Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2023/285 K.2023/3978

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin işe iade davasının lehine sonuçlandığını belirterek bakiye kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti, boşta geçen süre ücreti ve ... güvencesi tazminatı alacaklarının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının boşta geçen süre ücreti ve ... güvencesi tazminatının ödendiğini, ihbar tazminatına yönelik taleplerinin de yerine getirildiğini, fark tazminat alacağı bulunmadığını, yıllık izinlerinin işten çıkış tarihinde davacıya ödendiğini, davacının yıllık izin hak edişi bulunmadığından fark ücreti doğmadığını, sosyal yardımları ve tüm hak edişlerinin davacıya tam ve eksiksiz olarak ödendiğini, uygulanması gereken faizin ise yasal faiz olduğunu, davacı faiz taleplerinin hukuka aykırı olduğunu beyanla işyerinde bütün personele eşit oranda zam uygulanmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosya kapsamında emsal ücret bordrosu yer almadığından davacının 2017 yılında brüt ücret 14.608,83 TL aldığının kabulü ile yıllar itibarıyla asgari ücret zam oranı dikkate alınıp davacının 2019 yılı brüt ücretinin 21.026,48 TL olduğu kabulü ile, ilk fesih esnasında yapılan kıdem ve ihbar tazminatı ödemeleri faizsiz mahsup edilerek davacıya geçersiz fesihte işten çıkışta 149 gün izin karşılığı 72.557,04 TL brüt izin parası ödendiği, bu ödemenin davacının geçersiz fesihte işten çıkış tarihindeki ücreti olan 14.608,83 TL üzerinden yapıldığı, halbuki davacının işe alınmama tarihindeki emsal işçi ücreti üzerinden 149 gün izin ücretinin hesaplanması gerektiği gerekçeleriyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili; davacıya boşta geçen süre ücreti ve ... güvencesi tazminatının muaccel olduğu tarihte ödendiğini, davacıya ... sözleşmesinin feshedildiği tarihte kıdem tazminatı ödendiğini, işe başlatılmadığı tarihte ise bakiye kıdem tazminatı ödemesi yapılmış olup fark kıdem tazminatı olduğu yönünde karar verilmesinin hatalı olduğunu, davacıya ihbar tazminatı ... sözleşmesinin feshedildiği tarihte ödenmiş olduğu için herhangi bir bakiye ihbar tazminatı alacağı bulunmadığını,

hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacıya hak etmiş olduğu tüm yıllık izin ücretlerinin ödendiği tespit edilmiş olup İlk Derece Mahkemesi tarafından davacının yıllık izin alacağı olduğu yönünde verilen kararın hukuken hatalı olduğunu, İlk Derece Mahkemesi taarafından davacının emsali olmayan çalışanların ücretleri esas alınmış olup bu durumun hukuken hatalı olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının işe iade kararı neticesinde davalıya işe başlamak için başvurduğu, davalının yasal süre içerisinde davacıyı işe başlatmadığı, ilk derece mahkemesince belirlenen ücretlerde hata olmadığı davalı vekilinin ileri sürdüğü itirazların yerinde olmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçelerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti, boşta geçen süre ücreti ve ... güvencesi tazminatı alacaklarının bulunup bulunmadığına, alacakların hesabı ve hesaba esas alınacak ücretin miktarına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi.

2. 4857 sayılı ... Kanunu'nun (4857 sayılı Kanun) 21 inci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. 4857 sayılı Kanun'un "Geçersiz feshin sonuçları" başlığını taşıyan 21 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında işçinin işe başlatılmaması hâlinde ödenmesi gereken tazminat belirtilmiş; üçüncü fıkrasında ise kararın kesinleşmesine kadar işçinin çalıştırılmadığı en çok dört aylık ücret ve diğer haklar düzenlenmiştir.

3. Somut olayda davacının ... sözleşmesinin davalı işverence 19.01.2017 tarihinde feshedildiği, bu tarih itibarıyla ücretinin brüt 14.608,03 TL olduğu hususu ihtilaf dışıdır. Davacı işe iade davası sonrasında yasal süresi içerisinde işverene işe iade için başvuruda bulunmasına rağmen işverence işe başlatılmamıştır.

İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda, 13.05.2019 tarihi davacının işverence işe başlatılmama tarihi olarak kabul edilmiş olup bu tarih itibarıyla davacının alması gereken ücreti, 19.01.2017 tarihindeki ücretin asgari ücrete oranlanması suretiyle bulunan katsayı dikkate alınarak brüt 21.026,48 TL olarak kabul edilmiştir. Ancak işe başlatmama suretiyle fesih tarihindeki ücretin asgari ücrete oranlama suretiyle belirlenmesi isabetli değildir.

Zira bu konuda ispat yükü davacıya ait olup davacının başlatmama suretiyle fesih tarihinde aynı işyerinde çalışmakta olan emsal işçiyi bildirmesi gerekir. Davacı da dava dilekçesinde üç tane işçi ismi bildirmiş ve bu işçilerin uyuşmazlık dönemindeki zam oranlarına ilişkin belgelerin davalıdan celbini talep etmiştir.

Bu yönde bir araştırma yapmaksızın geçersiz fesih tarihindeki ücretin asgari ücrete oranlanmasıyla başlatmama suretiyle fesih tarihindeki ücretin belirlenmesi hatalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,