Danıştay 10. Daire E.2019/4651 K.2021/2886

Dava konusu istem: Davacıya ait akaryakıt istasyonunda çalışan 1 işçinin işe giriş bildirgesi ile 2 işçinin aylık prim ve hizmet belgelerinin verilmemesi nedeniyle 5510 sayılı Kanun'un 102. maddesi gereğince 35.993,00 TL idari para cezası uygulanmasına yönelik ... tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ....

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:…, K:... sayılı kararıyla, uyuşmazlık konusu olayda, ... isimli işçinin 22/01/2014 günü işe başlamasına rağmen davacı tarafından adı geçen işçinin işe giriş bildirgesinin denetim tarihinden sonra 29/01/2014 tarihinde kuruma bildirdiği, dolayısıyla adı geçen işçi yönünden işe giriş bildirgesinin süresinde verilmemesi ve 2014/1. aya ait ek aylık prim hizmet belgesinin verilmemesi nedeniyle uygulanan toplam 4.284,00 TL para cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı,

... isimli işçinin 06/12/2011 - 19/04/2012 tarihleri arasında davacıya ait işyerinde fiili çalışmasının olduğu ve anılan döneme ilişkin eksik bildirimde bulunulduğunun açık olduğu, anılan döneme tekabül eden ek aylık prim hizmet belgelerinin verilmemesi nedeniyle uygulanan 8.865,00 TL idari para cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı,

diğer yandan, ... isimli işçinin 04/05/2012 tarihinden sonra da davacıya ait işyerinde fiili çalışması olduğu kabul edilerek idari para cezası uygulanmış ise de, adı geçen işçinin alınan ifadesinde 04/05/2012 tarihinden sonra davacıya ait işyerinde fiili çalışmasının olmadığı ve kendisine herhangi bir ücret ödenmediğini beyan etmesi,

bunun yanında 04/05/2012 tarihinden sonra adı geçen işçiye düzenli maaş ödemesi yapıldığı yolunda herhangi bir tespitte bulunulmaması karşısında, 04/05/2012 tarihinden sonra adı geçen işçinin davacıya ait işyerinde fiili çalışmasının olduğunun her türlü şüpheden uzak somut delillerle ortaya konulamadığı ve eksik incelemeye dayalı olarak işlem yapıldığı sonucuna varıldığı,

04/05/2012 tarihinden sonraki döneme tekabül eden ek aylık prim hizmet belgelerinin verilmemesi nedeniyle uygulanan 22.844,00 TL idari para cezasında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin 22.844,00 TL'lik kısmı iptal edilmiş, 13.149,00 TL'lik kısmı yönünden ise dava reddedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, ... adlı işçinin 04/05/2012 tarihinden sonraki dönemde çalışmasının olduğunun denetim elemanları tarafından tespit edildiği, mahkemece araştırma yapılmadan karar verildiği, bu hususun bozmayı gerektirdiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Danıştay Başkanlık Kurulu'nun 07/03/2019 tarih ve 2019/24 sayılı kararıyla Danıştay Onbeşinci Dairesinin kapatılması üzerine Danıştay Onuncu Dairesine gönderilen dava dosyasında, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacıya ait akaryakıt istasyonunda 28/01/2014 tarihinde yapılan denetim sonucunda tanzim edilen işyeri durum tespit tutanağına dayalı olarak hazırlanan … tarih ve … sayılı Araştırma İnceleme Raporunda yer verilen "çalışanlardan ... isimli işçinin 22/01/2014 tarihinde işe başlamasına karşı işe giriş bildirgesinin verilmediği, sigortasız çalıştırıldığı, ... isimli işçinin ise 07/12/2011 tarihinde işe başladığı 19/04/2012 tarihine kadar her ay 6 gün olmak üzere sigortalı bildirimlerinin yapıldığı, 19/04/2012 tarihinde işten çıkışının verildiği,

04/05/2012 tarihinde tekrar işe girişinin yapıldığı 02/01/2013 tarihine kadar her ay 6 gün olmak üzere sigortalı bildirimlerinin yapıldığı" tespitlerine dayalı olarak dava konusu işlemle ... yönünden süresinde işe giriş bildirgesinin verilmemesi nedeniyle 2.142,00 TL ve 2014/1 ayına ait ek aylık prim hizmet belgesinin verilmemesi nedenleri ile 2.142,00 TL, ... yönünden ise 2011/12. aydan 2013/4. ayına kadarki dönem için ek aylık hizmet belgesinin verilmemesi nedeniyle 31.709,00 TL para cezası olmak üzere toplam 35.993,00 TL para cezası verilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun; 4. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, bu Kanunun kısa ve uzun vadeli sigorta kolları uygulaması bakımından hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılanların sigortalı sayılacağı;

Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan haliyle 86. maddesinde, "İşveren bir ay içinde 4 üncü ve 5 inci maddeye tâbi çalıştırdığı sigortalıların ve sosyal güvenlik destek primine tâbi sigortalıların; a) Ad ve soyadlarını, T.C. kimlik numaralarını, b) 80 inci maddeye göre hesaplanacak prime esas kazançlarını, c) Prim ödeme gün sayıları ile prim tutarlarını,gösteren ve örneği Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenen asıl veya ek aylık prim ve hizmet belgesini, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamındakiler için en geç Kurumca belirlenecek günün sonuna kadar,

diğer sigortalılar için ise ait olduğu ayı takip eden ayda Kurumca belirlenecek günün sonuna kadar Kuruma vermekle veya sigortalı çalıştırmadığı takdirde, bu hususu sigortalı çalıştırmaya son verdiği tarihten itibaren, onbeş gün içinde Kuruma bildirmekle yükümlüdür." hükmü yer almış;

(c-4) bendinde, "86 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca verilmesi gereken belgeleri, Kurumca belirlenen şekilde ve usûlde vermeyenler ya da Kurumca internet, elektronik veya benzeri ortamda göndermekle zorunlu tutulduğu halde anılan ortamda göndermeyenler veya belirlenen süre içinde vermeyenlere her bir fiil için;

belgenin mahkeme kararı, Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurlarınca yapılan tespitler veya diğer kamu idarelerinin denetim elemanlarınca kendi mevzuatları gereğince yapacakları soruşturma, denetim ve incelemeler neticesinde ya da bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulan kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelerden, hizmetleri veya kazançları Kuruma bildirilmediği veya eksik bildirildiği anlaşılan sigortalılarla ilgili olması halinde, belgenin asıl veya ek nitelikte olup olmadığı,

işverence düzenlenip düzenlenmediği dikkate alınmaksızın, aylık asgari ücretin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta, 28/012014 tarihinde yapılan yerel denetimde; ... adlı işçinin 07/12/2011 tarihinde işe başladığı 19/04/2012 tarihine kadar her ay 6 gün olmak üzere sigortalı bildirimlerinin yapıldığı, 19/04/2012 tarihinde işten çıkışının verildiği, 04/05/2012 tarihinde tekrar işe girişinin yapıldığı 02/01/2013 tarihine kadar her ay 6 gün olmak üzere sigortalı bildirimlerinin yapıldığı" tespitlerinde bulunulduğu, bu tespitlerin işyeri belgelerine dayalı olduğu, ...'ın 15/01/2013 tarihinde verdiği ifadesinde, işyerinde Nisan 2012 tarihine kadar fiili çalışmasının olduğu, 19/04/2012 tarihinden sonra kendi isteği ile işten ayrıldığı,

emekli olduğu, işyerinin EPDK'ya olan sorumluluğu nedeniyle tekrar işe girişinin yapıldığı, işyeri ile bir belge imzalanmasından sonra tekrar işe girişinin yapıldığı ancak çalışmasının olmadığı yolunda beyanda bulunduğu, davalı idare tarafından ... için, 2011/12. aydan 2013/4. ayına kadarki dönem için ek aylık prim ve hizmet belgesinin verilmemesi nedeniyle 31.709,00 TL para cezası uygulandığı görülmektedir.

Diğer yandan, davacı ile ... arasında 07/05/2012 tarihli Kısmi Süreli İş Sözleşmesi imzalandığı, sözleşmeye göre aylık çalışma gün sayısının 6, gün içindeki çalışma saatinin 7.5 saat olarak belirlendiği, bu sözleşmenin 06/12/2011 tarihinde imzalanan sözleşmenin devamı niteliğinde olduğu ve ...'ın Sıvılaştırılmış Petrol Gazları Piyasası Kanunu Sorumlu Müdür Yönetmeliği hükümlerine göre işyerinde sorumlu müdür olarak görev yapacağı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, akaryakıt istasyonunda sorumlu müdür çalıştırılmasının zorunlu olması, ... ile davacı arasında kısmi zamanlı iş sözleşmesinin bulunması nedeniyle bu kişinin işyerinde fiilen çalıştığının kabulü gerekmekte olup, İdare Mahkemesince, adı geçen kişinin fiili çalışmasının olduğunun her türlü şüpheden uzak somut delillerle ortaya konulamadığı ve eksik incelemeye dayalı olarak işlem yapıldığı sonucuna varılarak, 04/05/2012 tarihinden sonraki döneme tekabül eden ek aylık prim ve hizmet belgelerinin verilmemesi nedeniyle uygulanan 22.844,00 TL idari para cezasında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin 22.844,00 'lik kısmının iptaline karar verilmesinde hukuki isabet görülmemiştir.