Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/5960 K.2022/7337

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili ve davalılardan .... (...) vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ve davalılardan ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı ...'ın işyerinde 01.09.2008-31.08.2013 tarihleri arasında taşeron firma olan ... İnşaat Taah. Müş. Hiz. San ve Tic. Ltd. Şti. ve ...İnşaat Elektrik Tur.

San ve Tic AŞ'nin işçisi olarak çalıştığını, herhangi bir neden gösterilmeden hizmet sözleşmesinin feshedildiğini, davacının işyerinde ...'ın işçilerinin yaptığı işi yaptığını, aynı düzende ve aynı şekilde çalıştığını, ancak davalı Şirketin kadrolu işçilerinin yararlandığı haklardan yararlanmadığını, işçilerin taşeron şirkette çalışması ileri sürülerek haklarının kısıtlanmasının muvazaa olduğunu, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Müfettişleri tarafından muvazaayı tespit eden rapor hazırlandığını, raporunun iptali istemiyle ...

1. İş Mahkemesinde açılan davanın reddine ilişkin olarak 07.02.2013 tarihli ve 2011/681 Esas, 2013/6 Karar sayılı ilâmı ile kesin karar verildiğini, davacının baştan itibaren asıl işverenin işçisi olduğunu, işyerini devralan Cengiz-Kolin-Limak grubunun son taşeron olan ...İnşaat Elektrik Tur.

San ve Tic A.Ş. ile ihale sözleşmesini iptal etmesi üzerine müvekkilinin de hizmet sözlemesinin feshedildiğini ileri sürerek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, ücret farkı, fazla çalışma ücreti, asgari geçim indirimi, sosyal yardım ve ilave tediye alacaklarını talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacının diğer davalı yüklenici firmaların işçisi olduğunu, yüklenici firmalar ile müvekkili Şirket arasında alt işveren-asıl işveren ilişkisinin olmadığını, davacı ile müvekkili Kurum arasında herhangi bir iş sözleşmesinin söz konusu olmadığını, müvekkili Şirketin faaliyet konusu işleri anahtar teslim yoluyla yüklenici firmalara devrettiğini, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Müfettişlerince düzenlenen raporun iptali istemiyle ...

1. İş Mahkemesinde açılan davanın reddine ilişkin olarak 2011/681 sayılı dosya ile açılan davanın tespit davası olduğunu ve bu davaya dayanak olamayacağını, müvekkili Şirketin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ile 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu kapsamında hizmet satın aldığını, asıl işveren olmadığını, ihale makamı konumunda olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ...İnş. Elek. Tur. San.ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davacının davalı Şirkette işçi olarak 01.12.2010-03.09.2013 tarihleri arasında çalıştığını, davacının taleplerine karşı zamanaşımı defi ileri sürdüklerini, davacının diğer davalı ... nezdindeki başka işyerinde çalışmaya devam ettiğini, bu nedenle fesih değil devir olduğundan davacının ihbar ve kıdem tazminatına hak kazanmadığını, davacının yıllık izinlerini kullandığını, davacının iddia ettiği gibi fazla çalışma yapmadığını, ücret bordrolarında da gösterildiğini, bordroların davacı tarafından ihtirazi kayıt koyulmaksızın imzalandığını, davacıya çalıştığı süre boyunca tüm ödemelerinin banka kanalıyla eksiksiz bir şekilde yapıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

3.Davalı ... İnş.Taah.Müş.Hiz.San. ve Tic. Ltd.Şti. cevap dilekçesi vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince, toplanan kanıtlar ve alınan bilirkişi raporuna dayanılarak; davacının 31.08.2013 tarihinden hemen sonra 01.09.2013 tarihinde dava dışı ...Enerji Şirketinde çalışmaya devam ettiğini, iş sözleşmesinin feshi söz konusu olmadığından feshe bağlı kıdem ve ihbar tazminatına ve yıllık izin ücretine hak kazanamayacağını, davacı ücret farkı alacağı talep etmiş ise de ...

