Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2023/19255 K.2023/18818

Taraflar arasındaki işyeri değişikliği işleminin geçersizliğinin tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin Türkiye Genel Hizmetler İşçileri Sendikası (Genel-İş Sendikası) üyesi olduğunu, davalı ...

(ASAT) ile Genel-İş Sendikası arasında 15.06.2021-14.12.2023 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesi bulunduğunu, davacının Su Üretim Şube Müdürlüğü bünyesinde şef olarak çalışmakta iken 25.05.2022 tarihli ve 69737 sayılı görevlendirme yazısı ile Atıksu İşletme Şube Müdürlüğüne kontrolör olarak görevlendirildiğini, işyeri sendika temsilcisi olan davacının muvafakati alınmadan işyeri değişikliğinin yapıldığını, işyeri sendika temsilcisinin yazılı muvafakati alınmadan işyerinin değiştirilmesinin mümkün olmadığını,

davacının işyerinin değiştirilmesinin cezalandırma amaçlı olduğunu belirterek işyeri değişikliğine ilişkin dava konusu işlemin geçersizliğine, davacının Su Üretim Şube Müdürlüğü bünyesinde bulunan işine iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; yargı yolunun caiz olmadığını, davanın idari yargıda görülmesi gerektiğini, davacının davasının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, 4857 sayılı İş Kanunu'nun (4857 sayılı Kanun) 2 nci maddesindeki işyeri tanımı dikkate alındığında aynı yönetim organizasyonu içerisindeki davalıya ait daire başkanlıkları, şube müdürlükleri, tüm işletme ve tesislerin bir tek işyeri olarak değerlendirilmesi gerektiğini, davalının Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarında da tek işyeri olarak işlem gördüğünü,

davacının davalı işverenin aynı yönetim organizasyonu içerisinde ve Antalya İl merkezinde bulunan Atık Su İşletme Şube Müdürlüğü bünyesinde görevlendirilmesinin işyeri değişikliği olarak değerlendirilemeyeceğini, davacının aynı görev tanımı ile işine devam ettiğini, davacının Atık Su İşletme Müdürlüğü bünyesinde kontrolör olarak görevlendirildiği iddiasının doğru olmadığını, davacının işyerinin değiştirilmediğini ve işinde esaslı tarzda değişiklik yapılmadığını, davacının Atık Su İşletme Şube Müdürlüğü bünyesinde görevlendirmesinde hukuka aykırılık bulunmadığını da savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının işyeri sendika baş temsilcisi olduğu ve temsilcilik yazısının davalı işverene 17.05.2021 tarihinde gönderildiği, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun (6356 sayılı Kanun) “İşyeri sendika temsilciliğinin güvencesi” başlıklı 24 üncü maddesi uyarınca işyeri sendika temsilcilerine görevlerini yerine getirebilmeleri için güvence sağlandığını, işverenin, yazılı rızası olmadıkça işyeri sendika temsilcisinin işyerini değiştiremeyeceği veya işinde esaslı tarzda değişiklik yapamayacağı, aksi hâlde değişikliğin geçersiz sayılacağı,

davalı işyerinde yürürlükte olan toplu iş sözleşmesinin 23 üncü maddesi hükmüne göre işyeri sendika temsilcilerinin ve sendika yöneticilerinin işleri ve işyerlerinin hiçbir suretle değiştirilemeyeceği şeklinde düzenleme bulunduğu, davacının Sendika baş temsilcisi olarak işyerinin değiştirilmesinin toplu iş sözleşmesinin 23 üncü maddesi ile 6356 sayılı Kanun'un 24 üncü maddesine aykırı olduğu, yazılı rızası olmadıkça sendika temsilcisinin işyerini değiştiremeyeceğinden işverence yapılan işlemin geçersiz olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili; davaya cevap dilekçesindeki savunmalarını tekrarla İlk Derece Mahkemesince yapılan tespitlerin hatalı olduğu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; İlk Derece Mahkemesince davacının işyeri değişikliğine ilişkin dava konusu işlemin geçersizliğine, davacının davalı işverenin Su Üretim Şube Müdürlüğü bünyesinde bulunan işine ve işyerine iadesine karar verildiği, işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinin 23 üncü maddesi ile 6356 sayılı Kanun'un 24 üncü maddesinde bulunan düzenlemeler itibarıyla kararın yerinde olduğu, hükmün kanuni ve hukuki gerekçeleri ile dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmediği, Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği sebeplerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, işyeri sendika temsilcisinin işyeri değişikliği işleminin geçersizliğinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6356 sayılı Kanun’un “İşyeri sendika temsilciliğinin güvencesi” kenar başlıklı 24 üncü maddesi şöyledir:

“(1) İşveren, işyeri sendika temsilcilerinin iş sözleşmelerini haklı bir neden olmadıkça ve nedenini yazılı olarak açık ve kesin şekilde belirtmedikçe feshedemez. Fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde, temsilci veya üyesi bulunduğu sendika dava açabilir.

(2) Dava basit yargılama usulüne göre sonuçlandırılır. Mahkemece verilen karar hakkında istinaf yoluna başvurulması hâlinde bölge adliye mahkemesi kesin olarak karar verir.

(3) Temsilcinin işe iadesine karar verilirse fesih geçersiz sayılarak temsilcilik süresini aşmamak kaydıyla fesih tarihi ile kararın kesinleşme tarihi arasındaki ücret ve diğer hakları ödenir. Kararın kesinleşmesinden itibaren altı iş günü içinde temsilcinin işe başvurması şartıyla, altı iş günü içinde işe başlatılmaması hâlinde, iş ilişkisinin devam ettiği kabul edilerek ücreti ve diğer hakları temsilcilik süresince ödenmeye devam edilir. Bu hüküm yeniden temsilciliğe atanma hâlinde de uygulanır.

(4) İşveren, yazılı rızası olmadıkça işyeri sendika temsilcisinin işyerini değiştiremez veya işinde esaslı tarzda değişiklik yapamaz. Aksi hâlde değişiklik geçersiz sayılır.

(5) Bu madde hükümleri işyerinde çalışmaya devam eden yöneticiler hakkında da uygulanır.”

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR