.708,34 TL net ücret aldığını, yemek ve servisten yararlandığını, haftanın 5 günü 08:00-18:00 saatleri arasında çalıştığını, yılda toplam 30 gün hafta sonları düzenlenen etkinlikler nedeniyle aynı saatler arasında çalışma yaptığını, sadece 15 gün yıllık izin kullandığını,

davalı ... üzerinden sigortalı yapılmadığı için yıllık 4 maaş ikramiyeden yararlanamadığını beyan ederek kıdem ve ihbar tazminatı ile bir kısım işçilik alacaklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar Cevabının Özeti :

Davalı ... ... Konut İmar Plan Tur. Ulaş. San. ve Tic. A.Ş. vekili; davacının ... personeli olmadığını, ...'tan 30.07.2004 tarihinde tüm hakları ödenerek ayrıldığını, bundan sonra dava dilekçesinde belirttiği Şirketlerde çalıştığını, ... ile diğer davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi olmadığını, ... ile diğer davalı Şirket arasında arsa satışı karşılığı gelir paylaşımı usulü ile yapılması işi sözleşmesi yapıldığını, davacının bu sözleşme sebebi ile diğer bünyesinde çalıştığını ... ile davalılar arasında eser sözleşmesi olduğunu, Şirketin işi anahtar teslimi aldığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Davalı Güryapı İnşaat Taahhüt Turizm Sanayi ve Dış Ticaret A.Ş. vekili ; davanın belirsiz alacak davası niteliğini haiz olmadığını, müvekkilinin davacıya karşı hiçbir borcunun bulunmadığının kabulü ile haksız ve kötü niyetli olarak açılan davanın reddini talep etmiştir.

Davalı... İnş. Tah. Tic. A.Ş. vekili; davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne dair verilen 26.05.2016 tarihli ilk karar, davalı ... ... Konut İmar Plan Tur. Ulaş. San. ve Tic. A.Ş. vekili, davalı Güryapı İnşaat Taahhüt Turizm Sanayi ve Dış Ticaret A.Ş. vekili ve davalı ... İnş. Tah. Tic.

A.Ş. vekilince temyiz edilmiş, Dairemizin 21.12.2020 tarihli ve 2016/27844 Esas, 2020/19368 Karar sayılı ilâmında belirtilen “...Somut uyuşmazlıkta, Mahkemece dava konusu alacaklardan davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna dair hüküm kurulmuştur. Ancak yargılama aşamasında davalılar arasındaki hukuki ilişki yeterince araştırılmamış olup hükmün gerekçesinde davalıların hangi gerekçe ile müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu açıklanmamıştır.

Sonuç olarak, mahkemenin gerekçeli kararının T.C. Anayasası’nın 141. maddesinin amacına, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297. ve 298/2. maddelerine aykırı olduğu anlaşıldığından kararın salt bu nedenle bozulması gerekmiştir.” şeklindeki gerekçe ile Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozma ilâmına uyulmasına karar verilerek devam edilen yargılama sonunda hüküm altına alınan tutarlardan davalı ... sorumlu tutulmuş, diğer davalılar ...İnşaat Taah. Turz. San ve Dış Tic. A.Ş ve...Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş.’ye ( eski unvanı... İnşaat Taah. Tic. A.Ş.) karşı açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir. Kararı, davacı vekili ve davalı ... ... Konut İmar Plan Tur. Ulaş. San. ve Tic. A.Ş. vekili temyiz etmişlerdir.

Dairemizin 28.09.2021 tarihli ve 2021/8388 Esas, 2021/13085 Karar sayılı ilâmında belirtilen; “...Davalılar arasındaki sözleşme ve adi ortaklığın işyeri kurduğuna ilişkin kayıt ve belgeler, adi ortaklığa ait gerçekte bir işyeri bulunduğu ve davacınında bu işyerinde çalıştığını göstermektedir. Bu durumda, davacının iddiası ve dinlenen tanıkların beyanları dosya içeriği ile örtüşmemektedir.

Davalılar arasındaki ilişkide davalı adi ortaklığın işyerinde davalı ...’ın herhangi bir işçisininde çalıştırılmadığı dikkate alındığında davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisinden de bahsedilemez. Davalılar arasında muvazaalı bir ilişki kurulduğu somut ve inandırıcı delillerle kanıtlanamadığından davacının buna dayalı tazminat ve alacaklarından davalı ...’ın sorumlu olmadığı anlaşılmakla davanın, davalı ... yönünden reddi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle yazılı gerekçe ile karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.” şeklindeki gerekçe ile Mahkeme kararı bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak devam edilen yargılama sonunda verilen 28.12.2021 tarihli karar ile davalılar...İnşaat Taah. Turz. San ve Dış Tic. A.Ş ve (eski unvanı... İnşaat Taah. Tic. A.Ş) ve...Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş. yönünden davanın pasif husumet yokluğundan reddine, ... ... Konut İmar Plan Tur. Ulaş. San ve Tic. A.Ş yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

Temyiz Başvurusu:

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Mahkemenin 27.05.2021 tarihli ve 2021/30 Esas, 2021/260 Karar sayılı kararı Dairemizin 28.09.2021 tarihli ve 2021/8388 Esas, 2021/13085 Karar sayılı ilâmında belirtilen; “Davalı ... ... Konut İmar Plan Tur. Ulaş. San. ve Tic. A.Ş. ile diğer davalılar arasında 14.10.2011 tarihli arsa satışı karşılığı gelir paylaşımı usulü ile yapılması işine ait sözleşme yapılmıştır. Bu sözleşme kapsamında kendi nam ve hesaplarına işyeri açan ve burada işçi çalıştıran davalılar adi ortaklığının işyerinde davacının çalışmış olduğu dosyadaki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.

Davacı, gerçekte davalı ...’a ait işyerinde çalıştırıldığını,kayıtlarda ise diğer davalılar adi ortaklık şirketlerinin işçisi olarak gösterildiğini iddia ederek davalılar arasında muvazaalı ilişki bulunduğunu ileri sürmektedir.

Davalılar arasındaki sözleşme ve adi ortaklığın işyeri kurduğuna ilişkin kayıt ve belgeler, adi ortaklığa ait gerçekte bir işyeri bulunduğu ve davacınında bu işyerinde çalıştığını göstermektedir. Bu durumda, davacının iddiası ve dinlenen tanıkların beyanları dosya içeriği ile örtüşmemektedir.

Davalılar arasındaki ilişkide davalı adi ortaklığın işyerinde davalı ...’ın herhangi bir işçisininde çalıştırılmadığı dikkate alındığında davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisinden de bahsedilemez.Davalılar arasında muvazaalı bir ilişki kurulduğu somut ve inandırıcı delillerle kanıtlanamadığından davacının buna dayalı tazminat ve alacaklarından davalı ...’ın sorumlu olmadığı anlaşılmakla davanın, davalı ... yönünden reddi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle yazılı gerekçe ile karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.” gerekçesi ile bozulmuştur.

Dairemizin 28.09.2021 tarihli ve 2021/8388 Esas, 2021/13085 Karar sayılı bozma kararının içeriğine göre davacının hak ettiği alacaklardan adi ortaklığı oluşturan davalılar...İnşaat Taah. Turz. San. Dış Tic. A.Ş ve...Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş.’nin (eski unvanı... İnşaat Taah. Tic. A.Ş ) sorumlu tutulması gerekir.

Ancak kararın metni, adi ortaklığı oluşturan davalı Şirketlere talep edilen alacaklar nedeniyle herhangi bir sorumluluk yüklenmediği şeklinde bir izlenim oluşturmaktadır.

Bu nedenle bozma kararı maddi hataya dayalı olup Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 04.02.1959 tarihli ve 1957 /13 Esas, 1959 Karar ile 09.05.1960 tarihli ve 1960/21 Esas, 1960/9 Karar sayılı kararlarında açıklandığı üzere Yargıtayca maddi hata sonucunda verilen bir karara Mahkemece uyulması usuli kazanılmış hak oluşturmaz.

Açıklanan nedenlerle, davacının talep ettiği ve hak ettiği anlaşılan miktarlardan adi ortaklığı oluşturan davalılar...İnşaat Taah. Turz. San. Dış Tic. A.Ş ve...Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş.’nin (eski ünvanı... İnşaat Taah. Tic. A.Ş ) sorumlu tutulması gerekirken yazılı gerekçe ile ilgili davalılar yönünden davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.