AYM Norm Denetimi E.2018/130 K.2018/97

edildi.

İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN

İstanbul 5. İcra Hukuk Mahkemesi

İTİRAZIN KONUSU

22/5/2003 tarihli 4857 sayılı İş Kanunu’nun 34. maddesinin birinci fıkrasının üçüncü cümlesinde yer alan “…mevduata uygulanan en yüksek…” ibaresinin, Anayasa’nın 2. ve 36. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi talebidir.

OLAY

İcra takibine konu kıdem tazminatı, fazla mesai alacağı ve genel tatil alacağı olarak hükmedilen alacak kalemlerine en yüksek banka mevduat faizi olarak %15 yıllık faiz oranının uygulanması nedeni ile icra takibinin iptali talebiyle açılan davada, itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur.

I. İPTALİ İSTENEN KANUN HÜKMÜ

Kanun’un itiraz konusu ibareyi içeren 34. maddesi şöyledir:

“Ücretin gününde ödenmemesi

Madde 34- Ücreti ödeme gününden itibaren yirmi gün içinde mücbir bir neden dışında ödenmeyen işçi, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabilir. Bu nedenle kişisel kararlarına dayanarak iş görme borcunu yerine getirmemeleri sayısal olarak toplu bir nitelik kazansa dahi grev olarak nitelendirilemez. Gününde ödenmeyen ücretler için mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı uygulanır.

Bu işçilerin bu nedenle iş akitleri çalışmadıkları için feshedilemez ve yerine yeni işçi alınamaz, bu işler başkalarına yaptırılamaz.”

II. İLK İNCELEME

1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk inceleme toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Hülya ÇOŞTAN ÇETİN tarafından hazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu kanun hükmü okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

2. Anayasa’nın “Anayasaya aykırılığın diğer

mahkemelerde ileri sürülmesi” başlığını taşıyan 152. maddesinin

dördüncü fıkrasında “Anayasa Mahkemesinin işin esasına girerek verdiği

red kararının Resmî Gazetede yayımlanmasından sonra on yıl geçmedikçe aynı kanun

hükmünün Anayasaya aykırılığı iddiasıyla tekrar başvuruda bulunulamaz.”;

6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında

Kanun’un “Başvuruya engel durumlar” kenar başlığını

taşıyan 41. maddesinin (1) numaralı fıkrasında ise “Mahkemenin işin

esasına girerek verdiği ret kararının Resmî Gazetede yayımlanmasından itibaren

on yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün Anayasaya aykırılığı iddiasıyla itiraz

başvurusu yapılamaz.” hükümlerine yer verilmiştir. Anayasa’nın ve 6216

sayılı Kanun hükmünün amacı hem gereksiz başvuruları önleyerek Anayasa

Mahkemesinin çalışma düzenini korumak hem de uygulamada sürekliliği

sağlamaktır.

3. İtiraz yoluna başvuran Mahkemenin iptalini

istediği Kanun’un 34. maddesinin birinci fıkrasında yer alan “…mevduata

uygulanan en yüksek…” ibaresine yönelik itiraz başvurusu, bir başka

itiraz başvurusunun konusu olarak esastan incelenerek Anayasa

Mahkemesinin 11/7/2018 tarihli ve E.2018/68, K.2018/87 sayılıkararıyla

reddedilmiş ve bu karar 16/10/2018 tarihli ve 30567 sayılı Resmî

Gazete’de yayımlanmıştır. Böylece gerek Anayasa'nın 152. maddesinin son

fıkrasında gerek 6216 sayılı Kanun'un 41. maddesinin (1) numaralı fıkrasında

öngörülen koşul gerçekleşmiştir. İtiraz yoluna başvuran mahkemenin

başvurusu 13/9/2018 tarihini taşımakta ise de Anayasa Mahkemesinin

aynı konu hakkında işin esasına girerek verdiği yukarıda belirtilen ret kararı

yayınlandığına göre Anayasa'nın 152. maddesi uyarınca itirazın incelenmesine

olanak yoktur. Zira Anayasa'nın 152. maddesi yalnız Anayasa Mahkemesine

itiraz yoluyla başvuran mahkemeleri değil Anayasa Mahkemesini de

bağlar. Anayasa Mahkemesi, önceki kararın yayımı tarihinden sonra karar

vermek durumunda ise başvurunun daha önce olup olmamasına bakmadan itirazı

reddetmek durumundadır.

4. Açıklanan nedenlerle 4857 sayılı Kanun’un 34. maddesinin birinci fıkrasında yer alan “…mevduata uygulanan en yüksek…” ibaresine yönelik itiraz başvurusunun Anayasa’nın 152. maddesinin dördüncü fıkrası ve 6216 sayılı Kanun’un 41. maddesinin (1) numaralı fıkrası gereğince esas incelemeye geçilmeksizin reddi gerekir.

KÖMÜRCÜ

Üye

Hicabi DURSUN

Üye

Celal Mümtaz

AKINCI

Üye

Muammer TOPAL

Üye

M. Emin KUZ

Üye

Hasan Tahsin

GÖKCAN

Üye

Kadir ÖZKAYA

Üye

Rıdvan GÜLEÇ

Üye

Recai AKYEL

Üye

Yusuf Şevki

HAKYEMEZ