Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/9455 K.2022/15944

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonucunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Şirketin yurt dışı şantiyelerinde 2007-2015 yılları arasında seramik formeni olarak çalıştığını, ... sözleşmesinin haklı bir neden olmaksızın feshedildiğini, müvekkilinin iki haftada bir gün izin yaparak 07.00-20.00 saatleri arası çalıştığını, fazla çalışma ve ... ... ve genel tatil günlerinde çalışan müvekkiline bu çalışmalarının karşılığının ödenmediğini, son ... ücretinin 2.500,00 USD olduğunu, üç öğün yemek, barınma, ısınma, aydınlatma, temizlik ve ... gibi giderlerinin işveren tarafından karşılandığını ... sürerek kıdem ve ihbar tazminatları ile fazla çalışma, ... ... ve genel tatil ve hafta tatili ücreti alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın belirsiz alacak davası türünde açılamayacağını, talep konusu alacakların zamanaşımına uğradığını, davacının davalı Şirkette 08.03.2008-20.01.2009 ve 08.09.2012-27.03.2015 tarihleri arasında çalıştığını, ... sözleşmesi istifa ile son bulduğundan davacının kıdem ve ihbar tazminatı talebinin yerinde olmadığını, son ücretin 700,00 USD olduğunu, faiz talebinin de yerinde olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;

"...Davacının, dosya içeriği belgelerden, davalı işverene ait işyerinde 08.03.2008-20.01.2009 ve 08.09.2012-27.03.2015 tarihleri arasındaki dönemde 3 yıl 5 ... 2 gün süre ile en son 2.500,00USD ... ve 3.125,35USD brüt ücretle çalışmış olduğu, yemek ve barınma yardımı ilavesi ile kıdem tazminatına esas giydirilmiş brüt ücretinin 3.325,35USD olduğu anlaşılmıştır.

...Dava; ... sözleşmesinin feshine dayalı kıdem ve ihbar tazminatı ile diğer işçilik alacaklarına ilişkin tazminat davasıdır. Uyuşmazlık ... sözleşmesinin işveren tarafından haklı bir sebeple feshedilip edilmediği noktasında toplanmaktadır. ... sözleşmesinin haklı sebeple feshini ispat külfeti davalı işverene aittir.

Celp ve ibraz olunan belgeler, cevabi yazılar, dinlenen tanık beyanları, alınan bilirkişi raporuyla tüm dosya muhteviyatından; davalı tarafça davacının ilk dönem çalışmasının 03 kodu(istifa) ikinci dönem çalışmasının 29 kodu(işveren tarafından haklı fesih) nedenleriyle sonlandığını savunmuş ise de; davalı işyerinin davacı gibi çok sayıda işçinin aynı ayda (03) ve (29) kodu ile işten çıkışının yapıldığı,

yurt dışındaki çalışmalarda ekseriyetle ... bitimi nedeni ile çalışmalar sonlanmakta olup davalı nezdinde çalışan çok sayıda işçinin aynı şekilde ve haklarını geride bırakacak şekilde istifa ve devamsızlık ederek işten ayrılmalarının hayatın olağan akışına aykırı olduğu, davacının ... akdinin ... bitimi nedeniyle davalı işverenlik tarafından feshedilmiş olduğu, ... bitiminin 4857 sayılı ...

Yasasına göre haklı nedenle fesih sebebi olmadığından ve dosyada çalışma dönemi için de ... akdinin işveren tarafından kıdem ve ihbar tazminatlarının ödenmesini gerektirmeyecek şekilde sona erdirildiğine dair başkaca bir kayıt ve belge sunulmamış olduğundan ... akdinin kıdem ve ihbar tazminatı ödenmesini gerektirmeyecek şekilde sona erdirildiğine yönelik ispat külfeti üzerinde bulunan davalının bu yükümlülüğünü yerine getirmediği, davacının kıdem ve ihbar tazminatı talep hakkının bulunduğu sonuç ve kanaatine mahkememizce varılmıştır.

