Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/6171 K.2025/9586

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... (Bakanlık) vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildi. Davalı ... vekilince temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması istenilmiş ise de; inceleme konusu dava, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369. maddesinde temyizde duruşmaya tâbi davalar arasında belirtilmediğinden duruşma isteminin reddi ile incelemenin dosya üzerinden yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; üye sayısı hatalı şekilde fazla tespit edilen ... İşçileri Sendikasına üye işçilerin tamamına yakınının ... Peyzaj Eğitim Hizmetleri ve Hayvanat Bahçesi İşletmeciliği San. ve Tic. AŞ (... Ağaç Peyzaj AŞ) bünyesinde istihdam edilmeye başlayan yeni işçilerden oluştuğunu, bu sebeple müvekkili Sendikanın ...

Ağaç AŞ nezdinde yetkili sendika sıfatıyla hâlihazırda yürürlükte bulunan 5. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin tarafı olduğu somut uyuşmazlık bakımından istatistiklerin itiraz üzerine gerçeğe uygun hâle getirilmesinde hukuki yararı bulunduğunu, işveren vekili statüsünde görevlendirilen personelin işyeri değişikliği yapılarak ...

İş Sendikası üye sayısına dâhil edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, üyelik çekilme bildirimleri bakımından Kanun'da belirlenen sürenin göz önünde bulundurulması gerektiğini, geçici mevsimlik işçilerin müvekkili Sendika işçi sayısına ve işkolu toplam işçi sayısına eklenmesi gerektiğini belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle 28.01.2022 tarihli ve 31733 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan ve 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun (6356 sayılı Kanun) 41/6 hükmü uyarınca işbu dava ile bildirilen itiraz ile kesinleşmeyen 2022 Ocak ayı istatistiklerinde yer alan ... üye sayısına dair tespitin iptaline,

geçici mevsimlik işçilerin sendika üye sayısına ve işkolu toplam işçi sayısına eklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı Bakanlık vekili cevap dilekçesinde; işverenler tarafından Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) tescil ettirilen işyerlerine, bildirilen işin mahiyetine göre her bir işyeri için Kurum tarafından bir NACE kodu tayin edildiğini, her bir NACE kodunun işkolu karşılığının bulunduğunu, Bakanlığın yetki tespit otomasyon sistemi aracılığıyla SGK'dan işyerlerini NACE kodlarına göre elektronik ortamda alarak ilgili işkoluna atadığını, ayrıca yazılım aracılığı ile üyeliğin kazanılması ve geçersiz sayılmasını düzenleyen yasal sebeplerin de denetlendiğini ve bu sayede güvenilir istatistikler elde edildiğini,

bu kapsamda herhangi bir sendikanın üye sayısının gerekenden fazla veya olduğundan düşük gösterilmesine ilişkin iddiaya katılmanın mümkün olmadığını, Bakanlığın işlemlerinin hukuka ve mevzuata uygun olduğunu belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafın hukuki yararı olmamasına rağmen açmış olduğu davanın özellikle 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 2. maddesindeki dürüstlük kuralı hükmü gereğince reddini talep ettiklerini, açılan davanın asıl gayesinin ...

Peyzaj AŞ'de çoğunluğu sağlamış olan müvekkili Sendikanın olumlu yetki tespitinin iptali davasına gerekçe olarak ikame edildiğini, söz konusu davanın İstanbul 4. İş Mahkemesinin 2022/57 Esas sayılı dosyasında yargılamasının devam ettiğini, yıllar içerisinde üye sayısının, işçilerin ... iradesi ile dramatik bir şekilde düşüp ve baraj altında kaldığı gibi yine işçilerin ... iradesi ile e-Devlet sistemi üzerinden üye olmaları ile ülke işkolu barajını geçtiğini, davacı tarafın tüm itirazlarının hukuka ve gerçeğe aykırı olduğunu belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir.

3. Davalı ...-İş Sendikası vekili cevap dilekçesinde; 6356 sayılı Kanun'un 41/5 hükmündeki "Bir işkolunda çalışan işçilerin yüzde birinin tespitinde Bakanlıkça her yıl ocak ve temmuz aylarında yayımlanan istatistikler esas alınır. Bu istatistiklerde her bir işkolundaki toplam işçi sayısı ile işkollarındaki sendikaların üye sayıları yer alır." düzenlemesi bulunduğunu, yani itiraz konusu tespiti Bakanlığın yapmakta olduğunu, müvekkili Sendikanın bu tespitte hiçbir dâhlinin bulunmadığını, bu nedenle de müvekkili Sendikaya husumet yöneltilemeyeceğini belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir. 4. Diğer davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; iş sözleşmesi askıda olan mevsimlik işçilerin sendika üyeliğinin devam ettiği, istatistiklerde dikkate alınması gerektiği, Bakanlıktan gelen 14.06.2024

tarihli müzekkere cevabı ekinde bildirilen 7.262 kişi arasındaki 5.794 kişinin

toplam işçi sayısına değil sendika üyesi işçi sayısına dâhil edildiğinin anlaşıldığı, Ocak 2022

istatistiklerinde yer almayan 7.262 kişinin istatistikteki işçi sayısına eklenmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile;

"1-28/01/20 22... Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Ocak 2022 iş kolu istatistiğinde 01 Numaralı "Avcılık, Balıkçılık, Tarım ve Ormancılık" İş kolunda çalışan toplam işçi sayısının 168.033 olduğunun tespitine,

2-Davalı ...'nın Ocak 2022 iş kolu istatistiğine esas üye sayısının 1680 ve üyelik yüzdesinin % 0,9998 olduğunun ve %1’lik barajın altında kaldığının tespitine,

3-6356 Sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu Gereğince; İşkollarındaki İşçi Sayıları ve Sendikaların Üye Sayılarına İlişkin 2022 Ocak Ayı İstatistikleri Hakkında Tebliğin bu tespite göre düzeltilmesi gerektiğinin tespitine," karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Bakanlık vekili ile davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Bakanlık vekili ile davalı ... vekili temyiz dilekçelerinde; cevap ve istinaf dilekçelerinde belirttikleri sebeplerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, 6356 sayılı Kanun’un 41/5 ve 41/6 hükümleri kapsamında ... tarafından yayımlanan bir işkolundaki işçi sayıları ile sendika üye sayılarına ilişkin istatistiklere itiraz istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Mahkemece, mevsimlik iş sözleşmesi ile çalışmakta iken iş sözleşmesi askıda olan işçilerin, istatistikler düzenlenirken dikkate alınması gerektiğine dair tespiti isabetlidir.

... kayıtlarına göre, bu kapsamda olup istatistiklere dâhil edilmeyen toplam işçi sayısının 7.262 olduğunun anlaşılmasına göre kurulan hükümde bir hata bulunmamaktadır.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Bakanlık ve davalı ... vekilleri tarafından temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,