Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/4096 K.2022/5200

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalıya ait otelde 23.08.2012-10.09.2015 tarihleri arasında araç tamir ve bakım işinde çalıştığını, iş sözleşmesinin işverence haklı neden olmadan fesh edildiğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla mesai ücreti alacaklarının tahsilini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, taleplerin zamanaşımına uğradığını, davacının istifa ettiğini, haklarının ödendiğinin ibraname ile belli olduğunu, fazla mesai yapmadığının belge ile anlaşıldığını, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, iş sözleşmesinin davalı tarafça haklı neden olmadan fesh edildiği bu nedenle davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı ayrıca fazla çalışma ücreti alacağı da olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne, karar verilmiştir.

Karar süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dairemizin 2017/14046 Esas 2020/2708 Karar ve 20/02/2020 tarihli ilamı ile özetle, davalı tarafın temyiz itirazları yerinde görülmemiş davacı temyizi yönünden ise, davacının hizmet süresine yönelik eksik inceleme ve araştırma yapılması ve fazla çalışma alacağında tespit hükmü kurulması gerektiği, gerekçeleriyle karar bozulmuştur.

Mahkemece bozma ilamına uyulmuş, hizmet süresini yönelik araştırma ve inceleme yapılıp bilirkişi raporu da alındıktan sonra davacının 17.06.2016 tarihli kıdem ve ihbar tazminatı istemli birleşen davası ile ıslah dilekçesi de dikkate alınarak asıl dava yönünden davanın kabulüne birleşen davanın ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı taraf temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1- Gerekçeli karar başlığında asıl dava kısmında davalının iki kez ( iki ayrı davalı şeklinde ) yazılması mahallinde düzeltilebilir maddi hata kabul edilmiştir.

2- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

3- 1475 sayılı Yasanın 14 üncü maddesinde, “Toplu sözleşmelerle ve hizmet akitleriyle belirlenen kıdem tazminatlarının yıllık miktarı, Devlet Memurları Kanununa tabi en yüksek Devlet memuruna 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine göre bir hizmet yılı için ödenecek azami emeklilik ikramiyesini geçemez” şeklinde kurala yer verilmiştir. Belirtilen üst sınır, “genel tavan” olarak adlandırılabilir. En yüksek devlet memuru da Başbakanlık Müsteşarı olduğundan genel tavan, bu görevdeki kişinin emekliliği halinde Emekli Sandığınca ödenecek olan bir yıllık ikramiye oranını geçemeyecektir.

Genel tavan, iş sözleşmesinin feshedildiği andaki tavandır. Önelli fesih halinde önelin son bulduğu tarih tavanın tespitinde dikkate alınır. İstirahat raporu içinde iş sözleşmesinin işverence feshi halinde ise, rapor bitimi tarihi feshin yapıldığı tarih sayılacağından, bu tarihteki tavan gözetilmelidir. İşverence ihbar öneli tanınmaksızın işçinin iş sözleşmesinin feshine rağmen ihbar tazminatının ödenmemiş olması durumunda, önel süresi içinde meydana gelen tavan artışından işçinin yararlanabileceği Dairemizce kabul edilmektedir (Yargıtay 9.H.D. 13.4.1998 gün 1998/4280 E, 1998/6443 K.)

Kıdem tazminatının tabanını 1475 sayılı yasanın 14 üncü maddesinde öngörülen her yıl için otuz günlük ücret oluşturur. Aynı maddede otuz günlük sürenin hizmet akitleri veya toplu iş sözleşmeleri ile işçi lehine olarak arttırılabileceği öngörülmüştür.

Somut uyuşmazlıkta, Mahkemece, fesih tarihinde geçerli olan kıdem tazminatı tavanı dikkate alınmaksızın tavan tutarı aşılarak hesaplama yapan rapora itibarla hüküm kurulması hatalıdır.

4- Davacı taraf 17.06.2016 tarihli talep arttırımı mahiyetindeki birleşen davasında asıl davada saklı tutulan kıdem ve ihbar tazminatının bakiyesini talep ettiğinden bahsederek 13.969,66 TL kıdem tazminatı, 4.961,21 TL ihbar tazminatı talep etmiş, davanın bozmaya konu asıl dava ile birleşmesinden sonra ise ıslah dilekçesi vererek kıdem tazminatı talebini 54.756,39 TL daha arttırmıştır.

Mahkemece birleşen dava yönünden davacının ıslah dilekçesine değer verilerek sonuca gidilmiş ise de, birleşen davaya konu miktar belirli olup fazla hakka ilişkin talep de yoktur. Buna göre Mahkemece birleşen davada talep arttırımına yönelik ıslah dilekçesine değer verilmesi hatalı olup ayrı bir bozma nedenidir.