Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/4350 K.2022/5803

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı Şirkete bağlı 7. Bölge Müdürlüğü kapsamında yer alan trafo merkezinde çalıştığını, ... Sendikası üyesi olduğunu, sendika ile dava dışı şirketler arasında yapılan toplu iş sözleşmeleri (TİS) görüşmelerinde uyuşmazlık çıkması üzerine Yüksek Hakem Kurulu Başkanlığınca 01.04.2016 - 31.03.2018 yürürlük süreli TİS'in karar altına alındığını, ancak anılan TİS'in hiçbir hükmünün davacıya uygulanmadığını ileri sürerek çocuk yardımı ve öğrenim yardımı alacağını talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı defi ve derdestlik itirazlarının olduğunu, müvekkili Kurumun ihale makamı olduğunu, dava konusu alacaklardan dava dışı firmaların sorumluluğunun bulunduğunu ve davacıya gerekli ödemelerin yapıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; toplanan kanıtlara ve alınan bilirkişi raporuna itibar edilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; davacının ilgili TİS kapsamında davalı teşekkül aleyhine daha evvel davalar açtığını, mezkur davaların Yargıtay incelemesinden de geçerek sonuçlandığını ve davacıya mahkeme kararları doğrultusunda huzurdaki davada talep ettiği döneme ilişkin ödemeler yapıldığını, mükerrer taleplerin olduğunu, davanın derdestlik nedeniyle reddi gerektiğini, davacının öğrenim yardımı alacağının hatalı hesaplandığını, alt işverenlere davanın ihbar edilmediğini, davalının ihale makamı olduğunu, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 3 üncü maddesinin (g) bendine göre fiyat farkının davalı tarafından ödenmesinin mümkün olmadığını ve bilirkişi tarafından hatalı hesaplama yapıldığını ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;

"...

Davacının ... Sendikası üyesi olduğu, davacının alt işverenleri ile YHK tarafından bağıtlanan 17.11.2016 tarih ve 2016/1264-1394 ve 2016/1265-1395 Esas Karar sayılı TİS hükümlerinden faydalandığı, söz konusu TİS’nin ilgili maddeleri gereği çocuk yardımı ve öğrenim yardımlarının ödenmediği anlaşılmıştır. Alınan bilirkişi raporunda TİS hükümleri uyarınca davacının ödenmeyen çocuk yardımı ve öğrenim yardımı alacakları hesaplanmıştır. Davalı zamanaşımı def’inde bulunmuşsa da, söz konusu alacaklarının 5 yıllık zamanaşımına tabi olduğu, alınan bilirkişi raporunda zamanaşımı dikkate alınarak hesaplama yapıldığı ve hata bulunmadığı, ayrıca davacı tarafından daha önce açılan davada da çocuk ve öğrenim yardımı dışındaki alacakların hüküm altına alındığı ve derdestliğin bulunmadığı anlaşılmıştır.

..." gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebeplerle kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Taraflar arasında davacı işçinin talep ettiği toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan çocuk ve öğrenim yardımı alacaklarına hak kazanıp kazanmadığı hususu uyuşmazlık konusudur.

2. İlgili Hukuk 1.6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu.

2.4857 sayılı İş Kanunu'nun "Tanımlar" kenar başlıklı 2 nci maddesinin altıncı fıkrası; "Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur." düzenlemesini içermektedir.

3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda; dava konusu öğrenim yardımı alacağı hesaplanırken davacının bir çocuğunun üniversite, bir çocuğunun ise lise öğrencisi olduğu kabul edilmiştir. Ancak davacının üniversiteye giden çocuğunun 2019 yılında üniversiteye girdiği, alacağın ise 2016 ve 2017 yılları için hesaplandığı anlaşılmaktadır. Bu durumda; hesaplamaya esas dönem itibariyle davacının üniversiteye giden çocuğu olmamasına rağmen, bir çocuğunun üniversite öğrencisi olduğu kabul edilerek sonuca gidilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,