Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2023/8169 K.2023/11737

Taraflar arasındaki tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin, davalıya ait işyerinde 24.11.2014-03.03.2021 tarihleri arasında çalıştığını, davacının ... sözleşmesinin kod "29" (İşveren tarafından işçinin ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranışı nedeni ile fesih) ile sonlandırıldığını, ancak davacının bu yönde herhangi bir hareketi bulunmadığını, arabuluculuk aşamasında davalı tarafla aralarında anlaşma sağlandığını, kıdem ve ihbar tazminatı olarak 29.000 TL ödemeyi kabul ettiklerini ileri sürerek çıkış kodunun "22" olarak değiştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; husumet itirazında bulunduklarını, davacının ... sözleşmesinin geçerli bir mazeret yokken yapmış olduğu devamsızlıkları nedeniyle feshedildiğini, iddialarının asılsız olduğunu, açılan davayı kabul etmediklerini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın işten ayrılış kodunun düzeltilmesi talebine ilişkin olduğu, uyuşmazlığın davacı işçi ve davalı işveren arasında olduğu, dosyada Sosyal Güvenlik Kurumunun taraf olmasını gerektirecek bir duruma rastlanmadığından davalı tarafın husumete yönelik itirazının reddi gerektiği, davalı işveren tarafından davacının ... sözleşmesinin "29" kodu ile feshedilmesine rağmen taraflar arasında yapılan arabuluculuk görüşmesinde davacıya kıdem ve ihbar tazminatı ödemesi yapıldığı,

davalı taraf ... sözleşmesini esasında haklı nedenle feshettiğini ileri sürse de, davacıya kıdem ve ihbar tazminatı ödenmesi ve arabuluculuk tutanağında haklı nedenle fesihedildiği ibaresinin yazılmaması karşısında işverenin kuruma bildirdiği kod ile çelişkili hareket ettiği, hukuk düzeninin çelişkili hareketleri korumayacağı, bu çelişkili hareketler nedeniyle davalı işverenin ... sözleşmesini haklı nedenle feshettiğinin kabul edilemeyeceği, davalı işverenin bu hareketinin, davacının gerçekleştirdiğini iddia ettiği haklı fesih davranışlarını affettiği anlamına geldiği, davalı işveren tarafından ... sözleşmesinin haklı nedenle feshedilmediği,

bu kapsamda işten ayrılış kodunun değiştirilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının tespit talepli dava açmakta hukuki yararının bulunduğu, işin esasına dair yapılan değerlendirmede; davacının ... ilinde görev yapmakta iken ... ilinde görevlendirildiği, yapılan görevledirmeyi kabul etmediği, akabinde davalı tarafından davacının yeni görevlendirildiği ...'deki işyerinde işe gelmediğine dair devamsızlık tutanağı düzenlenerek ... sözleşmesinin feshedildiği, davalının feshin haklı nedene dayandığını savunduğu, dosya kapsamına göre davacının farklı ilde görevlendirildiği, bunun ... koşullarında esaslı değişiklik olduğu,

davacının görevlendirmeyi kabul etmediği, bu durum esaslı değişiklik olduğundan, davacının kabul etmek zorunda olmadığı, davalının işyeri değişikliğinin geçerli bir nedene dayandığını veya fesih için başka bir geçerli nedenin bulunduğunu da açıklamadığı, davalının tuttuğu devamsızlık tutanaklarının sonuca etkili olmadığı, bu hâlde çıkış kodunun "29" (işçinin ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırı davranışı -devamsızlık) olarak bildirilmesinin doğru olmadığı ve davacının talebi gibi çıkış kodunun "22" kodu olarak düzeltilmesi gerektiği, İlk Derece Mahkemesinin arabuluculuk aşamasında kıdem ve ihbar tazminatı ödenmesi,

ancak çıkış kodunun değişmemesi nedeni ile çelişki oluştuğu ayrıca ödeme ile davalının iddia ettiği haklı fesih davranışını affettiğinin kabulü gerektiği yönündeki gerekçesinin hatalı olduğu ancak Bölge Adliye Mahkemesi tarafından açıklanan karar gerekçesiyle verilen hükmün sonuç olarak doğru olduğu belirtilerek davalının istinaf başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Gerekçe

1. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) "Kanun Yolları" başlıklı sekizinci kısmının istinafa ilişkin birinci bölümünde yer alan “Duruşma yapılmadan verilecek kararlar” kenar başlıklı 353 üncü maddesinin ilgili bölümü şöyledir:

"(1) Ön inceleme sonunda dosyada eksiklik bulunmadığı anlaşılırsa;

...

b) Aşağıdaki durumlarda davanın esasıyla ilgili olarak;

1) İncelenen mahkeme kararının usul veya esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığı takdirde başvurunun esastan reddine,

2) Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında,

3) Yargılamada bulunan eksiklikler duruşma yapılmaksızın tamamlanacak nitelikte ise bunların tamamlanmasından sonra başvurunun esastan reddine veya yeniden esas hakkında,

duruşma yapılmadan karar verilir."

2. 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi.

2. Değerlendirme 1. Somut olayda Bölge Adliye Mahkemesince yapılan istinaf denetiminde, İlk Derece Mahkemesinin gerekçeli kararının hatalı gerekçeye dayandığı tespit edilmiş ve gerekçe değiştirilerek davalı tarafın başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

2. 6100 sayılı Kanun'un 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1), (2) ve (3) üncü alt bentlerinde, bölge adliye mahkemesinin verebileceği karar türleri açıklanmıştır. Kanun hükmüne göre bölge adliye mahkemesi, incelenen mahkeme kararının usul veya esas yönünden hukuka uygun olduğu sonucuna vardığı takdirde başvurunun esastan reddine; yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında ya da yargılamada bulunan eksiklikler duruşma yapılmaksızın tamamlanacak nitelikte ise bunların tamamlanmasından sonra yeniden esas hakkında karar verebilir.

3. İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesi değiştirildiğine göre Bölge Adliye Mahkemesince, 6100 sayılı Kanun’un 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) nci alt bendi gereğince davanın esası hakkında yeniden hüküm kurulması gerekirken anılan hükme aykırı şekilde istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi isabetli olmamıştır.

4. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, 6100 sayılı Kanun’un 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) nci alt bendine aykırı olduğundan, 6100 sayılı Kanun'a uygun şekilde karar verilmek üzere Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına ve dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının usulden BOZULMASINA,

Bozma sebebine göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,