Danıştay 10. Daire E.1992/4407 K.1994/114

KREDİ İŞLEMLERİNDE FAİZ DIŞINDA TEMİN EDİLECEK DİĞER MENFAATLERİN VE TAHSİL OLUNACAK MASRAFLARIN NİTELİK VE AZAMİ SINIRLARININ BANKALARCA SERBESTÇE BELİRLENMESİNE İLİŞKİN BAKANLAR KURULU KARARINDA HUKUKA AYKIRILIK GÖRÜLMEDİĞİ HK.<

Dava, Kredi işlemlerinde faiz dışında temin edilecek diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelik ve azami sınırlarının bankalarca serbestçe belirleneceğine ilişkin kararın yürürlüğe konulmasına ilişkin olarak 3.10.1992 tarih 21364 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 92/3469 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının iptali istemiyle açılmıştır.

Dava konusu uyuşmazlık kredi işlemlerinde faiz dışında temin edilecek diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelik ve azami sınırlarının bankalarca serbestçe belirleneceğine izin verilip verilemeyeceğinden kaynaklanmaktadır.

1211 sayılı Merkez Bankası Kanununun 40.maddesinde; bankanın kredi işlemlerinde ve mevduat kabulünde alınacak ve verilecek azami faiz oranları ile temin edilecek diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelik ve azami sınırlarının tesbitine, bunların kısmen veya tamamen serbest bırakılmasına ve yürürlük zamanlarının tesbitine ilişkin olarak Başbakanlığa önerilerde bulunacağı Bankanın Başbakanlığa yapacağı önerilerin Yüksek Planlama Kurulunun uygun mütalaası ve Bankalar Kanununun 40/1.maddesinde ise, Kredi işlemlerinde alınacak faiz oranları ile temin edilecek diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelik ve azami sınırlarının tesbitine, bunların kısmen veya

tamamen serbest bırakılmasına, kredilerin kalkınma planlarının amaçlarına yönlendirilebilmesi için fon kurmaya kaldırmaya, kaynağını kredilere tahakkuk ettirilen faizlerden veya sair suretlerle sağlamaya ve bunların yürürlük zamanlarını tesbite Bakanlar Kurulunun yetkili olduğu belirtilmiştir.

Anılan Yasa hükümlerinden anlaşılacağı üzere, kredi işlemlerinde alınacak faiz oranları ile temin edilecek diğer menfaatlerle tahsil olunacak masrafların nitelik ve azami sınırlarının tesbitine bunların kısmen veya tamamen serbest bırakılmasına Bakanlar Kurulu yetkilidir.

Dava dosyasının incelenmesinden, 2.4.1986 tarih ve 19066 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 86/10519 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına dayanılarak Merkez Bankasınca hazırlanan 1 Nolu tebliğle kredi işlemlerinde faiz dışında alınacak her türlü komisyon ve ücretlerin bankalarca serbestçe belirleneceğinin öngörüldüğü ancak bu tebliğin dava konusu edilmesi üzerine, Dairemizin 21.1.1992 tarih ve 1992/73 sayılı kararıyla Yasalarla Bakanlar Kuruluna tanınan yetkinin ancak yasal bir düzenlemeyle devrinin olanaklı olduğu,

mevcut yasal düzenleme karşısında bu yetkinin başka bir mercie devrine olanak bulunmadığı gerekçesiyle tebliğin iptaline karar verildiği, anılan bu karar üzerine de Merkez Bankası Meclisince alınan kararın, Banka yazısıyla Yüksek Planlama Kuruluna verildiği Yüksek Planlama Kurulunun raporu üzerine de Bakanlar Kurulunca kabul edilerek 18.8.1992 tarih ve 1992/3469 sayılı Bakanlar Kurulu kararının eki olarak yayınlandığı,

kararda kredi işlemlerinde faiz dışında temin edilecek diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelik ve azami sınırlarının bu bankalarca serbestçe belirleneceğinin öngörüldüğü ve 86/10519 sayılı kararname ile eki kararında yürürlükten kaldırıldığı anlaşılmaktadır.