Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2023/1775 K.2023/2363

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili olan ... ile davalı ... arasında 15.07.2014 - 14.07.2016, 15.07.2016 - 14.07.2018 ve 15.07.2018 - 14.07.2020 tarihleri arası yürürlük süreli toplu ... sözleşmelerinin imzalandığını, davalıya bağlı işyerlerinde çalışmakta olan işçilerden müvekkili Sendikaya üye olanların isim listeleri, üyelik ve dayanışma aidatı kesinti yazıları ile birlikte davalı işverene bildirildiğini, dava dönemi içerisinde davalıya bağlı işyerlerinde çalışan işçilerin 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu ...

Sözleşmesi Kanunu'nun (6356 sayılı Kanun) 39 uncu maddesi gereğince üyelik veya dayanışma aidatı ödemek suretiyle toplu ... sözleşmelerinden yararlandıklarını, 6356 sayılı Kanun'un 18 inci maddesi ile taraflar arasında imzalanan toplu ... sözleşmelerinde yer alan düzenlemeler gereğince davalı işveren tarafından müvekkili Sendika üyesi işçilerin ücretlerinden üyelik aidatları ile toplu ... sözleşmelerinden dayanışma aidatı ödemek suretiyle yararlanmak isteyen işçiler tarafından müvekkili Sendikaya ödenmesi gereken dayanışma aidatlarının ödenmediğini iddia ederek dava konusu 15.07.2014 - 01.10.2019 tarihleri arası dönem için şimdilik toplam

20.000,00 TL. sendika üyelik ve dayanışma aidatı asıl alacağının temerrüt tarihlerinden itibaren bankalarca işletme kredilerine uygulanan en yüksek işletme kredi faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının işbu dava ile 15.07.2014 ile 01.10.2019 tarihleri arası dönem için sendika üyelik ve dayanışma aidatı alacağını talep ettiğini, hâlbuki zaman içerisinde davacı Sendikanın alacağına ilişkin olarak müvekkili İdare tarafından, davacı Sendikaya ödemeler yapıldığını, 2821 sayılı Sendikalar Kanunu'nun 61 inci maddesinin ikinci fıkrasına (6356 sayılı Kanun'un 18 inci maddesi) göre bir işyerinde veya işletmede toplu ... sözleşmesi yapmak için yetki belgesi alan işçi sendikasının yetki belgesine konu işyeri veya işletmede çalışan üyesi işçilerin listesini,

sendika tüzüğüne göre üyelerin ödemeyi kabul ettikleri üyelik aidatını ve sendikanın banka hesap numarasını işverene bildirmesi ve bu listeye göre üyelik aidatının kesilerek bildirilen banka hesabına yatırılmasını istemesi gerektiğini, davacı sendikanın bu şartları yerine getirmiş olması gerektiğini, aksi taktirde davalı müvekkili yönünden hiçbir borç doğmadığı gibi temerrüt şartları gerçekleşmediğini müvekkili İdare temerrüde düşmediğinden dolayı davacının faiz talep etme hakkının da olmadığını,

davacı tarafın talep ettiği alacağa uygulanmasını istediği bankalarca işletme kredilerine uygulanan en yüksek işletme kredi faizi oranının fahiş olduğunu bu nedenle kabul etmediklerini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 6356 sayılı Kanun'un 18 nci maddesi ile taraflar arasında imzalanan toplu ... sözleşmelerinde yer alan düzenlemeler gereğince davacı Sendikanın sendika üyelik ve dayanışma aidatına hak kazandığı, bilirkişi hesap raporuna göre hesaplanan miktardan yapılan ödeme mahsup edilmek ve 5 yıllık zamanaşımı gözetilmek suretiyle hak kazanılan miktarın belirlendiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraflar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı vekili, davalı tarafın ilk itirazını dava dilekçesine karşı sunmayarak cevap süresini kaçırdığını ve böylece zamanaşımı def'i süresini de kaçırdığını, davalı ... tarafından süresinde yapılmayan zamanaşımı def'i savunmanın genişletilmesi yasağına tâbi olduğunu, savunmanın genişletilmesine muvâfakat etmediklerini, hâliyle davalı tarafın zamanaşımı def'inin reddi gerektiğini, dava konusu tüm dönem alacaklar yönünden zamanaşımına uğrayan herhangi bir miktar olmadığını, davalı tarafça yapılan her kısmi tediye ile zamanaşımı süresinin kesildiğini, davalı tarafça dava konusu dönemde birbirini takip eden kısmi tediyeler yapıldığından zamanaşımının kat edildiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

2. Davalı vekili, davacı Sendikanın sendikaya üye işçi listesini, işçilerin ödemeyi kabul ettikleri üyelik aidatını ve Sendikanın banka hesap numarasını müvekkili İdareye bildirmesi ve bildirilen listeye göre üyelik aidatının kesilerek bildirilen banka hesabına yatırılmasını istemiş olmasının gerektiğini, davacı Sendikanın böyle bir talebinin olup olmadığının Mahkeme tarafından araştırılmadığını, Mahkemece böyle bir araştırma yapılmadan "her ayın 23 üncü günü temerrüt tarihi" olarak belirlenerek alacak kalemleri için her ay faiz işletilmesine karar vermesinin hatalı olduğunu,

dosya içerisindeki bilirkişi raporu incelendiğinde eksik inceleme ve hatalı değerlendirme yapıldığının anlaşıldığını, raporun yeterli araştırma ve inceleme yapılmadan kaleme alındığını, hesap hataları bulunduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin yerleşik uygulamalarına göre bu tür davalarda zamanaşımı süresi 5 yıl olup Mahkemece dava ve ıslaha karşı zamanaşımı def'i değerlendirilmek suretiyle zamanaşımı süresinin 5 yıl olarak uygulanmasında hata bulunmadığı, dava konusu edilen alacağın bilirkişi marifetiyle yöntemince belirlenerek tespit edilip hüküm altına alındığı gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; müvekkili Belediyenin yaptığı ödemelerin yeterince incelenip dikkate alınmadığını, davacı Sendikanın üye işçi listesini, işçilerin ödemeyi kabul ettikleri üyelik aidatını ve Sendikanın banka hesap numarasını müvekkiline bildirmesi ve bildirilen listeye göre üyelik aidatının kesilerek bildirilen banka hesabına yatırılmasını istemiş olması gerektiği, ancak Mahkemenin bu konuda araştırma yapmadığını, müvekkili temerrüde düşürülmediğinden davacının faiz alacağının bulunmadığı, faiz oranının yüksek olduğunu, bilirkişi raporunda yeterli araştırma ve incelemenin yapılmadığını, hesap hatasının bulunduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 6356 sayılı Kanun'un 18 inci maddesi uyarınca sendika aidat alacağının tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6356 sayılı Kanun'un 18 inci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,