Yargıtay Ceza Daireleri Başkanlar Kurulu E.2020/37 K.2020/56

2020/Bşk-37 2020/56 2016/289687

Yargıtay Daireleri : 15 ve 18. Ceza Mahkemesi :Ağır Ceza Sayısı : 193-88

Sanıklar ..., ..., ... hakkında suç işlemek amacıyla örgüt kurma ve kurulan örgüte üye olma; sanık ... hakkında suç işlemek amacıyla örgüt kurma ve kurulan örgüte üye olma ile suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi; sanık ... hakkında suç işlemek için örgüt kurma ve kurulan bu örgüte üye olma, dolandırıcılık ve suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi; sanıklar ... ve ... hakkında suç işlemek amacıyla örgüt kurma ve kurulan örgüte üye olma ile nitelikli dolandırıcılık; sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ....... hakkında suç işlemek için örgüt kurma ve kurulan bu örgüte üye olma ve yardım etme ile dolandırıcılık;

suçlarından açılan kamu davasında yapılan yargılama sonucunda sanıklar ..., ..., ..., sanık ...'ün., ... ve ...'un beraatine; sanıklar ....., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...,. mahkûmiyetine karar verilmiştir.

Hükümlerin katılanlar ..., ..., ... vekili, sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... müdafiileri ve sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ......., ..., ..., ... tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 15. Ceza Dairesince 09.04.2019 tarih ve 8259-3571 sayı ile;

“Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu'nun 09.02.2018 tarih ve 2018/1 sayılı kararının Yargıtay Ceza Daireleri işbölümünü düzenleyen II nolu bölümün, ortak hükümler başlığının 6. bendinde, 'Ceza Dairelerinin görevlerinin belirlenmesinde, mahkûmiyet kararlarında mahkeme hükmündeki, mahkûmiyet dışındaki kararların temyiz incelemesinde ise dava açan belgedeki nitelenen suç esas alınır', 8. bendinde ise 'Birden fazla suçun yer aldığı hükümlerin temyiz incelemesi, incelemeye konu suçlardan yaptırımı en ağır olanına bakmakla görevli dairece yapılır.

Çeşitli suçlara ilişkin açılan davalardan en ağırı belirlenirken de suçun temel şekline göre hapis cezasının üst sınırı daha fazla olan suça ilişkin dava daha ağır, üst sınırların eşit olması halinde ise alt sınırı daha fazla hapsi gerektiren suça ilişkin davanın daha ağır olduğu kabul edilir. Hapis cezası ile birlikte öngörülen adli para cezaları ise, her iki suça ilişkin hapis cezalarının alt ve üst sınırlarının eşit olması halinde nazara alınır' hükümlerine yer verilmiştir.

İncelenen dosya içeriğine göre; temyiz incelemesine konu suçlardan 'örgüt kurma ve yönetme' suçunun cezası, suç tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan 5237 sayılı TCK'nın 220/1 maddesinde 2 yıldan 6 yıla kadar hapis; 'dolandırıcılık' suçunun cezası aynı Kanun'un 157/1 maddesi uyarınca 1 yıldan 5 yıla kadar hapis; 'suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi' suçunun cezası ise aynı Kanun'un 165. maddesi uyarınca 6 aydan 3 yıla kadar hapis cezasından ibaret olduğu gözetildiğinde;

Mahkeme kararındaki nitelendirme ve temyiz kapsamına göre, Yargıtay Kanunu'nun Değişik 14. maddesi gereğince temyiz incelemesi Yüksek 18. Ceza Dairesi'nin görevi dahilinde olduğu",

Dosyanın gönderildiği Yargıtay 18. Ceza Dairesince de 17.02.2020 tarih ve 5588-4458 sayı ile;