Sendikasına üyelik sonrasında üyelik sebebiyle doğmuş bir ücret farkı tespit edilemediğinden bu talebinin de reddi gerektiğini, davacının dinlenen tanık beyanlarından hafta izni kullandığı anlaşıldığından bu alacağının reddi gerektiğini, ... ile taşeron firmalar arasındaki sözleşmelerin muvazaalı olduğu mahkeme kararı ile tespit edilmesi nedeniyle davacının başlangıçtan itibaren davalı ...'ın işçisi olduğunu, bu nedenle emsali olan işçinin almakta olduğu ücrete göre haklarının belirlenmesi gerektiğini,

sendikalı işçi olması nedeniyle de toplu iş sözleşmesinden yararlanması gerektiği gerekçesiyle ıslah zamanaşımı dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili; yargılama sırasında hesap raporu alınmasını gerektiren her alacağın belirsiz alacak olarak kabulü gerektiğini, talep artırım dilekçesi ile artırılan miktarlara göre karar verilmesi gerektiğini, davacının kıdem, ihbar tazminatı ve yıllık ücretli izin ücretine hak kazandığını ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur.

2.Davalı ... vekili; davacının müvekkili Şirkette çalışmadığını, müvekkili Şirkete husumet yöneltilemeyeceğini, tüm alacaklardan müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmasının taleple bağlılık ilkesine aykırı olduğunu, müvekkili Şirket tarafından işlerin tamamının yüklenici firmalara devredildiğini, 06.05.2011 tarihi sonrasına yönelik herhangi bir muvazaa tespiti bulunmadığını, eksik bilgiye dayalı yetersiz ve hatalı hesaplama yapıldığını, yüklenici firmalardan özlük dosyalarının celbi gerektiğini, davacının ... çalışanı olmadığından toplu iş sözleşmesi hükümlerinden yararlanamayacağını, ilave tediye alacağını da talep edemeyeceğini,

davacının fazla çalışma ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücretine hak kazanmadığını, husumetli tanık beyanlarına itibar edilemeyeceğini, davacının asgari geçim indirimi alacağının ödendiğini ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile. Türkiye Elektrik Dağıtım AŞ ile davalı ... arasında imzalanan 24.07.2006 tarihli sözleşme ile dağıtım tesisleri üzerinde işletme hakkının davalı ...'a devredildiğini, kesinleşen ...

1. İş Mahkemesi kararı ve karara dayanak 11.05.2011 tarihli müfettiş raporundan davalı ... ile yüklenici firmalar arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğunu, arıza bakım ve onarım teknisyeni olarak çalışan davacının işe başlangıç tarihinden itibaren davalı ... çalışanı olduğunun kabulü gerektiğini, davalı tarafından yüklenici firmalara davanın ihbarı ve işyeri özlük dosyalarının celbi için usulüne uygun talepte bulunulmadığını, hükme esas alınan bilirkişi raporu denetime elverişli ve dosya kapsamına uygun olduğuru,

davacının sendikaya üyelik tarihi de gözetildiğinde hesaplama dönemini kapsar ...'ın taraf olduğu toplu iş sözleşmesi hükümlerinden yararlanacağını, davacının asgari geçim indirimi alacağına hak kazandığını, davacı tanıklarının beyanlarının birbiriyle uyumlu olduğu gerekçesiyle davalı ...'ın bu yönlere ilişkin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığını, davacının davalı ...'a ait aynı işyerinde 31.08.2013 tarihi sonrası çalışmasının kesintisiz olarak devam ettiğiri, dolayısıyla feshe bağlı söz konusu alacaklara hak kazanmadığını, davanın kısmi dava olduğunu,

davalılar tarafından ıslah ile artırılan miktarlara karşı yasal süresinde zamanaşımı definde bulunulduğunu, ıslah ile artırılan miktarlara karşı zamanaşımının işleyeceği gerekçesiyle davacının istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı belirtilerek taraf vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalılardan ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili ve davalılardan ... vekili istinaf dilekçelerinde belirttikleri sebepleri ileri sürerek kararı temyiz etmişlerdir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Taraflar arasında, davalı ... ile alt işverenleri arasındaki ilişkinin muvazaalı olup olmadığı, davacı işçinin kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, ücret farkı, fazla çalışma ücreti, asgari geçim indirimi, sosyal yardım ve ilave tediye alacaklarının bulunup bulunmadığı uyuşmazlık konusudur.

2. İlgili Hukuk 4857 sayılı İş Kanunu, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu.

3. Değerlendirme İlk Derece Mahkemesinin ilâmın (III). bendi ve Bölge Adliye Mahkemesinin ilamın (IV.C) bendinde belirtilen gerekçelerinin dosya içeriğine uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekili ve davalı ... vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekili ve davalı ... vekili yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,