Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2023/17758 K.2023/15068

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Bakanlığa bağlı Hastanede teknik personel olarak çalıştığını, 02.04.2018 tarihinde 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (696 sayılı KHK) kapsamında sürekli işçi kadrosuna geçirildiğini, alt işveren bünyesinde çalışmakta iken ücretinin asgari ücretin %40 oranında fazlası olarak belirlendiğini ve ödendiğini, kadroya geçerken ... ... sözleşmesi imzaladığını ve ücretinin yine asgari ücretin belirli bir oran fazlası olarak belirlendiğini, ancak davalı tarafından 2019 yılından itibaren eksik ödeme yapıldığını,

ücretinin indirilmesi konusunda müvekkilinin muvafakati alınmadan hukuka aykırı uygulama sonucu eksik ödenen ücret farkı, ikramiye farkı, ilave tediye farkı, fazla çalışma ücreti farkı ve ... bayram ve genel tatil ücreti farkı alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı def'inde bulunduklarını, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, ihale sonucu akdolunan hizmet alım sözleşmesi kapsamında çalışan davacının kadroya geçiş sonrası Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan ve uygulamaya konulan toplu ... sözleşmesi hükümleri dikkate alınarak ücretin belirlendiğini, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin (375 sayılı KHK) geçici 23 üncü maddesinin altıncı fıkrasında;

geçişten önce alt işveren işçilerini kapsayan, Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan ve süresi en son sona erecek toplu ... sözleşmesinin, anılan madde kapsamında yer alan idarelerce sürekli işçi kadrolarına geçirilen işçilerin ücreti ile diğer mali ve sosyal haklarının belirlenmesinde esas alınacağının düzenlendiğini, müvekkili İdarece mevzuata uygun işlem yapıldığını, davacı tarafça talep edilen faiz oranına ve faiz başlangıç tarih ve türlerine itiraz ettiklerini beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; taraflar arasında imzalanan belirsiz süreli ... sözleşmesinin 7 nci maddesinde işçiye her ay brüt asgari ücretin %40 oranında fazlası üzerinden günlük olarak ödeme yapılacağının düzenlendiği,

konuya ilişkin emsal içtihatlarda da belirtildiği üzere, kadroya geçiş aşamasında işverenle imzalanan ... sözleşmesinde asgari ücretin belli bir oranda fazlasının ödeneceği kararlaştırılmışsa sözü edilen kuralın, her asgari ücret artış dönemi için işvereni bağlayacağı, bu nedenle toplu ... sözleşmesi hükümleri uyarınca uygulanacak zamma konu temel ücretin tespitinde davacının kadroya geçiş aşamasında imzaladığı sözleşmede açıkça belirtildiği şekilde dönemin asgari ücretinin %40 fazlasının alınması gerektiği,

bu durumda asgari ücretin %40 üzerindeki tutarın ücret seviyesi olarak belirlendiği ve sözleşme hükmünün tarafları bağlaması nedeniyle asgari ücrete 01.01.2019 ve 01.01.2020 tarihlerinde yapılan artışların da asgari ücretin %40 fazlası olan temel ücret üzerinden yapılması gerektiği, ancak davalı Kurum tarafından yapılan ücret artışlarında temel ücretin tespitinde hataya düşüldüğü için davacının bakiye ücret, ikramiye, ilave tediye ile ... bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının bulunduğu ve alınan bilirkişi raporunda yapılan hesaplamanın yerinde olduğu, ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti tahakkuklarının olmadığı,

bu nedenle ispat külfeti üzerine düşen davacının tanık dinletmeyeceğini beyan ettiği ve ispat edilemeyen fazla çalışma ücreti talebinin reddedildiği belirtilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf başvurusunda; davacı taleplerine ilişkin olarak Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının 31.01.2019 tarihli ve 86363268 sayılı görüş yazısında, kadroya alınan işçilerin mali haklarının bu işçilerin 01.01.2018 tarihi itibarıyla almakta oldukları ücret üzerinden tespit edileceğinin bildirildiğini, görüş çerçevesinde ödemeler yapıldığını, taleplerin mevcut yasal düzenleme karşısında kabul edilebilir olmadığını, kararın hukuk ve usule aykırı olduğunu, 696 sayılı KHK ile sürekli işçi statüsüne geçen personelin ücretlerinin,

