Danıştay 10. Daire E.2020/2600 K.2020/3736

Dava konusu istem: Davacıların yakını ...'un Diyarbakır Emniyet Müdürlüğü Özel Harekat Şube Müdürlüğü kadrosunda polis memuru olarak görev yapmakta iken, Diyarbakır İli, Sur İlçesi'nde devam eden operasyonlar sırasında 16/01/2016 tarihinde bölücü terör örgütü mensupları tarafından gerçekleştirilen silahlı saldırı sonucu ağır yaralanması ve ardından kaldırıldığı Diyarbakır Askeri Hastanesinde hayatını kaybetmesi nedeniyle uğranıldığı ileri sürülen maddi ve manevi zararların tazmini istemiyle yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere davacıların her biri için ... TL maddi ... TL manevi olmak üzere toplam ... TL tazminatın ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:

...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla, tazminat istemiyle yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlem yönünden istemin incelenmeksizin reddi, terör eylemlerinin veya terörle mücadele kapsamında yürütülen faaliyetlerin neden ve etkisiyle malul olan kamu görevlilerinin veya şehit olmuş ise dul ve yetimlerinin mağduriyetini gidermeye yönelik olarak çıkarılan 3713 ve 2330 sayılı Kanunlar uyarınca yapılan ödemeler ve bağlanan aylık tutarları dikkate alındığında davacıların maddi zararının bulunmadığı gerekçesiyle maddi tazminat istemlerinin reddi,

davacılar yakınının kamu hizmetini yürütürken görevin sebep ve tesiri ile şehit olması, manevî zararı doğuran olayın yaşam hakkını sona erdiren bir ölüm olayı olması, ölüme neden olan eylemin oluş şekli itibarıyla toplumda yarattığı infial, olayın etkisi ve niteliği, zarar gören davacılar ile hayatını kaybeden kişi arasındaki yakınlık ilişkisi dikkate alındığında davacıların eşini/babasını kaybetmeleri nedeniyle duydukları ve ömür boyu duyacakları acı, üzüntü ve ruhsal sıkıntılarının kısmen de olsa dindirilmesi maksadıyla takdiren ... için ...

TL ve ... için ... TL olmak üzere toplam ... TL manevi tazminatın idareye başvuru tarihi olan (başvuru dilekçesinin idareye tebliğ edildiği) 16/08/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacılara ödenmesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla, meydana gelen olay nedeniyle uğranılan zararın niteliği ve boyutu, zarara yol açan olayın oluş şekli, davacıların iktisadi ve toplumsal durumu ile müteveffaya olan yakınlıkları birlikte değerlendirilerek, tarafların istinaf başvurularının kısmen kabulü kısmen reddi ile ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararın manevi tazminatın ... için reddedilen bölümüne ilişkin kısmı ile ... için fazladan kabul edilen kısmının kaldırılmasına, davacılardan ...'un ve ...'un manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile ayrı ayrı ...

TL olmak üzere toplam ... -TL manevi tazminatın idareye başvuru tarihi olan 16/08/2016 (Bölge İdare Mahkemesince sehven 16/08/2018 yazılmıştır) tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacılara ödenmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davacılar tarafından, yaşanan olay karşısında hükmedilen manevi tazminat miktarının yetersiz kaldığı, maddi tazminata ilişkin hesaplama yapılması gerektiği; davalı idare tarafından hükmedilen manevi tazminat tutarlarının yüksek olduğu ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMASI

Davacı tarafından davalı idarenin temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmakta olup, davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve hukuka uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Dava, Diyarbakır Emniyet Müdürlüğü kadrosunda Özel Harekat Şube Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacılar yakını ...'un Diyarbakır İli, Sur İlçesi'nde devam eden operasyonlar esnasında 16/01/2016 tarihinde bölücü terör örgütü mensupları tarafından gerçekleştirilen silahlı saldırı sonucu hayatını kaybetmesi üzerine davacıların yaptıkları başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere davacıların her biri için ayrı ayrı ...-TL maddi tazminat ile her biri için ayrı ayrı ...-TL manevi tazminatın idareye başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla, davacılardan ...'un ve ...'un manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile ayrı ayrı ...TL olmak üzere toplam ...-TL manevi tazminatın idareye başvuru tarihi olan 16/08/2018 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacılara ödenmesine karar verilmiştir.

Manevi zarar, kişinin fizik yapısının ve iç huzurunun bozulmasını, yaşama gücünün ve sevincinin azalmasını, kişilik haklarının zedelenmesini, şeref ve haysiyetinin rencide edilmesini, duyulan acı ve ıstırabı, kişinin günlük yaşamını zorlaştıran her türlü üzüntü ve sıkıntıyı ifade etmekte, fiziki veya manevi acılar duyan, ruhsal dengesi bozulan, yaşama sevinci azalan kişinin manevi yönden zarara uğramış olduğu kabul edilmektedir.

Manevi tazminat, kişinin malvarlığında meydana gelen eksilmeyi gidermeye yönelik olmayıp, manevi değerlerinde bir eksilme meydana gelen ve yaşama sevinci ve zevki azalan kişinin manen tatminini sağlamaya yönelik bir tazmin aracıdır. Manevi tazminat, olay nedeniyle duyulan elem ve ızdırabı kısmen de olsa hafifletmeyi amaçlar. Bu niteliği gereği manevi tazminatın, zenginleşmeye yol açmayacak şekilde belirlenmesi gerekmekte ise de; tam yargı davalarının özelliği gereği takdir edilecek manevi tazminat miktarının, manevi tatmin sağlayacak, olayın oluş şekli ve niteliğine uygun miktarda olması gerekmektedir.

Uyuşmazlıkta, olayın idare tarafından yürütülen operasyon esnasında meydana geldiği dikkate alındığında Bölge İdare Mahkemesince davacılara ödenmesine karar verilen manevi tazminat miktarının duyulan elem ve ızdırabı kısmen de olsa giderecek düzeyde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda; davacıların temyiz istemlerinin kısmen kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının manevi tazminatın kısmen reddine ilişkin kısmının bozulmasına karar verilmesi gerekirken aksi yönde oluşan Daire kararının bu kısmına katılmıyoruz.