Aysel Demiralp ve Diğerleri Başvurusu (B. No: 2014/13528)

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği

iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 19/8/2014 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön

incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm

tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve

esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.

6. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına

gönderilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili

olaylar özetle şöyledir:

8. Bir kısım başvurucular murisi Ömer Gökalp'in 1967 yılında

Derik Kadastro Mahkemesinde açtığı kadastro tespitine itiraz davası Yargıtayca merci tayini yoluyla Kızıltepe Kadastro

Mahkemesine gönderilmiş, Mahkemece verilen kararın temyizi üzerine karar

bozularak dosya tekrar Kızıltepe Kadastro Mahkemesine gönderilmiş ve anılan

Mahkemenin kapatılmasıyla Mardin Kadastro Mahkemesine devredilen dava yerel

Mahkeme aşamasında derdest durumdadır.

IV. İNCELEME VE GEREKÇE

9. Mahkemenin 11/5/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda

başvuru incelenip gereği düşünüldü:

10. Başvurucular, makul sürede yargılanma ve mülkiyet haklarının

ihlal edildiğini ileri sürmüşlerdir.

A. Kabul Edilebilirlik

Yönünden

1. Başvurucular Adil

Gökalp, Bessi Gökalp ve Yüksel Gökalp Çoksüer Yönünden

11. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün

(İçtüzük) 80. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (ç) bendine göre başvurunun

incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir sebebin olmadığı kanaatine

varılması hâlinde başvurunun düşmesine karar verilebilir. Bununla birlikte İçtüzük'ün 80. maddesinin (2) numaralı fıkrası gereği

Anayasa'nın uygulanması ve yorumlanması veya temel hakların kapsamının ve

sınırlarının belirlenmesi ya da insan haklarına saygının gerekli kıldığı

hâllerde başvurunun incelenmesine devam edilebileceği öngörülmüştür.

12. Başvuru tarihinden sonra ölen başvurucuların mirasçılarının

makul bir süre içinde başvuruyu devam ettirme yönünde iradelerini Anayasa Mahkemesine

bildirmemeleri hâlinde anılan İçtüzük hükümleri uyarınca başvurunun

incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir sebebin olmadığı kanaatine

varılabilir (Abdurrahman Miişoğlu

ve diğerleri, B. No: 2014/7674, 23/3/2017, §§ 18-21). Somut olayda

başvuruculardan Adil Gökalp, Bessi Gökalp ve Yüksel

Gökalp Çoksüer başvuru tarihinden sonra sırasıyla

31/1/2016, 9/4/2016 ve 26/2/2016tarihlerinde ölmüş ancak mirasçıları makul bir

süre içinde başvuruya devam etme yönünde iradelerini bildirmemişlerdir. Anılan

başvurucular yönünden başvurunun incelenmesine devam etmeyi gerekli kılan ve İçtüzük'ün 80. maddesinin (2) numaralı fıkrasında öngörülen

nedenlerden biri de bulunmamaktadır.

13. Açıklanan nedenlerle başvuruculardan Adil Gökalp, Bessi Gökalp ve Yüksel Gökalp Çoksüer

yönünden başvurunun düşmesine karar

verilmesi gerekir.

2. Başvurucular Necat Gökalp, Zehra Akkoyun,

Cemile Tutar, Hatice Şenbayram, Hürriyet Getiren,

Hüsniye Başakçi, Mehmet Başakçi,

Müzeyyen Çamçi, Saadet Çamçi,

Sara Urat, Turan Gökalp, Zehra Dizdaroğlu, Nihat

Gökalp, Mehmet Gökalp, Hamdiye Gökalp,Handan

Tacar, Hasan Gökalp, Mülkiye Tacar,

Nezahet Gökalp, Ömer Gökalp, Özlem Temel, Bessi

Gökalp, Nebahat Gökalp, Süer Çetik, Turan Gökalp,Methiye Özçelik, Haluk Gökalp, Burhan Gökalp, Birgül

Kaya ve Deniz Gökalp Yönünden

14. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Kanun’un 47. maddesinin

(3),48. maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkraları uyarınca bireysel başvuruda, kamu

gücünün neden olduğu iddia edilen ihlale dair olayların tarih sırasına göre

özeti yapılmalı, bireysel başvuru kapsamındaki hakların ne şekilde ihlal

edildiği ve buna ilişkin gerekçeler ve deliller açıklanmalıdır (Veli Özdemir, B. No: 2013/276, 9/1/2014,

§§ 19, 20).

15. Somut olaydasöz konusu

başvurucular bireysel başvuru formlarında şikâyet konusu davanın tarafı olan

Ömer Gökalp mirasçıları olduklarını ve mirasçı sıfatıyla davaya devam

ettiklerini ileri sürmüşlerse de başvuruya dayanak olarak sunulan belgelerden

anılan başvurucuların Ömer Gökalp mirasçıları olup olmadıkları bilgisine

ulaşılamadığı ayrıca başvurucuların şikâyet konusu davaya taraf olup

olmadıklarının da teyit edilemediği anlaşıldığından başvurucular tarafından

ileri sürülen iddiaların kanıtlanamadığı sonucuna ulaşılmıştır.

16. Açıklanan nedenlerle başvurunun, başvurucular Necat Gökalp,

Zehra Akkoyun, Cemile Tutar, Hatice Şenbayram,

Hürriyet Getiren, Hüsniye Başakçi, Mehmet Başakçi, Müzeyyen Çamçi, Saadet Çamçi, Sara Urat, Turan Gökalp,

Zehra Dizdaroğlu, Nihat Gökalp, Mehmet Gökalp, Hamdiye

Gökalp,Handan Tacar, Hasan

Gökalp, Mülkiye Tacar, Nezahet Gökalp, Ömer Gökalp,

Özlem Temel, Bessi Gökalp, Nebahat Gökalp, Süer Çetik, Turan Gökalp,Methiye

Özçelik, Haluk Gökalp, Burhan Gökalp, Birgül Kaya ve Deniz Gökalp yönünden

diğer kabul edilebilirlik koşulları bakımından incelenmeksizin açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle

kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

3. Diğer Başvurucular

Yönünden

17. Diğer başvurucular yönünden açıkça dayanaktan yoksun

olmadığı ve kabul edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden

de bulunmadığı anlaşılan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine

ilişkin iddianın kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.

B. Esas Yönünden

18. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklara ilişkin

yargılamanın süresi tespit edilirken sürenin başlangıç tarihi olarak davanın

ikame edildiği tarih; sürenin sona erdiği tarih olarak -çoğu zaman icra

aşamasını da kapsayacak şekilde- yargılamanın sona erdiği, yargılaması devam

eden davalar yönünden ise Anayasa Mahkemesinin makul sürede yargılanma hakkının

ihlal edildiğine ilişkin şikâyetle ilgili kararını verdiği tarih esas alınır (Güher Ergun ve diğerleri, B. No: 2012/13,

2/7/2013, §§ 50, 52).

19. Başvuruya konu dava, başvurucuların murislerinden intikalle

takip etmekte oldukları bir uyuşmazlık olup bu yönüyle makul süre

değerlendirmesi bakımından dikkate alınacak sürenin başlangıç anı, mirasçının

yargılamaya katıldığı an değil somut olayda muris açısından değerlendirmeye

esas alınan sürenin başlangıç anıdır (Gülseren

Gürdal ve diğerleri, B. No: 2013/1115, 5/12/2013, § 51).

20. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklara ilişkin

yargılama süresinin makul olup olmadığı değerlendirilirken yargılamanın

karmaşıklığı ve kaç dereceli olduğu, tarafların ve ilgili makamların yargılama

sürecindeki tutumu ve başvurucunun yargılamanın süratle sonuçlandırılmasındaki

menfaatinin niteliği gibi hususlar dikkate alınır (Güher Ergun ve diğerleri, §§ 41-45).

21. Anılan ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer başvurularda

verdiği kararlar dikkate alındığında somut olayda yaklaşık 50 yıllık yargılama

süresinin makul olmadığı sonucuna varmak gerekir.

22. Açıklanan gerekçelerle Anayasa’nın 36. maddesinde güvence

altına alınan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi

gerekir.

23. Başvurucular, uzun süren yargılama nedeniyle taşınmazlarını kullanamadıklarınıbelirterek Anayasa’nın 35. maddesinde

tanımlanan mülkiyet haklarının da ihlal edildiğini iddia etmişlerse de

başvurucuların makul sürede yargılanma haklarının ihlal edildiği yönünde

yukarıda yer verilen tespitler ışığında, mülkiyet haklarının ihlal edildiği

yönündeki iddialarının ayrıca değerlendirilmesine gerek görülmemiştir.

C. 6216 Sayılı Kanun'un

50. Maddesi Yönünden

24. 6216 sayılı Kanun’un 50. maddesinin (1) numaralı fıkrası

şöyledir:

“Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının

ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi

hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere

hükmedilir…”

25. Başvurucular, manevi tazminat talebinde bulunmuşlardır.

26. Somut olayda makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği

sonucuna varılmıştır.

27. İhlal tespitiyle giderilemeyecek olan manevi zararları

karşılığında başvuruculara, başvurucuların murislerinin tüm mirasçılarının

sayısı ile söz konusu davaya taraf olan murisin doğrudan mirasçısı ya da

mirasçısının mirasçısı olma durumları da dikkate alındığında karara ekli

tabloda gösterilen miktarlarda manevi tazminat ödenmesine karar verilmesi

gerekir.

28. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 206,10 TL harç ve 1.800

TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 2.006,10 TL yargılama giderinin lehine

manevi tazminata hükmedilen başvuruculara müştereken ödenmesine karar verilmesi

gerekir.