İşyerinde fazla çalışma yapıldığı, genel ve hafta tatillerde de çalışıldığı ve ücretlerinin ödenmediği iddiası ispat yükümlülüğü kendisinde olan davacı işçi tarafından yerine getirildiği, ancak davalı tarafından talep edilen bu alacakların ödendiğine dair bir bilgi ve belge dosyaya sunulmadığı özetle davalının ispat yükümlülüğünü yerine getirmediği, sonuç olarak davacının fazla mesai yaptığı, genel ve hafta tatillerinde çalıştığı, bu çalışmalarına karşılık gelen ücretin ödenmediği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. ... " gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili; belirsiz alacak davası açılamayacağını, davacı işçinin kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı düşünülse dahi hükme esas alınan bilirkişi raporunda belirlenen kıdem ve ihbar tazminatının fahiş hesaplandığını, tanıkların sadece kendi çalıştıkları dönem ile sınırlı bilgi sahibi olabileceğini, Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtları ve ... sözleşmesine göre davacı işçinin aylık en son ücretinin 700,00 USD olduğunu, giydirilmiş ücretin temelini oluşturan hususlarla ilgili araştırma yapmaksızın davacının ücretine 200,00 USD ilave edilmesinin ve ücretin brütleştirilmesinin hatalı olduğunu,

davalı işyerinde fazla çalışma uygulaması bulunmadığını; ancak işin niteliği gereği fazla çalışma yapılmasının zorunlu olduğu durumlarda yapılan çalışmanın karşılığının tam ve eksiksiz olarak ödendiğini, davacı lehine ... ... ve genel tatil ücreti ve hafta tatili ücreti alacaklarına hükmedilmesinin de hatalı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;

"...Davalı vekilinin istinaf başvurusu yönünden yapılan inceleme neticesinde, davalı vekilinin istinaf dilekçesinde soyut beyanda bulunduğu iddialarını somutlaştırmadığı, davalı tarafından davacının ... akdinin haklı nedenle feshedildiğinin ispat edilemediği, davacının ... akdinin davalı tarafından haklı sebep olmadan sona erdirildiği, davacının kıdem ve ihbar tazminat talep ... olduğu, davacının resmi tatillerde ve hafta sonlarında çalıştığını, fazla mesai yaptığını ispatladığı, davalı tarafından işçilik alacaklarının ödendiğinin ispatlanamadığı, bilirkişi raporunun açıklamalı ve denetime elverişli olduğu,

bilirkişi raporundaki hesaplamaların yerinde olduğu, davacının ücretinin miktarı konusunda uyuşmazlık bulunduğu, dolayısıyla davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında bir usule aykırılık bulunmadığı, davacının yaptığı işin niteliğine, tanık beyanlarına, emsal ücret araştırmasına göre ücretin miktarına ilişkin tespitin yerinde olduğu, Davalı vekili bir diğer istinaf sebebi olarak davacının brüt ücretinin hatalı hesap edildiğini istinaf sebebi olarak ... sürülmüş ise de; davacının brüt ücretinin dosyadaki delil durumu ve Yargıtay içtihatlarına uygun bir şekilde hesaplandığı,

alacak kalemlerinin dosyadaki tanık beyanları ve delil durumuna uygun olarak tanıkların çalıştıkları dönemle sınırlanmak üzere hesaplandığı, dosyadaki delil durumu dikkate alındığında, davacı tanıklarının davalı şirkete karşı açmış olduğu davalarının olmasının beyanlarına itibar edilemeyeceği anlamına gelmediği, dosyada ki deliller ile uyumlu olması nedeni ile tanık beyanlarına itibar edildiği, böylelikle tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine,

ilk derece mahkemesinin objektif, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine, kararın dayandığı deliller, delillerin takdiri, karar gerekçesine göre istinaf başvuru nedenleriyle sınırlı olarak ve kamu düzeni kapsamında yapılan inceleme sonucunda, yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek, aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.

... " gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; istinaf dilekçesinde ... sürülen gerekçelerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; dava türü, fesih, ücret, giydirilmiş ücret ve alacakların ispatı noktasındadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 107 nci maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri; 4857 sayılı ... Kanunu'nun ilgili hükümleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve temyiz sebeplerine göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ... sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR