Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2023/2543 K.2023/6641

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili ve davalı ... (TRT) vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ve davalı TRT vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 2011 yılı Şubat ayında davalı TRT'de çalışmaya başladığını, ... sözleşmesinin haksız olarak feshedildiği 11.01.2016 tarihine kadar davalı TRT’nin.

TRT 1, TRT Haber ve TRT ... kanallarında ana haber spikerliği, sabah haberleri spikerliği, gece haberleri spikerliği dâhil birçok haber ve program hazırlayıp sunduğunu, asıl işverenin davalı TRT olduğunu, meslekteki kıdeminin 5 yıldan fazla olduğunu, en son net ücretinin 7.500,00 TL olduğunu, 2015 Aralık ayı ve 2016 Ocak ayı çalışmalarından hak ettiği ücretlerin eksik ödendiğini, fazla çalışma ücretlerin de ödenmediğini, bu alacağın günlük %5 fazlası ile ödenmesi gerektiğini, ... ... ve genel tatil günlerinde çalıştığından bu çalışmasına ilişkin ücretlerin kendisine ödenmesi gerektiğini,

sadece son 2 yıl birer hafta yıllık izin kullanabildiğini, diğer dönemlerde yıllık izin kullandırılmadığını ileri sürerek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, ücret alacağı, ücret alacağı günlük %5 fazlalığı, fazla çalışma alacağı, fazla çalışma günlük %5 fazlalığı, ... ... ve genel tatil ücreti alacağı, ... ... ve genel tatil alacağının günlük %5 fazlalığı, yıllık izin ücreti alacağı, yıllık izin ücretinin %5 fazlalığı alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı TRT vekili cevap dilekçesinde; davanın husumet nedeniyle reddi gerektiğini, müvekkilinin davacının işvereni olmadığını, asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunmadığını, Kurumun davacının bağlı olduğu Şirket ile hukuki ilişkisinin doğrudan temin yöntemi ile yapılan ... hukuk sözleşmesine dayandığını, dava konusu olayın kısmi davaya konu edilemeyeceğini, kıdem ve ihbar tazminatı taleplerinin yasal dayanağının bulunmadığını, davacının sözleşmesini Kurumun feshetmediğini, diğer alacak taleplerinin de dayanağının bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2. Diğer davalılar, davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosya kapsamından davacının 11.05.2011-11.01.2016 tarihleri arasında asıl işveren TRT nezdinde toplam 3 yıl, 5 ay, 9 ... süre ile televizyon spikeri olarak çalıştığı, ... sözleşmesinin işveren tarafından feshedildiği ve feshin haklı nedene dayandığının ispat edilemediği, Ocak 2016 ayına ilişkin 11 günlük ücretin ödenmediği, davacının ödenmemiş 70 ... yıllık izin hakkı olduğu, fazla çalışmanın ispatlanamadığı,

giriş çıkış ... kayıtları ve devam çizelgelerinden davacının 2014-2015 yılları arasında 5,5 ... ... ... ve genel tatil günlerinde çalıştığı, ücret alacaklarının günlük %5 fazlasıyla tahsiline ilişkin 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanunun'daki (5953 sayılı Kanun) maddeler Anayasa Mahkemesi kararı ile iptal edildiğinden anılan taleplerin reddi gerektiği gerekçeleriyle 23.07.2019 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı TRT vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; davalı taraf lehine hükmedilen vekâlet ücretinin kanuna aykırı olduğunu, davacının fazla çalışma yaptığını, çalışmasının büyük bölümünü gece yapmakta olduğunu, Mahkemenin fazla çalışma takdir etmemesinin, hukuka aykırı olduğunu, davacının 01.03.2012-14.07.2013 tarihleri arasında TRT bünyesinde çalıştığı dönemin nazara alınmadığını, önceki dilekçelerinde yer verdikleri o döneme ilişkin yayın linklerine ek olarak, farklı örnekleri sunduklarını belirterek kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı TRT vekili istinaf başvuru dilekçesinde; davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, Kurumun davacının işvereni olmadığını, Kurumun davacının bağlı bulunduğu Şirket ile hukuki ilişkisinin doğrudan temin yöntemi ile yapılan ... hukuk sözleşmesine dayanmakta olduğunu, dava konusu alacakların kısmi davaya konu edilemeyeceğini, davanın usulden reddi gerektiğini, davacının, işveren konumundaki Platin Prodüksiyon Kuy. San. Tic. Ltd.

