Danıştay 10. Daire E.2019/678 K.2021/5483

Dava konusu istem: Davacı tarafından, FETÖ/PDY terör örgütü ile aidiyeti, iltisakı veya irtibatının tespit edildiğinden bahisle özel güvenlik kimlik kartının (çalışma izni) iptal edilmesine ilişkin İstanbul Valiliği Özel Güvenlik Komisyonunun …tarih ve …sayılı kararının kendisine yönelik kısmının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararıyla; davacının FETÖ-PDY terör örgütüyle "aidiyeti, iltisakı veya irtibatı" bulunduğunu tartışmasız bir şekilde ortaya koyan somut bir veri bulunmamakta ise de, 15/07/2016 tarihinde FETÖ/PDY terör örgütü tarafından gerçekleştirilmeye çalışılan darbe girişimine muhatap olan Devlet'in güvenlik zafiyeti yaşamamak bakımından, edindiği istihbari bilgilere göre, örgüt ile "aidiyeti, iltisakı veya irtibatı" bulunduğu yolunda ciddi şüphe taşıyan kişilerin silah taşımalarını engellemek amacıyla tesis edildiği anlaşılan dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: …Bölge İdare Mahkemesi …İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu …İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından; herhangi bir terör örgütü ile irtibatı ya da iltisakının ve terör örgütüne üyelik suçundan hakkında verilmiş bir ceza mahkemesi kararının bulunmadığı, dava konusu işlemin hukuki güvenlik ilkesine aykırı olduğu ileri sürülerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 05/03/2019, 02/07/2019 ve 30/12/2020 tarihli ara kararları cevaplarının geldiği görülerek gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğünün 22/07/2016 tarihli ve ... sayılı Genel Yazısıyla; özel güvenlik şirketi, özel güvenlik eğitim kurumu ve alarm izleme merkezleri ile buralarda kurucu, yönetici, temsilci veya özel güvenlik görevlisi sıfatıyla çalışanların FETÖ/PDY terör örgütü ile aidiyeti, iltisakı veya irtibatı bulunup bulunmadığının İstihbarat, Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) ve Terörle Mücadele Şube Müdürlükleri aracılığıyla araştırılarak terör örgütüne destek verdikleri tespit edilenler hakkında, özel güvenlik görevlilerinin kimlik kartlarının iptali de dahil olmak üzere,

gerekli yasal işlemlerin yapılması hususunda 81 İl Valiliğine ve Jandarma Genel Komutanlığına talimat verilmiş; aynı idarenin …tarih ve E.…sayılı işlemiyle, Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığınca elde edilen bilgilere göre haklarında soruşturma yürütülen özel güvenlik görevlileri hakkında hazırlanan liste, içeriğinde yer alan bilgilerin ilgili birimlerden teyitleri ile gerekli araştırmalar yapılarak,

terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplarla iltisakı ya da irtibatı olduğu tespit edilen özel güvenlik görevlilerinin özel güvenlik kimlik kartlarının iptal edilmesini teminen ilgili Valiliklere gönderilmiş, anılan listede davacının adına da yer verilmiş.

İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğünün söz konusu talimatına istinaden davalı İstanbul Valiliği Özel Güvenlik Komisyonunca, davacı da dahil olmak üzere listede adı geçen kişilere ait özel güvenlik kimlik kartı …tarih ve …sayılı işlemle iptal edilmiş, bunun üzerine davacı tarafından anılan işlemin kendisine yönelik kısmının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un "Özel güvenlik görevlilerinde aranacak şartlar" başlıklı 10. maddesinde, "Özel güvenlik görevlilerinde aşağıdaki şartlar aranır: a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak. b) Silahsız olarak görev yapacaklar için en az sekiz yıllık ilköğretim veya ortaokul; silahlı olarak görev yapacaklar için en az lise veya dengi okul mezunu olmak. c) 18 yaşını doldurmuş olmak. d) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş veya hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş olsa bile.

1) Kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına mahkûm olmamak.

2) Affa uğramış olsa bile Devletin güvenliğine, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine, özel hayata ve hayatın gizli alanına ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ile uyuşturucu veya uyarıcı madde suçları, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık ve fuhuş suçlarından mahkûm olmamak.

3) Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine, özel hayata ve hayatın gizli alanına, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ile uyuşturucu veya uyarıcı madde suçlarından dolayı hakkında devam etmekte olan bir soruşturma veya kovuşturma bulunmamak. e) (Mülga: 23/1/2008 – 5728/578 md.) f) Görevin yapılmasına engel olabilecek vücut ve akıl hastalığı ile engelli bulunmamak. g) 14 üncü maddede belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla tamamlamış olmak. h) Güvenlik soruşturması olumlu olmak." hükmü.