A. Başvurucular Adil Gökalp, Bessi

Gökalp ve Yüksel Gökalp Çoksüer yönünden başvurunun

DÜŞMESİNE,

B. 1. Başvurucular Necat Gökalp, Zehra Akkoyun, Cemile Tutar,

Hatice Şenbayram, Hürriyet Getiren, Hüsniye Başakçi, Mehmet Başakçi, Müzeyyen

Çamçi, Saadet Çamçi, Sara Urat, Turan Gökalp, Zehra Dizdaroğlu, Nihat Gökalp, Mehmet

Gökalp, Hamdiye Gökalp, Handan Tacar,

Hasan Gökalp, Mülkiye Tacar, Nezahet Gökalp, Ömer

Gökalp, Özlem Temel, Bessi Gökalp, Nebahat Gökalp,

Süer Çetik, Turan Gökalp, Methiye Özçelik, Haluk

Gökalp, Burhan Gökalp, Birgül Kaya ve Deniz Gökalp yönünden başvurunun açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle

KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

2. Diğer başvurucular yönünden makul sürede yargılanma hakkının

ihlal edildiğine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,

C. Diğer başvurucular yönünden Anayasa’nın 36. maddesinde

güvence altına alınan makul sürede yargılanma hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE,

D. Başvuruculara karara ekli tabloda gösterilen miktarlarda

manevi tazminat ÖDENMESİNE, tazminata ilişkin diğer taleplerin REDDİNE,

E. 206,10 TL harç ve 1.800 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam

2.006,10 TL yargılama giderinin lehine manevi tazminata hükmedilen

başvuruculara MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE,

F. Ödemenin, kararın tebliğini takiben başvurucunun Maliye

Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede

gecikme olması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar

geçen süre için yasal FAİZ UYGULANMASINA,

G. Kararın bir örneğinin Mardin Kadastro Mahkemesine (E.2013/86)

GÖNDERİLMESİNE,

H. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE

11/5/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Burhan ÜSTÜN

Üyeler

:

Hicabi DURSUN

Kadir ÖZKAYA

Rıdvan GÜLEÇ

Yusuf Şevki

HAKYEMEZ

Raportör Yrd.

:

Ceren Sedef

EREN

Başvurucular

:

1. Aysel

DEMİRALP

2. Hayrettin

YILMAZ

3. Necat

GÖKALP

4. Nezahet

GÖKALP

5. Gürgin YILMAZ

6. Adil

GÖKALP

7. Hamdiye GÖKALP

8. Handan

TACAR

9. Mehmet

Hatip YILMAZ

10. Nihat

GÖKALP

11. Ömer

GÖKALP

12. Özlem

TEMEL

13. Sertip YILMAZ

14. Seyithan

GÖKALP

15. Sinan

YILMAZ

16. Şirvan

KARACADAĞ

17. Vildan

GÖKALP

18. Zehra

AKKOYUN

19. Handan

YILMAZ

20. Bessi GÖKALP

21. Mehmet

GÖKALP

22. Burhan

GÖKALP

23. Eylem

GÖKALP

24. Gökben

GÖKALP

25. Gökhan

GÖKALP

26. Gürkan

GÖKALP

27. Haluk

GÖKALP

28. Birgül

KAYA

29. Bessi GÖKALP

30. Canan

YILMAZ

31. Cemile

TUTAR

32. Fidan

PİRİNÇÇİOĞLU

33. Hatice

ŞENBAYRAM

34. Havla

ÖNEN

35. Hürriyet

GETİREN

36. Hüsniye

BAŞAKÇİ

37. Mehmet

BAŞAKÇİ

38. Methiye

ÖZÇELİK

39. Mülkiye

TACAR

40. Müzeyyen

ÇAMÇİ

41. Nebahat

GÖKALP

42. Deniz

GÖKALP

43. Remziye

Gül GÖKALP

44. Saadet

ÇAMÇİ

45. Sara

URAT

46. Süer

ÇETİK

47. Şeyhmus YILMAZ

48. Turan

GÖKALP

49.YükselGÖKALP

ÇOKSÜER

50. Zehra

DİZDAROĞLU

51. Zübeyir

ÇOKSÜER

52. Hasan

GÖKALP

53. Turan

GÖKALP

Vekili

:

Av. Ali

AYDEMİR

BAŞVURUCULAR

TAZMİNAT MİKTARI

1- Havla

ÖNEN

2- Aysel

Demiralp

AYRI AYRI NET 1.100 TL

3- Canan

YILMAZ

4- Fidan

PİRİNÇÇİOĞLU

5- Gürgin YILMAZ

6- Handan

YILMAZ

7- Hayrettin

YILMAZ

8- Mehmet

Hatip YILMAZ

9- Sertip YILMAZ

10- Sinan

YILMAZ

11- Şeyhmus YILMAZ

12- Şirvan

KARACADAĞ

AYRI AYRI NET 675 TL

13- Eylem

GÖKALP

14- Gökben

GÖKALP

15- Gökhan

GÖKALP

16- Gürkan

GÖKALP

17- Remziye

Gül GÖKALP

18- Seyithan

GÖKALP

19- Vildan

GÖKALP

AYRI AYRI NET 950 TL

20- Zübeyir

ÇOKSÜER

NET 2.250 TL