“Tebliğname tarihine, Yargıtay Ceza Daireleri iş bölümü ortak hükümlerinin 6. maddesinde düzenlenen: 'Ceza Daireleri'nin görevlerinin belirlenmesinde, mahkûmiyet kararlarında mahkeme hükmündeki, mahkûmiyet dışındaki kararların temyiz incelemesinde ise iddianame, varsa görevsizlik kararı ya da diğer dava açan belgedeki nitelenen suç esas alınır.' hükmü uyarınca katılanların, sanıklar ... ve ... hakkında nitelikli dolandırıcılık (TCK'nın 158/1-d) suçlarından kurulan beraat hükümlerini de temyize konu etmesine, diğer temyizlerin de kapsamına, 6572 sayılı Kanun’un 27. maddesi ile değişik Yargıtay Kanunu’nun geçici 14. maddesi uyarınca oluşturulan Birinci Başkanlık Kurulu’nun hazırlamış olduğu işbölümü kararına göre işin incelenmesi Yüksek 15. Ceza Dairesi’nin görevine girdiği",

Gerekçesiyle karşılıklı görevsizlik kararları verilmiştir.

Oluşan olumsuz görev uyuşmazlığının çözülmesi için Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Daireleri Başkanlar Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçe ile karara bağlanmıştır.

CEZA DAİRELERİ BAŞKANLAR KURULU KARARI

Yargıtay 15 ve 18. Ceza Daireleri arasında oluşan ve çözülmesi gereken uyuşmazlık, temyiz incelemesinin hangi Özel Dairece yapılması gerektiğinin belirlenmesine ilişkindir. 2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun Ceza Dairelerinin görevlerini düzenleyen 6545 sayılı Kanun ile değişik 14. maddesi; "Ceza dairelerinde: a) Daireler arasındaki iş bölümünün belirlenmesinde mahkeme kararındaki nitelendirme, mahkûmiyet dışındaki kararlarda ise iddianamede veya iddianame yerine geçen belgedeki nitelendirme esas alınır. b) Çeşitli suçlara ait davalarda, suçların en ağırını incelemeye yetkili olan daire görevlidir" şeklindedir.

Ceza Daireleri Başkanlar Kurulunun istikrarlı kararlarıyla sürdürülen uygulamalarına göre, temyiz incelemesine konu olan suçların yaptırım miktarlarında suç tarihinden sonra tebliğname tarihine kadar yapılan değişiklikler dikkate alınıp tebliğname tarihindeki yaptırım miktarları göz önünde bulundurularak görevli ceza dairesi belirlenmeli, çeşitli suçlara ilişkin açılan davalardan en ağırı belirlenirken de, suçun temel şekline göre hapis cezasının üst sınırı daha fazla olan suça ilişkin dava daha ağır kabul edilmeli,

üst sınırların eşit olması hâlinde alt sınırı daha fazla hapsi gerektiren suça ilişkin davanın daha ağır olduğu sonucuna varılmalıdır. Hapis cezası ile birlikte öngörülen adlî para cezaları ise, her iki suça ilişkin hapis cezalarının alt ve üst sınırlarının eşit olması hâlinde nazara alınmalıdır.

Buna göre; tebliğnamenin düzenlendiği 18.10.2018 tarihinde ceza dairelerinin görevlerinin belirlenmesinde esas alınması gereken mahkeme kararındaki nitelendirmeye konu suçlardan suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi suçunun cezası TCK'nın 165/1. maddesi uyarınca altı aydan üç yıla kadar hapis cezası, suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçunun cezası TCK'nın 220/1. maddesi gereğince iki yıldan altı yıla kadar hapis cezası, suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma suçunun cezası aynı Kanun'un 220/2. maddesine göre bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası,

dolandırıcılık suçunun cezası aynı Kanun'un 157/1. maddesine göre bir yıldan beş yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası, nitelikli dolandırıcılık suçunun cezası ise TCK'nın 158/1-d maddesi gereğince üç yıldan on yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezasından ibaret olup, nitelikli dolandırıcılık suçunun cezası daha ağır olduğundan, temyiz incelemesinin 2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca anılan suça ilişkin temyiz davalarına bakmakla yetkili ve görevli olan Yargıtay 15. Ceza Dairesince yapılması gerekmektedir.

Bu itibarla, Yargıtay 18. Ceza Dairesinin görevsizlik kararı isabetli olduğundan, Yargıtay 15. Ceza Dairesinin görevsizlik kararının kaldırılmasına ve dosyanın anılan Daireye gönderilmesine karar verilmelidir.