Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/8561 K.2025/9836

Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl ve birleşen davada davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda;

Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352/1-(b) hükmü uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Birleşen dava bakımından; davalı aleyhine hüküm altına alınan ve temyize konu edilen toplam miktar 329.573,36 TL olmakla belirtilen miktar, Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi dikkate alındığında, 04.06.2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7550 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 20. maddesi ile değiştirilen 6100 sayılı Kanun'un ek madde 1/2 hükmü uyarınca dava tarihi itibarıyla kesinlik sınırı olan 378.290,00 TL’nin altında kaldığından, davalı vekilinin birleşen davaya ilişkin temyiz dilekçesinin miktardan reddine karar vermek gerekir.

Asıl dava bakımından gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı vekili asıl dava dilekçesinde; müvekkilinin 01.12.1999-28.06.2005 tarihleri arasında davalı asıl işveren Sağlık Bakanlığına bağlı ... Hastanesinde, akabinde hiç ara vermeden 30.06.2005-31.12.2023 tarihleri arasında ... Eğitim ve Araştırma Hastanesinde yemek işlerini ihale yoluyla alan alt işveren Şirketler nezdinde kesintisiz şekilde aşçı pozisyonunda en son brüt 28.400,00 TL ücretle çalıştığını, iş sözleşmesinin son alt işveren firma tarafından iş bitimi gerekçesiyle haklı neden olmaksızın feshedildiğini ileri sürerek kıdem tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davacı vekili birleşen dava dilekçesinde; müvekkilinin haftanın 4 günü 07.00-19.30, haftanın 2 günü 07.00-17.00 saatleri arasında toplam 1 saat ara dinlenme kullanmak suretiyle çalıştığını, bir dönemse mesai saatlerinin 07.00-21.00 arasında olduğunu, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde de çalışmanın devam ettiğini, yıllık izinlerinin büyük kısmının kullandırılmadığını ileri sürerek ihbar tazminatı, yıllık ücretli izin, fazla çalışma ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti ile asgari geçim indirimi alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; talep konusu alacakların zamanaşımına uğradığını, davacı ile davalı İdare arasında karşılıklı olarak imzalanmış herhangi bir iş sözleşmesi bulunmadığını, davalı İdarenin ihale makamı olduğunu, asıl işveren sıfatı bulunmadığını, bu nedenlerle davalı İdareye husumet yöneltilemeyeceğini, davacının iş sözleşmesinin kıdem tazminatı hak etmeyecek şekilde sona erdiğini, belirli süreli iş sözleşmesi ile çalıştığını ve ihbar tazminatına hak kazanamayacağını, fazla çalışma yapmadığını, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışmadığını, kesintisiz çalışma iddiasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu,

bu nedenle davacının yıllık izin ücretli izin alacağı talebinin reddi gerektiğini, asgari geçim indirim alacağı bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacının 30.06.2005-31.12.2023 tarihleri arasında 18... ay 16 gün süreyle ...

Eğitim ve Araştırma Hastanesinin yemek işlerini ihale yoluyla alan alt işveren şirketler bünyesinde aralıksız ve kesintisiz olarak aşçı yardımcısı olarak çalıştığı, davalı Bakanlığın asıl işveren olarak sorumluluğunun bulunduğu, hizmet alım işine ait idari şartnamede aşçı yardımcısı olarak çalışan işçilerin asgari ücretin %50 fazlası ücret alacağının belirlendiği, davacının son aylık ücret bordrosuna göre son ücretinin 20.121,75 TL olduğu, işten ayrılış bildirgesinde çıkışının Kod 18 (işin sona ermesi) olarak gösterildiği, davacının iş sözleşmesinin ihbar öneli verilerek ve haklı nedenle sonlandırıldığının davalı tarafça ispatlanamadığı,

davacı isticvabı ve dosyaya sunulan belgelere göre davacının bakiye 294 gün yıllık izin hakkı olduğunun anlaşıldığı, davacının ıslahı doğrultusunda hüküm kurulduğu, dosyaya davalı tarafça sunulan puantaj kayıtlarında çalışma saatlerinin gösterilmemesi nedeniyle davacı tanık anlatımları da dikkate alınarak davacının haftada 3 gün 07.00-17.00 saatleri arasında, diğer 3 gün 07.00-18.30 saatleri arasında çalıştığı ve haftalık 12 saat fazla çalışma yaptığı, ulusal bayram ve genel tatil günleri çalışmalarının bulunduğu ancak karşılığı ücretlerin ödendiğinin belirlendiği,

01.10.2019 tarihinden önceki alacaklarının zamanaşımına uğradığı gözetildiğinde davacının 2019 yılı için 3 aylık dönem bakımından ödenmeyen asgari geçim indirimi alacağının bulunduğunun anlaşıldığı gerekçesiyle kıdem tazminatına ilişkin asıl davanın kabulüne; ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacağı reddedilmek suretiyle ihbar tazminatı, fazla çalışma, asgari geçim indirimi ve yıllık ücretli izin alacaklarına ilişkin birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının, davalı Bakanlığın dava dışı yüklenici Şirketlerden ihale yolu ile satın aldığı iş kapsamında davalıya ait işyerinde işyeri devri hükümlerine göre 30.06.2005-31.12.2023 tarihleri arasında 18... ay 16 gün aşçı yardımcısı olarak çalıştığı, davalı ile dava dışı yükleniciler arasında 4857 sayılı Kanun'un 2/7 hükmü uyarınca asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunmakla davalı Bakanlığın işçilik alacaklarından sorumlu olduğu,

husumet itirazlarının yerinde olmadığı, Sosyal Güvenlik Kurumuna verilen işten ayrılış bildirgesinde çıkış kodunun işin sona ermesi (Kod 18) olarak belirtildiği, davacının yaptığı iş nazara alındığında belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışmayı gerektirecek objektif koşulların oluşmadığı, davacının belirsiz süreli iş sözleşmesi ile çalıştığı, iş sözleşmesinin tazminat hak etmeyecek şekilde sona erdiği veya ihbar öneli verildiği davalı tarafça ispatlanamadığından davacının ihbar tazminatının hüküm altına alınmasının yerinde olduğu,

Mahkemece kıdem tazminatı dışındaki alacaklar yönünden dava şartı arabuluculuk tarihi itibarıyla alacakların hüküm altına alındığı, faiz başlangıcının arabuluculuk son tutanak tarihine göre belirlendiği, faiz türü ve başlangıçlarının talebe ve Kanuna uygun olduğu, davalı vekilinin istinaf başvurusunun yerinde olmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili asıl davaya ilişkin temyiz dilekçesinde; 1. Davacı ile davalı İdare arasında karşılıklı olarak imzalanmış herhangi bir sözleşme olmadığını, Bakanlığın ihale makamı olması nedeniyle asıl işveren sıfatının ve davacının alacaklarından sorumluluğunun bulunmadığını, 2. Davacı ile ihale verilen şirketler arasındaki ilişkinin davalı ... ilgilendirmediğini ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davacının kıdem tazminatına hak kazanıp kazanmadığı ile davalı Bakanlığın bu tazminattan sorumlu olup olmadığına ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince asıl davaya ilişkin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

A. Birleşen Dava Yönünden

Davalı vekilinin temyiz dilekçesinin miktardan REDDİNE,

B. Asıl Dava Yönünden