geçiş öncesinde ihale şartnamelerine göre hesaplandığı dönemde her çalışan için farklı oranlar belirlendiği ve asgari ücretin belirli oranlarda fazlası olarak tespit edildiği dilimler bulunduğunu, kadroya geçiş itibarıyla bu tutarın işçinin brüt ücreti olarak kabul edildiği ve “taban ücreti” olarak esas alındığını, daha sonra bu miktar üzerine yalnızca %4'lük toplu ... sözleşmesi zamlarının uygulandığını savunarak İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; yapılan yargılama, toplanan deliller, karar yerinde gösterilen gerekçe, hükme esas alınan rapordaki unsurları ve yöntemi gösterilen denetime elverişli hesaplamaya göre davacının 696 sayılı KHK hükümlerine göre kadro aldığı tarihten itibaren davalının işçileri için yürürlükte bulunan toplu ... sözleşmesinden yararlanması gerektiği belirlenerek bir kısım alacaklarının kabulüne karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) inci alt bendi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz başvurusunda; istinaf dilekçesinde ileri sürülen nedenleri tekrar etmiş ve ayrıca davacıların sendika üyelik tarihleri gözetilmeden hesaplama yapıldığını, davacının 31.12.2018 tarihli ücreti korunarak üzerine %4'lük zam yapıldığını, herhangi bir ücret indirimine gidilmediğini, zira sözleşmede kastedilen asgari ücretin 2018 yılı asgari ücreti olup kadroya geçiş ücretinin de davacının 2018 yılı ücreti korunarak belirlendiğini ve dolayısıyla asgari ücretin her yıl bazında tespiti ile yapılan hesaplamaların tamamında hata bulunduğunu,

davacı ile imzalanan ... sözleşme ve toplu ... sözleşmesi hükümleri karşılaştırıldığında ücret ve ücret ekleri konusunda çelişki olduğunu, işçilere ... ... sözleşmesinden fazla olarak toplu ... sözleşmesinden kaynaklı ücretler ödenmekle birlikte, ... ... sözleşmesinde ödenen birtakım ücretlere de daha fazla oranda ödeme yapıldığını beyanla ve resen gözetilmesi gereken diğer nedenlerle kararın eksik incelemeye dayalı olduğunu savunarak bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 696 sayılı KHK kapsamında sürekli işçi kadrosuna geçirilen davacı işçinin, kadroya geçişte düzenlenen belirsiz süreli ... sözleşmesi hükümlerine göre ücretinin tespiti ile talep konusu fark alacaklarının bulunup bulunmadığı ve hüküm altına alınan alacaklara uygulanan faiz türü ve faiz başlangıç tarihlerinin doğru belirlenip belirlenmediği konularına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 4857 sayılı ... Kanunu'nun 22, 32 ve 34 üncü maddeleri, 696 sayılı KHK ile 375 sayılı KHK' ya eklenen geçici 23 üncü madde, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu ... Sözleşmesi Kanunu'nun 53 üncü maddesinin ikinci fıkrası, 6772 sayılı Devlet ve Ona Bağlı Müesseselerde Çalışan İşçilere İlave Tediye Yapılması ve 6452 Sayılı Kanunla 6212 Sayılı Kanunun 2 nci Maddesinin Kaldırılması Hakkında Kanun'un 1 vd. maddeleri.

3. 696 sayılı KHK kapsamında kadroya geçen işçilerin geçiş aşamasındaki ücretlerinin tespiti ile ... ... sözleşmesinin ücrete ilişkin hükmünün ileriye etkisine ilişkin ilke ve esaslar, Dairemizin 03.05.2023 tarihli ve 2023/3001 Esas, 2023/6593 Karar sayılı kararında şu şekilde açıklanmıştır:

"...

2. 696 sayılı KHK'nın 127 nci maddesi ile 375 sayılı KHK'ya eklenen geçici 23 üncü madde çerçevesinde sürekli işçi kadrosuna geçirilen işçiler ile işveren arasında imzalanan ... sözleşmesinin ücrete ilişkin hükümlerinin doğru değerlendirilmesi son derece önemlidir.

Dairemiz uygulamasına göre kadroya geçiş sırasında düzenlenen ... sözleşmesinde ücretin sadece asgari ücretin belli bir oranda fazlası yahut geçiş öncesindeki hizmet alım sözleşmesinde öngörülen ücret veya bu ücretin katları olarak belirlenmesi hâlinde, bu ücretin işçinin kadroya geçiş aşamasındaki ilk (temel) ücreti olduğu, taraflar arasında sonraki dönemler yönünden işvereni ücret artışı yapmakla yükümlü kılan bir düzenleme olmadığı kabul edilmektedir.

Diğer taraftan ... sözleşmesinde ücretin her ay için asgari ücretin belli bir oranda fazlası şeklinde ödeneceğine yönelik hükümler ileriye etkili hükümler olarak değerlendirilmeli, bu hükümlerin sonraki dönemlere ilişkin ücret artışları yönünden işvereni bağlayacağı kabul edilmelidir.

..."

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,