KÜNYE
Türkiye Cumhuriyeti Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm Cevdet Sert Başvurusu
- Karar tarihi
- 31 Aralık 2020
- Başvuru Numarası
- 2019/42542
Karar Metni
704 kelime·4 dk okuma·12 bölüm
I. BAŞVURUNUN
KONUSU
1. Başvuru, belediyenin hissedarı olduğu şirketlerde
çalışanın ilave tediye alacağının tahsili amacıyla açtığı davanın Yargıtay
daireleri arasında süregelen görüş ayrılığından dolayı reddedilmesi nedeniyle
adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURU
SÜRECİ
2. Başvuru 24/12/2019 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formları ve eklerinin idari yönden
yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik
incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik
ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.
6. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet
Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık görüş bildirmemiştir.
III. OLAY VE
OLGULAR
7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle
ilgili olaylar özetle şöyledir:
8. Başvurucu, İzmit Atık ve Değerlendirme Arıtma Yakma ve
Değerlendirme A.Ş.de (İZAYDAŞ) 2004 yılının Ekim ayından beri temizlik işçisi
olarak çalışmaya devam etmektedir.
9. Başvurucu, belediyelerde çalışan personelin işçi
vasfında olması nedeniyle4/7/1956 tarihli ve 6772 sayılı Devlet ve Ona Bağlı
Müesseselerde Çalışan İşçilere İlave Tediye Yapılması Hakkında Kanun uyarınca
her bir yıllık çalışma süresi içinde ödenmesi gereken iki aylık tutarındaki ilave
tediye alacağının ödenmesi amacıyla İZAYDAŞ aleyhine 2/4/2014 tarihinde dava
açmıştır.
10. Kocaeli 3. İş Mahkemesi (Mahkeme) 22/12/2015
tarihinde davayı kısmen kabul etmiştir. Kararda davalı şirketin sermayesinin
%99'u Kocaeli Büyükşehir Belediyesine ait olduğu ve Belediyeye bağlı
teşekküllerden olduğu belirtilmiştir. 6772 sayılı Kanun'un 1. maddesi gereğince
bu şirkette çalışan işçilere ilave tediye ödemesi yapılması gerektiği ifade
edilmiştir.
11. Davalı İZAYDAŞ 28/1/2016 tarihinde kararı temyiz etmiştir.
12. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi (Daire) 19/6/2019 tarihinde
temyiz olunan kararın bozulmasına karar vermiştir. Kararda başvurucunun; devlet
tarafından yasa ve yasanın verdiği yetki ile idari işlemle kurulan, kamusal
yetki ve ayrıcalıklardan yararlanan kamu tüzel kişilikleri ve bunlara bağlı
kuruşlardan olmayan Kocaeli Büyükşehir Belediyesinin hissedarı olduğu, özel
hukuk hükümlerine tabi şirket işçisi olduğu belirtilmiştir. Bu sebeple ilave
tediyeden yararlanma hakkı bulunmadığı ifade edilmiştir.
13. Mahkeme bozma kararına uyarak 7/11/2019 tarihinde
davayı reddetmiştir. Karar temyiz edilmemesi üzerine 2/12/2019 tarihinde
kesinleşmiştir.
14. Mahkeme kararı başvurucuya 11/11/2019 tarihinde
tebliğ edilmiştir.
15. Başvurucu 24/12/2019 tarihinde bireysel başvuruda
bulunmuştur.
IV. İNCELEME VE
GEREKÇE
16. Mahkemenin 31/12/2020 tarihinde yapmış olduğu
toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun
İddiaları
17. Başvurucu, Yargıtay daireleri arasında süregelen
içtihat farklılığı nedeniyle davasının reddedildiğini belirterek adil
yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme
18. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin
Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 47. maddesinin (5) numaralı
fıkrası ile Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 64. maddesinin (1) numaralı fıkrası
gereği bireysel başvurunun başvuru yollarının tüketildiği, başvuru yolu
öngörülmemiş ise ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde
yapılması gerekir.
19. Anayasa'nın 148. maddesinin üçüncü fıkrası, 6216
sayılı Kanun'un 45. maddesinin (2) numaralı ve 47. maddesinin (5) numaralı
fıkrası, Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 64. maddesinin (1) numaralı fıkrası
uyarınca Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru ikincil nitelikte bir kanun
yolu olup bu yola başvurulmadan önce kural olarak olağan kanun yollarının
tüketilmiş olması şarttır (Şahin Tosun, B. No: 2014/10857, 11/1/2017, §
34).
20. Temyiz mahkemesinin yakın zamanda vermiş olduğu ve
başvurucunun davasına da uygulanacak nitelikte bir karar varsa ve temyiz
mahkemesinin bu kararını değiştirmesi ihtimal dâhilinde görünmüyorsa başvurucu,
iç hukuk yollarını tüketmiş sayılacaktır (Deniz Baykal, B. No:
2013/7521, 4/12/2013, § 30; Şahin Tosun, § 35).
21. Somut olayda temyiz kanun yoluna başvurulması
başvurucu tarafından tüketilmesi gerekli bir yol olarak değerlendirilmemiştir.
Mahkeme ilk olarak başvurucuya ilave tediye alacağının ödenmesine karar vermiş
olsa da Daire başvurucunun özel hukuk kişisinin işçisi olduğunu belirterek ilave
tediye alacağından yararlanamayacağına hükmetmiş ve mahkeme kararını bozmuştur.
Mahkeme de bozma kararına uyarak davayı reddetmiştir. Söz konusu karar temyiz
edilmeyerek kesinleşmiştir.
22. Mahkemenin bozmaya uyarak davayı reddettiği 7/11/2019
tarihli nihai karar başvurucuya 11/11/2019 tarihinde tebliğ edilmiştir.
Başvurucu, temyiz yoluna başvurulmasında hukuki yarar görmediği için bu yola
başvurmamıştır. Bu hâlde gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 30 günlük
başvuru sürede en son 11/12/2019 tarihinde bireysel başvuruda bulunması
gerekirken bu tarih geçirildikten sonra 24/12/2019 tarihinde gerçekleştirilen
bireysel başvurunun süre aşımı nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar
verilmesi gerekir.
A. Adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin
iddianın süre aşımı nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,
B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde
bırakılmasına 31/12/2020 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Burhan ÜSTÜN Hicabi DURSUN Muammer TOPAL Yusuf Şevki HAKYEMEZ Raportör : Eren Can BENAKAY Başvurucu : Cevdet SERT Vekili : Av. Nesrin Gülten AKTAŞ
Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm, E. 2019/42542, 31 Aralık 2020 tarihli karar · Kaynak: AYM Kararlar Bilgi Bankası