Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2024/12521 K.2024/13629

Taraflar arasında görülen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; kira farkı alacağı yönünden davanın reddine, yemek bedeli alacağı talebi bakımından Mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin kiracısı olan İzmir ... Spor Kulübünün diğer davalıların eylemleri ve ihmalleri nedeniyle davacı Kuruluşu yanıltarak ve hukuka aykırı olarak kira bedelini düşük göstermek suretiyle 01.01.2004 ve 22.01.2010 tarihleri arasında kendi alt kiracılarından tahsil ettiği kiralar ile davacıya ödenen kiralar arasındaki fark olan 1.314.106,40 TL ile ... İletişim Sist. Tarım İnş. Tic. Ltd. Şti. ile yapmış olduğu 20.05.2005 ve 20.05.2007 tarihli kira sözleşmelerinin 12 nci maddesine göre verilmesi gereken yemeğin verilmemesi nedeniyle 63.000,00 Euro zararın bulunduğunu belirterek zararın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; davalı ...

Spor Kulübü Derneğinin davacının maliki olduğu taşınmazın 23.03.1999 yılından bu yana kiracısı olduğunu, davalının söz konusu taşınmazları alt kiracılara kiraladığını, davacının davalı ile arasındaki kira sözleşmesini haksız yere feshederek alt kiracılarla kira sözleşmesi düzenlediğini, davalının bu konuda davacıya ve alt kiracılara İzmir 10. Asliye Hukuk ve 11. Asliye Hukuk Mahkemelerinde muarazaanın giderilmesi davası açtığını ve bu davalar sonucunda davacı ile alt kiracılar arasındaki sözleşmenin geçersizliğinin kesinleştiğini,

davalının alt kiracılardan alması gereken kira bedellerini davacının alması nedeniyle davalının davacı hakkında İzmir 1. ve 3. Sulh Hukuk Mahkemelerine davalar açtığını, davalı ...'ın davacı Şirkette müdür olarak görev yaptığı tüm dönemlerin teftiş edildiğini ve herhangi bir olumsuzluğun tespit edilemediğini, yine davalı ...'ın davalı İzmir ... Spor Kulübünde yetkili olarak çalıştığı dönemde yaptığı işlemlerden hiçbir maddi menfaat sağlamadığını, İzmir ...

Spor Kulübünün tüzel kişiliği bulunduğundan davanın yalnızca bu tüzel kişiliğe karşı ileri sürülebileceğini, Dernek yetkilisine karşı ileri sürülemeyeceğini, bu nedenle davalı ... adına açılan davanın husumetten reddedilmesi gerektiğini, yine davacı yanın belirttiği kira alacaklarının 5 yıl öncesine ait olduğunu, bu nedenle dava konusu alacağın zamanaşımı sebebiyle reddedilmesi gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 08.09.2022 tarihli ve 2019/227 Esas, 2022/284 Karar sayılı kararı ile; davanın, ödenmeyen alt kiracılardan tahsil edilen ancak davacıya ödenmeyen 1.314.106,40 TL ile kira sözleşmesinin 12 nci maddesi uyarınca verilmesi gereken yemeğin verilmemesi sebebiyle sözleşmenin aynı maddesi uyarınca yıllık 10.500,00 Euro'dan 2005, 2006, 2007, 2008, 2009 ve 2010 yılları için 63.000,00 Euro'nun tahsili istemine ilişkin olduğu,

taraflar arasında varlığı ihtilaf konusu olmayan 20.05.2005 ve 20.05.2007 tarihli kira sözleşmelerinin 12 nci maddesinde kiracının her yıl masrafları kendisine ait olmak üzere kiralanan mahalde 350 kişilik yemek vereceği, kiracının yemeği vermemesi durumunda kişi başına 30,00 Euro bedelin sözleşmenin 7. ayında defaten ödeneceğinin belirtildiği, davalının sözleşmenin 12 nci maddesi uyarınca yemek verme yükümlülüğünü yerine getirmediği,

İzmir 13. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/363 Esas, 2016/232 Karar sayılı dava dosyası incelendiğinde davacı tarafından 2010 yılına ait verilmeyen yemek bedelinin tahsili maksadıyla dava ikame edilip Mahkemece davanın kabulüne karar verildiği, kararın Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin kararı ile onanmak sureti ile kesinleştiği, bu nedenle mükerrer olarak Mahkemeden aynı yıl yemek bedeline yönelik talebin reddine karar verildiğ; ancak davalının 2005, 2006, 2007, 200 ve 2009 yıllarına ait yıllık 10.500,00 Euro'dan 5 yıl karşılığı 52.500,00 Euro yemek ücreti alacağının bulunduğu,

taraflar arasında varlığı ihtilaf konusu olmayan kira sözleşmeleri ile belirlenen kira tutarlarına, davalıların alt kiracılara kiraya verip alt kiracılardan tahsil edilen paralar ile davacıya ödenen paralar arasında fark bulunması sebebi ile farkı oluşturan ve ek rapor ile tespit edilen 1.155.842,71 TL kira farkı alacağı yönünden davacının davasını ispatladığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2. Dairemizin 21.12.2023 tarihli ve 2023/8585 Esas, 2023/20491 Karar sayılı ilâmı ile; davacı vekilinin tüm davalılar vekilinin sair temyiz itirazının reddi ile davacı Şirket ile davalı Dernek arasında yapılan kira sözleşmesinde alt kiralama yetkisinin bulunduğu, bu yetkiye dayanarak davalı Derneğin söz konusu taşınmazı alt kiralama sözleşmesi ile kiraya verdiği, söz konusu işlemlerin usulüne uygun olduğu, davacı Şirketin bu alt kiralama sözleşmeleri nedeniyle herhangi bir zarara uğramadığı,

bu nedenle kira farkı nedeniyle oluştuğu belirtilen zarara ilişkin talebin reddine karar verilmesi gerekli iken yazılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğu, davacı Şirketin dava konusu taleplerinden biri olan yemek bedeli alacağına ilişkin olarak ise bu alacağın taraflar arasındaki kira sözleşmesinden kaynaklanan bir uyuşmazlık olduğu, bu nedenle bu talep bakımından asliye hukuk mahkemesinin görevli olduğu, Mahkemece bu alacak talebi tefrik edilerek görevsizlik kararı verilmesi gerektiği gerekçeleriyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma ilâmı doğrultusunda kira farkı alacağı talebine ilişkin olarak davanın reddine, yemek bedeli alacağı talebi bakımından Mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; davalıların alt kiralama yetkisinin bulunmadığını, davalı Derneğe kiralanan taşınmaz için rayiç değerinin çok altında kira bedelleri belirlendiğini, davalı Derneğe mevzuata aykırı fahiş miktarlarda kaynak aktarıldığını belirterek hükmün bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalıların davacıyı zarara uğratıp uğratmadığına ve kira sözleşmesinde belirtilen yemek bedeli talebi yönünden görevli mahkemenin belirlenemesine lişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

2 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 vd. maddeleri. 3. Değerlendirme 1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,