Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/5091 K.2025/5455

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Davacı vekilince temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması istenilmiş ise de; inceleme konusu dava, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369. maddesinde temyizde duruşmaya tâbi davalar arasında belirtilmediğinden duruşma isteminin reddi ile incelemenin dosya üzerinden yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu yetki tespitine 5 işyerinin esas alındığını, ...sicil No.lu işyerinin yetki tespitinde yer almadığını, işletme toplu iş sözleşmesinde işverene ait bütün işyerlerinin dikkate alınması gerektiğini, yetki tespitinde işverene ait 6 işyerinin dikkate alınması gerektiğini, yetki başvuru tarihi olan 26.08.2024 tarihinde işyerlerinde toplam 203 işçinin çalıştığını, Sendikanın %40 çoğunluk olan 81 üyeyi kaydetmesi gerektiğini ancak Sendikanın yeterli çoğunluğu sağlayamadığını, tespitin hatalı olduğunu belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle ... Çalışma Genel Müdürlüğünün 02.09.2024 tarihli ve 402921 sayılı yetki tespitinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; tespite dâhil edilmediği iddia edilen ...Sosyal Güvenlik Kurumu sicil No.lu işyerinin "Depo" mahiyet kodu ve 52.10 "Depolama ve ambarlama" .............. kodu ile 16 sıra No.lu gemi yapımı ve deniz taşımacılığı, ardiye ve antrepoculuk işkolunda yer aldığını belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir.

2. Davalı Sendika vekili cevap dilekçesinde; 6356 sayılı ................Sözleşmesi Kanunu'nun (6356 sayılı Kanun) 5/1 hükmüne göre işveren ya da sendikanın, Bakanlıktan işyerinin girdiği işkolunun tespitini istemesi üzerine Bakanlığın işkolunu tespit edebileceğini, Bakanlığın bu tespitinin Resmî Gazete'de yayımlanacağını, tarafların itiraz davası açabileceğini, 6356 sayılı Kanun'un 5/2 hükmüne göre yetki başvurusundan sonra yapılan işkolu tespiti talebinin başlayan yetki prosedürünü durdurmayacağını, müvekkili Sendikanın gerekli sayısal çoğunluğu sağladığını belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; tespite konu işyerlerinin 15 sıra No.lu taşımacılık işkolunda kurulu olduğu, davalı Sendikanın işletme toplu iş sözleşmesi için gerekli olan %40 çoğunluk şartını %43,96 üyelik oranı ile sağladığı, davacı tarafça dikkate alınması gerektiği ifade edilen ...sicil No.lu işyerinin 16 No.lu gemi yapımı ve deniz taşımacılığı, ardiye ve antrepoculuk işkolunda kurulu olduğu, yetki tespitinde bu işyerinin de dikkate alınmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; işyerlerinde keşif yapılması gerektiğini, uzman heyetten rapor alınması gerektiğini, somut olayda işyeri toplu iş sözleşmesi ünitesi bulunduğunu, Sendikanın yarıdan fazla üye çoğunluğunu sağlayamadığını belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, 6356 sayılı Kanun'un 41 ve devamı maddeleri kapsamında yetki tespitine itiraz istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Somut uyuşmazlıkta, dava dilekçesinde yetki tespitine konu işyerleri ile itiraz konusu işyeri bağımsız işyerleri ve bir toplu iş sözleşmesi ünitesi olan işletme olarak nitelendirilip yüzde kırk çoğunluğun sağlanamadığı iddiası ileri sürülmüş olmakla; Sendikanın yarıdan fazla çoğunluğu sağlaması gerektiğine dair bir itiraz ileri sürülmediğinden, temyiz dilekçesinde Sendikanın yarıdan fazla çoğunluğu sağlaması gerektiğine itirazın dikkate alınması olanaksızdır. Dava dilekçesinde yetki tespitinde dikkate alınması gerektiği ileri sürülen işyerinin de farklı işkolunda yer aldığının anlaşılmasına göre Mahkeme kararında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Somut uyuşmazlık hâkimlik mesleğinin gerektirdiği hukuki bilgiyle çözümlenmesi gereken nitelikte bir uyuşmazlık olduğundan, 6100 sayılı Kanun’un 266. maddesine aykırı olarak İlk Derece Mahkemesince bilirkişi raporu alınması hatalı ise de bu durum sonuca etkili görülmediğinden eleştiri ile yetinilmiştir.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle ilâmın Değerlendirme ve Gerekçe bölümünün üçüncü paragrafında yer alan açıklamaya göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR