Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/9697 K.2022/9637

Taraflar arasında ... 35. ... Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının ikinci kez bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalılara ait yurt dışında bulunan işyerlerinde demirci kalfası olarak çalıştığını, ... sözleşmesinin işveren tarafından haklı bir sebep olmadan feshedildiğini, davacı asılın fazla çalışma yapmasına, ulusal bayram ve genel tatil ile hafta tatili günlerinde çalışmasına rağmen bu çalışmaların karşılığının ödenmediğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatları ile fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı REC Uluslararası İnş. Yat. San. ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davacının işçileri olmaması sebebiyle kendilerine husumet yöneltilmesinin hatalı olduğunu, iddia edilen ücret miktarının fahiş olduğunu ve kabul edilmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

2. Davalı Renaissance Construction ZAO vekili cevap dilekçesinde; taleplerin çalışılan ülke mevzuatına göre değerlendirilmesi gerektiğini, ... mahkemelerinin yetkili olmadığını, ... hukukunun uygulanması durumunda kabul anlamına gelmemek üzere çalışmanın proje bazlı olduğunu, projenin bitimi ile ... sözleşmesinin kendiliğinden sona erdiğini, açıklanan sebeple davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanmadığını, davacı işçinin imzaladığı ve şerh koymadığı ücret bordrolarında fazla çalışma, hafta tatili ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödenmiş olduğunu, ücret bordrolarının aksinin yazılı belge ile ispatının gerektiğini, ileri sürülen ücret miktarının gerçek olmadığını, taleplerin zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

... 35. ... Mahkemesinin 04.10.2018 tarihli ve 2016/1441 Esas, 2018/451 Karar sayılı kararı ile davacının ... sözleşmesine haklı bir sebep olmadan son verildiği, dosyada aldırılan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu ve raporda yapılan hesaplamalara göre talep konusu alacakların hüküm altına alınması gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 05.11.2020 tarihli ve 2019/31 Esas, 2020/2213 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesiz olduğu, fazla çalışma, hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacak taleplerinin reddi gerektiği, kıdem tazminatının USD cinsinden hüküm altına alınmasının hatalı olduğu gerekçeleriyle davalılar vekillerinin istinaf başvurularının kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının bu yönlerden ortadan kaldırılmasına ve esas hakkında yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2. Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 25.03.2021 tarihli ve 2021/909 Esas, 2021/6993 Karar sayılı kararı ile duruşmalı olarak yapılan temyiz incelemesi üzerine davalıların temyiz isteminin miktar yönünden reddine karar verilerek fazla çalışma, hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının hüküm altına alınması gerektiği, kıdem tazminatının ise talebe uygun olarak USD yerine ... lirası cinsinden hüküm altına alınmasının hatalı olduğu gerekçeleriyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Birinci Karar Bölge Adliye Mahkemesinin 17.11.2021 tarihli ve 2021/1622 Esas, 2021/3302 Karar sayılı kararı ile Dairemizin 2021/909 Esas, 2021/6993 Karar sayılı kararına göre İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2. Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 24.01.2022 tarihli ve 2022/160 Esas, 2022/917 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesinin 04.10.2018 tarihli kararının Bölge Adliye Mahkemesinin 05.11.2020 tarihli kararı ile kaldırılarak yeni bir hüküm kurulduğu, Bölge Adliye Mahkemesinin bahsi geçen kararının da Dairece 25.03.2021 tarihinde bozulduğu, buna göre bozma kararından sonra Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yeniden hüküm oluşturulması gerekirken bozma kararı öncesi Bölge Adliye Mahkemesi tarafından ortadan kaldırılan 04.10.2018 tarihli İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf taleplerinin esastan reddine karar verilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle sair temyiz itirazları incelenmeksizin Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

D. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Dairenin bozma kararlarına göre ve İlk Derece Mahkemesince aldırılan bilirkişi raporu doğrultusunda hüküm kurulması gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı REC Uluslararası İnş. Yat. San. ve Tic. A.Ş. vekili; davacının işçileri olmaması sebebiyle kendilerine husumet yöneltilmesinin hatalı olduğunu, uyuşmazlığa ... hukukunun uygulanmasının doğru olmadığını, kabul edilen kıdem süresinin hatalı olduğunu, ücretin yanlış brütleştirildiğini ve davacının talep konusu alacaklara hak kazanmadığını belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

2.Davalı Renaissance Construction ZAO vekili; uyuşmazlığa ... hukukunun uygulanmasının doğru olmadığını, kabul edilen kıdem süresinin hatalı olduğunu, ücretin yanlış brütleştirildiğini ve davacının talep konusu alacaklara hak kazanmadığını belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık Bölge Adliye Mahkemesince Dairenin ilk bozma kararına uygun şekilde davada yeniden hüküm kurulup kurulmadığı noktasındadır.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4857 sayılı ... Kanunu'nun ilgili hükümleri.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesinin hukukça mümkün olmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple; Davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,