Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/2877 K.2025/3398

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Mahkemece verilen 10.07.2012 tarihli ve 2012/603 Esas, 2012/605 Karar sayılı davanın kısmen kabulüne ilişkin karar, taraf vekillerinin temyizi üzerine Dairemizin 27.10.2014 tarihli ve 2012/39092 Esas, 2014/31025 Karar sayılı kararı ile ihbar önelinin bölünmezliği, temettü alacağı ve fazla çalışma ücreti hesabı yönünden bozulmuştur.

Mahkemece, 26.03.2015 tarihli ve 2014/1706 Esas, 2015/318 Karar sayılı karar ile hüküm fıkrasının zorunlu unsurları taşımadığı yönündeki bozma kararının yerinde olmadığı gerekçesiyle bozma kararına direnilmiştir.

Direnme kararının taraf vekillerinin temyizi üzerine Dairemizin 08.06.2015 tarihli ve 2015/14845 Esas, 2015/20916 Karar sayılı kararı ile; “…Mahkemece, Dairemiz bozmasının hükmün zorunlu unsurlarını içermediği gerekçesiyle verildiği açıklanarak bozma kararı ile uyumlu olmayan gerekçelere yer verilerek karara karşı direnilmiştir. Direnme kararı gerekçesinde, davacının yüzde usulü çalışmadığı açıklamasına da yer verilmiştir. Davacının satışa bağlı prim aldığı bordrolarla sabit olup, işçinin fazla çalışması halinde pirim miktarı artacağından fazla çalışmaların zamsız kısmının primlerle ödendiği kabul edilmelidir. Dairemizin verdiği bozma kararı usul ve yasaya uygun olup, direnmenin yerinde olmadığı ...” gerekçesiyle dosya Yargıtay Hukuk Genel Kuruluna gönderilmiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 04.04.2018 tarihli ve 2015/9-2883 Esas, 2018/675 Karar sayılı kararı ile; "... Mahkemenin temyize konu direnme kararının gerekçe bölümü 6100 sayılı HMK’nın 297/1-c maddesinde yer verilen esaslara uygun olmayıp, kararda Özel Dairenin (2) ve (3) numaralı bozma sebepleri yönünden bozma kararına karşı hangi gerekçeyle direnildiğine, bozma kararının hangi nedenle doğru bulunmadığına ilişkin herhangi bir gerekçeye yer verilmezken, (4) numaralı bozma sebebi yönünden ise bozma kararını karşılayan direnme gerekçesi bulunmamaktadır.

Bu hâliyle anılan direnme kararının Anayasanın ve yasanın aradığı anlamda gerekçe içerdiğinden söz edilemez. Çünkü Yargıtayca bozulan karar (kararın hem hüküm fıkrası hem de gerekçesi) ortadan kalkacağından, hukuki geçerliliğini yitirir. O hâlde, Mahkemece yapılacak iş özellikle Anayasa’nın 141/3 hükmü ile 6100 sayılı HMK’nın 297. maddesi gözetilerek ve özellikle bozma kararında yer verilen bozma gerekçelerine karşı, direnmenin gerekçesini de (gerekirse yeni bir hüküm oluşturmayacak şekilde yasal sınırlarda genişleterek) açıkça kaleme alarak kararda göstermek olmalıdır.

Eldeki davada, ihbar önelinin bölünmezliği ilkesi dikkate alınarak kısmi kullandırılma hâlinde bakiyesinin hüküm altına alınma imkânı olmayacağından ihbar öneli hiç kullandırılmamış gibi hesaplama yapılarak sonuca gidilmesi,

dosyada mevcut ödeme belgelerindeki imzanın aidiyeti araştırılarak gerekirse temettü uygulaması hakkında işyeri kayıtları üzerinde uzman bilirkişi marifeti ile inceleme yapılıp çıkan sonuca göre karar verilmesi yine mevcut bordrolarda aylık ücreti yanında prim de aldığı izlenen davacının bu şekilde alınan primlerin fazla çalışma alacağının zamsız kısmını karşıladığının kabulü ile sadece %50 zamlı kısım için fazla çalışma alacağının kabulünün gerektiğine ilişkin bozma nedenleri yönünden ortada yukarıda açıklanan ilkeler çerçevesinde usulün öngördüğü anlamda oluşturulmuş,

önceki kararın aslında hukuka uygun bulunduğuna dolayısıyla bozmanın yerinde olmadığına ilişkin bir gerekçeli karar bulunmadığı gibi, direnme kararlarını denetleyen Hukuk Genel Kurulu tarafından incelenebilecek nitelikte teknik anlamda gerekçe içeren bir direnme kararının olmadığı da her türlü duraksamadan uzaktır.

Şu hâle göre; açıklanan yasal düzenleme ve ilkeler gözetilerek anlaşılabilir ve denetlenebilir nitelikte direnme kararı verilmek üzere kararın bozulması gerekir. ..." gerekçesiyle direnme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, 19.06.2018 tarihli ve 2018/155 Esas, 2018/342 Karar sayılı karar ile; yeniden direnme kararı verilmesi üzerine bu karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 10.07.2024 tarihli ve 2024/9-302 esas, 2024/373 Karar sayılı ile yeniden "....Hâl böyle olunca yukarıda açıklanan Anayasal ve yasal düzenleme ve ilkeler gözetilerek anlaşılabilir ve denetlenebilir nitelikte direnme kararı verilmek üzere karar usulden bozulmalıdır.

Taraf vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının yukarıda belirtilen nedenlerden dolayı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3. maddesi atfıyla uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 429. maddesi gereğince usulden bozulmasına..." gerekçesiyle direnme kararının bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece, 24.01.2025 tarihli ve 2024/386 Esas, 2025/27 Karar sayılı karar ile; yeniden direnme kararı verilmiştir. Bu karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Temyize konu karar, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun usule yönelik bozma kararı sonrasında Mahkeme tarafından verilen direnme hükmüne ilişkin olup, inceleme yetkisi Yargıtay Hukuk Genel Kuruluna aittir.