"Çalışma izni" başlıklı 11. maddesinin, 680 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (680 sayılı KHK) 70. maddesi ile değişik 1. fıkrasında, "Özel güvenlik görevlisi olarak istihdam edilecekler (...) hakkında valilikçe güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılır.

Soruşturma sonucu olumlu olanlara, bu Kanunun 14 üncü maddesinde belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla bitirmiş olmak şartıyla, valilikçe çalışma izni verilir. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması bir ay içinde tamamlanır. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması her kimlik verilmesi veya ihtiyaç duyulması halinde yenilenir. (...)" hükmü.

4. fıkrasında, "Yönetici veya özel güvenlik görevlisi olabilme şartlarını taşımadığı veya bu şartlardan herhangi birini sonradan kaybettiği tespit edilenlerin kimliği iptal edilir.

" hükmü; aynı maddenin, 680 sayılı KHK'nin 70. maddesi ile eklenen 5. fıkrasında, "Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara iltisakı veya irtibatı olduğu tespit edilen kişiler, özel güvenlik alanında faaliyet yürüten şirket veya birimlerde çalışamazlar." hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dairemizce verilen 05/03/2019, 02/07/2019 ve 30/12/2020 tarihli ara kararları ile davacının, özel güvenlik kimlik kartı ve çalışma izninin iptaline dayanak gösterilen güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunun olumsuz olarak değerlendirilmesine neden olan istihbari olanlar dahil tüm bilgi ve belgelerin sunulması.

FETÖ/PDY terör örgütüne aidiyeti, iltisakı veya irtibatına ilişkin olarak hakkında yürütülen bir adli soruşturma varsa dosya numarası ve sonucunun bildirilmesi; davacıya ait Asya Katılım Bankasında açılmış 2013, 2014 ve 2015 yıllarını kapsayan ve her işlem sonrasında bakiyenin görülebildiği yıllık bazda ayrıntılı tüm hesap hareketleri dökümlerinin gönderilmesi davalı idare ve ilgili kurumlardan istenilmiş olup; ara kararına cevaben gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacının FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne müzahir olan Asya Katılım Bankasında adına açılmış herhangi bir hesabının bulunmadığı,

Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı Analiz Şube Müdürlüğünce toplanan veriler üzerinden yapılan inceleme sonucu hazırlanan Havuz Sorgu Raporunda ve Terörle Mücadele Daire Başkanlığınca yapılan sorgulamada davacı hakkında herhangi bir kayıt bulunmadığı; …Cumhuriyet Başsavcılığı Terör Suçları Soruşturma Bürosunca gönderilen 24/07/2019 ve 05/09/2019 tarihli yazılarda ise, davacı hakkında "silahlı terör örgütüne üye olma" suçu kapsamında yürütülen bir soruşturma bulunmadığı belirtilmiştir.

30/12/2020 tarihli ara kararı davalı idare vekiline 09/06/2021 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen verilen yasal süre içerisinde ara kararında istenilen bilgi ve belgelerin gönderilmediği, söz konusu ara kararında "ara kararı gereğinin yerine getirilmesinin zorunlu olduğu, aksi takdirde dosyada bulunan bilgi ve belgelere göre karar verileceği" yönünde davalı idareye ihtarda bulunulduğu ve dosyada mevcut bulunan bilgi ve belgelerin hüküm kurmaya yetecek nitelikte olduğu anlaşıldığından, yukarıda aktarılan tespitler üzerinden değerlendirme yapılmıştır.

Bu durumda; davacının ismi her ne kadar Emniyet Genel Müdürlüğünce hazırlanan KOM birimlerince yürütülen FETÖ/PDY terör örgütü ile ilgili soruşturmalarda adı geçen özel güvenlik görevlilerine ait listede yer almakta ise de, davacı hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlanmasına dayanak teşkil edebilecek FETÖ/PDY terör örgütü ile aidiyet, irtibatı veya iltisakı olduğuna yönelik herhangi bir bilgi ve tespit bulunmadığının,

davalı idarece yargılama sürecinde davacının isminin Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan listede yer aldığından başkaca bir iddia ve belgenin ortaya konulmadığının anlaşılması karşısında; davacının özel güvenlik kimlik kartının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle iptal edilmesine ilişkin dava konusu Özel Güvenlik Komisyonu kararının davacıya yönelik kısmında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Öte yandan; davacının, terör örgütleriyle veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplarla üyelik, iltisak ve irtibatının sonradan tespit edilmesi durumunda davalı idarece her zaman işlem tesis edilebileceği de açıktır. Bu itibarla; davanın reddine yönelik …İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolunda verilen temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi …İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.