Şti. ve 5M Sosyal Hizmetler İnşaat Gıda Elektronik Teks. Taş. Oto. San. ve Tic. Ltd.

Şti.nin işçisi pozisyonunda çalışmış olduğunu, Kurum ile davalı Şirketler arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi mevcut olmadığını, Kurumun ... hukuk tüzel kişisi konumunda olduğunu, dava konusu alacak taleplerinin yasal dayanağının bulunmadığını, yasal muhatabın sözü edilen Şirketler olduğunu, davacının sözleşmesini Kurumun feshetmediğini, alacaklardan dolayı herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını belirterek kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının, davalı işverenler bünyesinde televizyon spikeri olarak çalıştığı, 5953 sayılı Kanun'a tâbi olduğu, işverenler tarafından davacının ... sözleşmesinin tazminat ödenmesini gerektirmeyecek şekilde sonlandığının ispat edilemediği, davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı, 01.03.2012 - 19.05.2013 tarihleri arasındaki dönemde, davacının işvereni olan Şirketler ile davalı TRT arasında herhangi bir hizmet alım ilişkisi ve diğer davalılarla herhangi bir bağ tespit edilemediğinden davacının bu dönem çalışmasının dışlandığı,

Anayasa Mahkemesince 5953 sayılı Kanun'da ödenmeyen fazla çalışma ücreti ve ücret alacaklarının günlük %5 fazlasıyla tahsiline ilişkin maddeler iptal edildiğinden davacının ücret, fazla çalışma, ... ... ve genel tatil, yıllık izin ücreti alacaklarının günlük %5 fazlasıyla tahsiline ilişkin taleplerinin Mahkemece reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı, davacının işyerinde fazla çalışma yaptığını ispat edemediği, davalı TRT ve davalı Şirketler arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunduğu gerekçeleriyle davacı ve davalı vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı TRT vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçelerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

2. Davalı TRT vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçelerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet süresi, davacının fazla çalışma alacağı bulunup bulunmadığı, davalı TRT'ye husumet yöneltilmesinin yerinde olup olmadığı, davanın kısmi davaya konu olup olmayacağı, davacının kıdem ve ihbar tazminatlarına hak kazanıp kazanmadığı ve vekâlet ücreti hususlarına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 109 uncu maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 ... maddesi.

2. 5953 sayılı Kanun'un 6 ncı ve ek 1 ... maddesi hükümleri, karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Somut olayda, davacı 01.03.2012 ile 20.05.2013 tarihleri arasındaki çalışmasının hizmet süresinde dikkate alınmamasına itiraz etmektedir. Bölge Adliye Mahkemesince 01.03.2012-19.05.2013 tarihleri arasındaki dönemde, davacının işvereni olan Şirketler ile davalı TRT arasında herhangi bir hizmet alım ilişkisi ve diğer davalılarla herhangi bir bağ tespit edilemediğinden davacının bu dönem çalışmasının dışlanmasının yerinde olduğu belirtilmiştir.

Davacı tanığı G.B.S.A. davacı ile Ocak 2013 ile Aralık 2015 tarihleri arasında TRT ... kanalında çalıştıklarını, diğer davacı tanığı P.O.D. ise davacının yaklaşık 2 yıl TRT ... kanalındaki gece 00.00'da başlayıp 01.00'de biten Türkiyede Gece Yarısı programını sunduğunu, davacının TRT ... kanalı 2015 Aralık ayında kapatıldıktan sonra TRT 1'e geçtiğini, burada ana haber spikeri olarak çalıştığını beyan etmiştir.

Davacı dava dilekçesinde TRT arşiv kayıtlarına, Youtube videolarına dayanmış, yargılama aşamalarında da yayınlara ilişkin adres linkleri bildirmiştir. Davacının iddiaları tanık beyanları ile desteklenmektedir. Dayandığı diğer deliller de toplandıktan sonra oluşacak sonuca göre hizmet süresinin yeniden belirlenmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi hatalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,