Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E.2025/791 K.2026/243

Taraflar arasındaki kıyı-kenar çizgisi içerisinde kalan taşınmazın terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 8. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, İlk Derece Mahkemesi tarafından Özel Daire bozma kararına uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili ile davalılar vekili tarafından vekâlet ücretine hasren temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 1. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda vekâlet ücreti yönünden bozulmuş, İlk Derece Mahkemesi tarafından Özel Daire bozma kararına uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın reddine karar verilerek vekâlet ücretine hükmedilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 1. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda onanmış, davacı vekilinin karar düzeltme başvurusu üzerine Özel Dairece karar düzeltme isteğinin kabulü ile onama kararının ortadan kaldırılmasına ve kararın bozulmasına karar verilmiş, İlk Derece Mahkemesi tarafından bozma kararına karşı direnilmiştir.

Direnme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan gündem ve dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

A. Ön Sorun

Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşmeler sırasında işin esasının incelenmesinden önce, direnme kararının usulüne uygun olup olmadığı hususu ön sorun olarak tartışılıp değerlendirilmiştir.

B. Gerekçe

Değerlendirme

1. Bilindiği üzere, mahkeme kararlarında nelerin yazılacağı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 297. maddesinde belirtilmiştir. Buna göre, hüküm sonucu kısmında gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin isteklerin her biri hakkında verilen hükümler, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların sıra numarası altında açık şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerekir.

2. HMK’nın 294. maddesinin 3. bendinde ise “Hükmün tefhimi herhalde hüküm sonucunun duruşma tutanağına geçirilerek okunması suretiyle olur” hükmüne yer verilmiştir. Bu biçim yargıda açıklık ve netlik prensibinin gereğidir. Aksi hâl, yeni tereddüt ve ihtilaflar yaratır. Hatta giderek denebilir ki, dava içinden davalar doğar, hükmün hedefine ulaşılmasını engeller, kamu düzeni ve barışı oluşturulamaz.

3. Öte yandan, direnme kararları yapıları gereği, kanunun hukuka uygunluk denetimi yapmakla görevli kıldığı Yargıtay dairesinin denetimi sonucunda hukuka aykırı bularak, gerekçesini açıklamak suretiyle bozduğu bir yerel mahkeme kararının aslında hukuka uygun bulunduğuna, dolayısıyla bozmanın yerinde olmadığına ilişkin iddiaları içerdiklerinden, o iddiayı yasal ve mantıksal gerekçeleriyle birlikte ortaya koymak zorunda olduğu gibi, direnilen ve uyulan kısımları da kalem kalem net ve birbirine uygun bir biçimde içermelidir.

4. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 14.12.2021 tarihli ve 2017/(6)8-1846 Esas, 2021/1669 Karar, 24.03.2022 tarihli ve 2021/12-861 Esas, 2022/385 Karar ile 17.05.2022 tarihli ve 2019/(21)10-62 Esas, 2022/637 Karar sayılı kararlarında da aynı ilkeler benimsenmiştir.

5. Bu genel açıklamalar ışığında somut olaya gelince.

İlk Derece Mahkemesi 11.07.2023 tarihli kararında (bozmaya esas karar) ‘’ 1-Davanın REDDİNE, 2-112.692,84 TL Vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, …’’ şeklinde hüküm kurmuş, kararın davacı vekili tarafından temyizi üzerine Özel Dairenin 19.12.2023 tarihli kararı ile hüküm onanmış, davacı vekilinin karar düzeltme başvurusu üzerine Özel Dairenin 23.09.2024 tarihli kararı ile karar düzeltme isteğinin kabulüne, onama kararının ortadan kaldırılmasına ve daha önceki bozma kararı gerekleri yerine getirilmediğinden bahisle hükmün bozulmasına karar verilmiş,

İlk Derece Mahkemesince önceki hükümde direnilerek ‘’1-Mahkememizin 2022/6 17... /364 karar sayılı 11/07/2023 tarihli kararında DİRENİLMESİNE, 2-Davanın esastan reddine dair mahkememizin 2019/3 21... /154 karar sayılı ilamı Yargıtay temyiz ve karar düzeltme incelemesinden geçerek kesinleşmiş olduğu anlaşılmakla davanın esasına ilişkin YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA YER OLMADIĞINA, 3-112.692,84 TL Vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, …’’ şeklinde direnme hükmü kurulmuştur.

Dolayısıyla bozulan ilk karar ile direnme kararı arasında farklılık oluşturulmuştur.

6. Bu durumda Hukuk Genel Kurulu tarafından incelenebilecek nitelikte ortada usulüne uygun bir direnme kararının bulunduğundan söz etmek mümkün değildir. İlk Derece Mahkemesince yapılması gereken, 6100 sayılı Kanun’un 2 94... . maddelerine uygun şekilde direnmeye esas karardaki gibi bir hüküm fıkrası oluşturmak ve buna uygun gerekçe yazmaktır. 7. Hâl böyle olunca direnme kararının usulden bozulmasına karar verilmelidir.