Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/8597 K.2025/9473

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Bakanlığa bağlı işyerinde 28.04.2020 tarihinde işe girdiğini, meslek kodunun 9112.13 "temizlik görevlisi" olarak bildirildiğini, ancak davalı Kurum bünyesinde işe başladığı tarihten itibaren teknik servis elemanı ve satın alma muhasebe birimi elemanı olarak fiilen çalıştırıldığını, davacının yapmış olduğu işin vasıflı bir iş olduğunu, davacının Sağlık Bakanlığının da üyesi olduğu ... ve ... ... Sendikası (...) ile ...

Sendikası arasında imzalanan işletme toplu iş sözleşmesi hükümlerinden ve geriye dönük toplu iş sözleşmesi kaynaklı ücret ve diğer hak ve alacaklarından yararlanması gerektiğinden bahisle meslek kodunun değiştirilmesi ile buna bağlı olarak toplu iş sözleşmesinden kaynaklı hak ve alacaklarının ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Mahkemece tensiple karar verildiğinden dava dilekçesi, tensip ve gerekçeli karar birlikte tebliğ edilmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Kahramanmaraş 4. İş Mahkemesinin 11.01.2022 tarihli kararı ile; tensiple davanın meslek kodunun değiştirilmesi ve buna bağlı olarak toplu iş sözleşmesinden kaynaklı hak ve alacaklarının ödenmesi talebine ilişkin olduğu, Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 2021/6767 Esas, 2021/11375 Karar sayılı emsal kararı da dikkate alındığında işbu davada idari yargının görevli olduğu anlaşıldığından Mahkemenin görevsizliğine; kararın kesinleşmesinden itibaren iki haftalık süre içerisinde talepte bulunulduğunda dosyanın görevli idari yargı mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 11.01.2022 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 20.04.2022 tarihli kararı ile; uyuşmazlığın kadroya geçiş sırasında yapılan idari işleme yönelik olup sürekli işçi statüsüne geçiş yapıldıktan sonra işveren ile işçi arasında çıkan uyuşmazlık niteliğinde olmadığı gibi alt işveren işçisi olarak çalıştığı kadro öncesi döneme ilişkin muvazaa iddiasına dayalı alacak davası mahiyetinde de olmadığı; öte yandan benzer mahiyetteki davaların idari yargıda çözüme bağlandığı (...

Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin 07.02.2020 tarihli ve 2019/1316 Esas, 2020/192 Karar sayılı kararına karşı istinaf isteminin kesin olarak esastan reddine ilişkin kararı, İzmir Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesinin 12.06.2019 tarihli ve 2018/1044 Esas, 2019/685 Karar sayılı kararına karşı istinaf isteminin kesin olarak esastan reddine ilişkin kararı), uyuşmazlığın çözüm yeri idari yargı olup Mahkemece,

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 114/1-(b) hükmü ve 115. maddesi uyarınca yargı yolunun caiz olmaması sebebiyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine dair karar verilmesi gerekirken hükümde hataya düşülerek dosyanın görevli idari yargı mahkemesine gönderilmesine karar verilmesinin yerinde olmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle İlk Derece Mahkemesi kararı ortadan kaldırılmak suretiyle düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilerek 6100 sayılı Kanun'un 114/1-(b) hükmü ve 115. maddesi uyarınca davanın yargı yolunun caiz olmaması sebebiyle dava şartı yokluğundan usulden

reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge Adliye Mahkemesinin 20.04.2022 tarihli kararının süresi içinde davacı vekili ve davalı ... Kurumu (SGK) vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairenin 08.02.2023 tarihli kararıyla; davanın, temizlik işçisi olarak kadroya alınan ve farklı pozisyonlarda çalıştırılan davacının yapmış olduğu işin vasıflı bir iş olduğu gerekçesiyle Sağlık Bakanlığının da üyesi olduğu ... ile ...

Sendikası arasında imzalanan işletme toplu iş sözleşmesi hükümlerinden ve geriye dönük toplu iş sözleşmesi kaynaklı ücret ve diğer hak ve alacaklarından yararlanması gerektiğine yönelik olup işçi ve işveren arasındaki uyuşmazlık olduğu hâlde idari yargı yolu nedeniyle görevsizlik kararı verilmesinin hatalı olduğu, meslek kodunun değiştirilmesine ilişkin davada, meslek kodu işverence Kuruma bildirildiğinden,

davanın işverene karşı açılması gerektiği, SGK'nın taraf sıfatı bulunmadığından Kurum aleyhine açılan davanın husumet yönünden reddi gerektiği, ayrıca İlk Derece Mahkemesince hukuki dinlenilme hakkına riayet edilmeksizin karar verilmesi de eleştirilerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının sunulan özlük dosyasındaki görevlendirme evrakları incelendiğinde 1 yıldan uzun süreli şekilde veri kayıt elemanı olarak çalıştığı, ilgili tarihlerde taraf sendika üyesi olduğu, dinlenen tanık beyanları kapsamında 1 yıldan fazla süre bu görevi yürüttükten sonra hastanede temizlik işinde görevlendirildiği, ... ile ...

Sendikası arasında imzalanan 01.01.2019-31.12.20 20... .01.2021-31.12.2022 yürürlük tarihli toplu iş sözleşmelerinin 29. maddesinin (d) bendine göre vasıfsız işçi kadrosunda bulunmakla beraber 1 yıl süreyle vasıflı işçiler tarafından yapılması gereken bir işte çalışmış olanların bu sürenin sonunda vasıfsız bir işte çalıştırılamayacağının düzenlendiği, davacının makul süre içinde görevlendirmeye yönelik idareye itirazda bulunduğu, bu nedenle vasıfsız işte görevlendirilmesine ilişkin işlemin hukuka aykırı olduğu, ancak işçinin hangi işyerinde hangi işte çalışacağı konusundaki yönetim hakkının işverene ait olduğu,

işvereni bu konuda değişiklik yapmaya zorlayacak ve yönetim hakkına müdahalede bulunulmasını gerektirecek bir hükmün mevzuatımızda bulunmadığı, dava konusu işlemin hukuka aykırılığına karar verilebileceği gerekçesiyle davacının davalı İdarece vasıfsız işte görevlendirilmesine dair işleminin hukuka aykırı olduğunun tespitine karar verilip SGK yönünden davanın husumetten reddine, alacak talebinin tespitine dair talepten de davacı feragat ettiğinden bu talebin de reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; 1. İdari yargının görevli olduğunu, 2. Davacının temizlik işçisi kadrosuna müracaatı üzerine temizlik işçisi olarak kadroya alındığını, hasta yükü ve iş yoğunluğuna göre farklı pozisyonlarda çalıştırılabileceğini, çalıştırıldığı pozisyonlarda ücret ve sosyal hak yönünden ücret kaybının bulunmadığını, 3. Dava kısmen reddedildiği hâlde ret vekâlet ücretine hükmedilmediğini ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, yargı yolu, davacının temizlik işinde görevlendirilmesinin hukuka aykırı olduğunun tespiti istemi ve vekâlet ücretine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı ... vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR