Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/9884 K.2026/968

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin ... Kurumu (...) aracılığıyla açıktan atama ile 04.06.2020 tarihinde davalı Bakanlığa bağlı ...

Devlet Hastanesinde sürekli işçi kadrosunda çalışmaya başladığını, 20-25 gün kadar temizlik görevlisi olarak çalışan davacının göz polikliniğindeki cihazları kullanmaya yönelik eğitim ve sertifikalarının bulunması nedeniyle İdare tarafından yazılı olarak 03.07.2020 tarihinde göz polikliniğinde görevlendirildiğini, tıbbi sekreter meslek tanımına uyduğu üzere Fakometre, Otorefraktometre, Tonometre ve Görme Alanı Cihazı gibi cihazları kullandığını, göz polikliniğinde başladıktan sonra radyoloji bölümünde ultrason sekreteri olarak çalıştığını, davacının isminin yer aldığı sekreter nöbet listelerinin bulunduğunu,

davacının Hastane Bilgi Yönetim Sistemi kullanıcısı olduğunu, bu şekilde çalışırken davacının 15.08.2023 tarihinde tüp bebek tedavisi görebilmek için İstanbul'a taşındığını ve ... Devlet Hastanesine nakil olduğunu, ancak yeni görev yerinde “temizlik görevlisi” olarak çalıştırılmaya başlandığını oysa ...

Devlet Hastanesinde yaklaşık 3 yıl boyunca tıbbi sekreter olarak vasıflı iş ifa etmiş olan davacının 2023 yılı Ağustos ayından beri temizlik görevlisi olarak çalışmaya devam ettiğini, Sağlık Bakanlığının üyesi bulunduğu ... ve ... ... Sendikası (TÜHİS) ile davacı işçinin üyesi bulunduğu ... ...

Sendikası (...) arasında 10.08.2020 tarihinde imzalanan ve 01.01.2019-31.12.2020 yürürlük süreli olan işletme toplu iş sözleşmesinin ''Görev bölümü'' başlıklı 29/(d) hükmünde "Vasıfsız işçi kadrosunda bulunmakla beraber, bir yıl süreyle vasıflı işçiler tarafından yapılması gereken bir işte çalışmış olanlar bu sürenin sonunda vasıfsız bir işte çalıştırılamazlar.'' şeklinde düzenleme bulunduğunu, yine 01.01.2021-31.12.20 22... .01.2023-31.12.2024 yürürlük süreli toplu iş sözleşmelerinde de aynı düzenlemenin yer aldığını,

davacının uzun zaman sürekli olarak icra ettiği vasıflı işlerden sonra hukuka aykırı ve mesnetsiz bir görevlendirme ile yine sürekli olarak vasıfsız işte görevlendirilmesinin kabul edilemeyeceğini, davacının Tıbbi Dökümantasyon ve Sekreterlik Bölümü mezunu olduğunu, cihaz kullanımı hususunda kurs bitirme belgelerinin bulunduğunu, aynı yönde açılan emsal davalarda taleplerinin kabul edildiğini, kabul anlamına gelmemek üzere davacı işçinin işe temizlik görevlisi olarak alındığı düşünülse dahi uzun süredir vasıflı işlerde çalışması nedeniyle lehine çalışma koşullarında esaslı değişiklik yapılmış olduğunu,

bundan sonra davacının çalışma koşullarında aleyhe değişiklik yapılarak vasıfsız bir işte çalıştırılmasının hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek davacının toplu iş sözleşmesi düzenlemesi gereğince vasıfsız işte çalıştırılamayacağının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu taleplerin zamanaşımına uğradığını, davacı işçinin 4857 sayılı İş Kanunu (4857 sayılı Kanun) ile bu Kanun'a dayanılarak çıkarılan Kamu Kurum ve Kuruluşlarına İşçi Alınmasında Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkındaki Yönetmelik hükümleri kapsamında 8 ve 9 Nisan 2020 tarihlerinde noter huzurunda gerçekleştirilen sürekli işçi alımı kurası sonucu Bilecik ili ... sürekli işçi olarak açıktan atanan davacının ihtiyaca binaen ...

Hastanesine naklen atanarak 05.06.2020 tarihinde belirsiz süreli iş sözleşmesi kapsamında görevine başladığını, daha sonra 15.08.2023 tarihinde ... ve Araştırma Hastanesine nakil olduğunu ve temizlik görevlisi olarak çalışmasını sürdürdüğünü, davacının iddia ettiği gibi "vasıfsız işçi kadrosunda bulunmakla beraber, bir yıldan uzun süreyle vasıflı işçiler tarafından yapılması gereken işte çalıştırılması" gibi bir durumun söz konusu olmadığını, ...

Hastanesinde aralıklı olarak göz polikliniğinde çalıştığını, dosyaya sunulan evraklardan da anlaşılacağı üzere davacının tedavi gördüğü gerekçesiyle sık aralıklarla izin ve rapor kullandığını, davacının ... ve Araştırma Hastanesinde vasıflı işte çalışma konusunda İdareye herhangi bir başvurusu olmadığını, kendisinin böyle bir talebi olmadan, İdarenin davacının bu yönde bir isteği olduğunu bilmesinin mümkün olmadığını, davacı diplomaları ve sertifikaları olduğunu, tıbbi sekreter olarak çalışması gerektiğini iddia etmekte ise de dosyaya sunmuş olduğu mezuniyet belgesinden ...

Üniversitesi Tıbbi Dokümantasyon ve Sekreterlik bölümünden 07.06.2023 tarihinde mezun olduğunun anlaşıldığını, bu tarihten sonra vasıflı işte çalışmadığını, 08.11.2023 tarihinde "temizlik personeli" olarak görevlendirilmesi karşısında suskun kaldığını, herhangi bir başvuruda bulunmadığını, 1 yılı aşkın süredir temizlik personeli olarak çalışmaya devam ettiğini, görevlendirme yazısının kalıcı olduğuna ilişkin bir ibare bulunmadığı gibi bahse konu görevlendirmenin ...

Hastanesi tarafından yapıldığını ve davacının asıl kadrosunun temizlik personeli olduğunu, hastane ihtiyaçları doğrultusunda kadrosu temizlik personeli olan davacının asli görevi olan temizlik personeli olarak çalıştırılmasının uygun görüldüğünü savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ... ile ... Sendikası arasında imzalanan toplu iş sözleşmesinde; “Vasıfsız işçi kadrosunda bulunmakla beraber, bir yıl süreyle vasıflı işçiler tarafından yapılması gereken bir işte çalışmış olanlar bu sürenin sonunda vasıfsız işte çalıştırılamazlar." şeklinde düzenleme bulunduğu, davacının sendika üyesi olduğu ve toplu iş sözleşmesinden yararlandığı, davacının kadroya geçirildikten sonra bir yıldan fazla süreyle vasıflı işlerde çalıştığı, bu nedenle anılan toplu iş sözleşmesi uyarınca vasıfsız işlerde çalıştırılmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle toplu iş sözleşmesinin 29. maddesi gereğince davacının vasıfsız işte çalıştırılamayacağının tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; işyeri kayıtları ve tanık anlatımlarından davacının, toplu iş sözleşmesinin 29/(d) hükmü kapsamında bir yıl süreyle vasıflı işçiler tarafından yapılması gereken bir işte çalıştırıldıktan sonra çalışma koşullarında esaslı değişikliğe gidilerek yeniden temizlik görevlisi olarak çalıştırılmaya başlandığı varsayılsa dahi, bu görevlendirmeye karşı Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin emsal nitelikteki 2025/733 Esas,

2025/3710 Karar sayılı bozma ilâmında belirtildiği şekilde davacı tarafça makul süre içinde davalı idareye itiraz edilmediği, davacı işçinin 08.11.2023 tarihli temizlik işçisi olarak değişikliğe uygun şekilde çalışmaya başlayıp makul kabul edilemeyecek kadar uzun bir süre geçtikten sonra 25.01.2025 tarihinde iş bu davayı açtığı,

davacının 4857 sayılı Kanun'un 22. maddesinde öngörülen şekil eksikliğini ileri sürmesi ve toplu iş sözleşmesinin anılan düzenlemesine dayalı talepte bulunmasının emsal Yargıtay kararları dikkate alındığında dürüstlük kuralına uygun düşmediğinin kabulü gerektiği gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde;

1. 04.06.2020 tarihinde tarihinde ... aracılığıyla davalıya bağlı ... Hastanesinde sürekli işçi olarak çalışmaya başlayan davacının göz polikliniğindeki cihazları kullanmaya yönelik belgeleri olması nedeniyle davalı İdarenin görevlendirmesiyle 03.07.2020 tarihinde göz polikliniğinde çalışmaya başladığını, daha sonra radyoloji bölümünde ultrason sekreteri olarak çalışmayı sürdürdüğünü, tüp bebek tedavisini sürdürebilmek için İstanbul'a nakil olduğu 15.08.2023 tarihine kadar bu şekilde vasıflı işlerde çalışmaya devam ettiğini, ancak İstanbul'da çalışmaya başladığı ... Hastanesinde temizlik görevlisi olarak görevlendirildiğini, hâlen toplu iş sözleşmesine aykırı olarak temizlik görevlisi olarak çalışmaya devam ettiğini,

2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 2. maddesinde düzenlenen ve hukukun temel ilkelerinden biri olan objektif iyiniyet ilkesinin (dürüstlük kuralının), iş hukukundaki görünümünün işverenin yönetim hakkının sınırlarında, sözleşmenin tamamlayıcısı, hukuki güvenlik, iş koşullarında değişiklik başlıklarında tezahür ettiğini,

3. İşçinin, işveren tarafından tek taraflı olarak çalışma koşullarında yapılan esaslı değişikliğe karşı sessiz kalmasının bu değişikliği zımnen kabul ettiği şeklinde yorumlanamayacağını, davacının işyerinde yürürlükte olan toplu iş sözleşmesi hükmüne dayalı olarak talepte bulunduğunu, Bölge Adliye Mahkemesi kararının davacının anayasal güvence altında olan toplu iş sözleşmesinden yararlanma hakkını ortadan kaldırdığını ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; davacının işyerinde bağıtlanan toplu iş sözleşmesinin 29. maddesi nedeniyle vasıfsız işte çalıştırılmasının hukuka aykırı olup olmadığına ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR