Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2024/12551 K.2024/13578

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin ... 1 No.lu Aile Sağlık Merkezinde 01.08.2011 tarihinden itibaren hemşire olarak çalıştığını, 28.09.2012 tarihinde Sağlık İşçileri Sendikasına üye olduğunu, toplu iş sözleşmesinden yararlandırılması için yazılan yazının 19.12.2012 tarihinde davalıya tebliğ edildiğini, ücretlerin ve alacakların 2013-2014, 2015-2016 ve 2017-2018 yıllarında yürürlükte olan toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre tespiti gerektiğini ileri sürerek davacının 01.01.2013 tarihinden itibaren ücret zammı farkı, ikramiye, ilave tediye, yol parası, sosyal yardım, hizmet zammı, giyim yardımı, konut yardımı, yemek yardımı ve denge ödeneği alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; alacak taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını, davacının toplu iş sözleşmesi hükümlerinden yararlanamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 31.03.2021 tarihli kararıyla; talebe konu dönem ve ilgili toplu iş sözleşmeleri değerlendirilmek suretiyle davacının hak kazandığı toplu iş sözleşmesinden kaynaklı alacaklarının bilirkişi raporu ve bilirkişi ek raporu ile tespit edildiği, davalının ıslaha karşı zamanaşımı def'inin değerlendirildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesinin 14.06.2023 tarihli kararıyla; işyerinde uygulanan 01.01.2011-31.12.2012, 01.01.2013-31.12.2014, 01.01.2015-31.12.2016 01.01.2017-31.12.2018 tarihleri arası yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmelerinde dava konusu ücret zammı, ilave tediye ve ikramiye, yol yardımı, sosyal yardım, hizmet zammı, giyim yardımı, yemek yardımı, ek ödeme (denge ödeneği) taleplerine ilişkin düzenlemelerin bulunduğu, davacının 28.09.2012 tarihinde sendikaya üye olduğu, üyeliğinin işverene 19.12.2012 tarihinde bildirildiği, davacının özel hukuk hükümlerine tâbi işçi statüsünde çalıştığı, ıslaha karşı zamanaşımı def'inin gözetildiği, verilen kararın usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 12.02.2024 tarihli kararı ile; davacının davalı ... Bakanlığına ait Aile Sağlığı Merkezi işyerinde, 5258 sayılı Aile Hekimliği Kanunu'nun (5258 sayılı Kanun) 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca açıktan atamayla hemşire olarak çalıştığı, davacının sözleşmeli personel olarak görev yaptığı ve işçi sayılamayacağı, taraflar arasında imzalanmış bulunan idari sözleşmeye dayalı uyuşmazlığın çözümünün iş mahkemesinin görev alanına girmediği, anlaşmazlığın çözüm yerinin İdari yargı olduğu, davanın yargı yolunun caiz olmaması sebebiyle usulden reddi gerekirken, yazılı şekilde esasa girilerek karar verilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; bozmaya uyularak yapılan yargılamada; davacının davalı ... Bakanlığına ait Aile Sağlığı Merkezi işyerinde, 5258 sayılı Kanun'un 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca açıktan atamayla hemşire olarak çalıştığı, davacının sözleşmeli personel olarak görev yaptığı ve işçi sayılamayacağı, taraflar arasında imzalanan idari sözleşmeye dayalı uyuşmazlığın çözümünün iş mahkemesinin görev alanına girmediği, anlaşmazlığın çözüm yerinin İdari yargı olduğu gerekçesiyle yargı yolunun caiz olmaması sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; davacının işçi olduğunu ve 4857 sayılı İş Kanunu'na (4857 sayılı Kanun) tâbi olduğunu, Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarında da işçi sendikasına üye olacak şekilde sistemde yer aldığını ve e-Devlet üzerinden Bakanlık kayıtlarında işçi olarak sendika üyeliğini yapabildiğini, her ne kadar iş sözleşmesinde aile sağlığı elemanı olarak yazılmışsa da, taraflar arasında imzalanan sözleşme, yapılacak işin mahiyeti, taraflarca belirlenmesi, ücretinin belli olması,

karşılıklı olarak sözleşme imzalanması vs. hususlarının davacının işçi olduğunu ve sendikaya üye olarak toplu iş sözleşmesinden yararlanabileceğini gösterdiğini, emsal kararlarda davacı gibi çalışan işçilerin toplu iş sözleşmesinden doğan alacaklarının iş mahkemelerinde görülmesi gerektiğinin karara bağlandığını, usulden ret kararının hatalı olduğunu ileri sürerek temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacının işçi sayılıp sayılmayacağı, buna dayalı olarak anılan davada yargı yolunun caiz olup olmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4 üncü maddesi, 4857 sayılı Kanun'un 2 nci maddesi, 5258 sayılı Kanun'un 3 ve 8 inci maddeleri, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5 inci maddesi.

3. Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesinin 09.06.2016 tarihli ve 2015/3721 Esas, 2016/17324 Karar sayılı kararı.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR