Danıştay 10. Daire E.2021/271 K.2021/1147

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, 2577 sayılı Kanun'un 14. maddesi uyarınca tetkik hakiminin raporu ve sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin öncelikle dava dilekçesinin 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olup olmadığı incelenerek gereği görüşüldü:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinde, idari davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı; dilekçelerde tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin, davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan işlemin yazılı bildirim tarihinin gösterileceği.

7. maddesinin 1. fıkrasında; dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gün olduğu, aynı maddenin 4. fıkrasında ise; ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilecekleri.

14. maddesinin 3. fıkrasında, dilekçelerin Danıştayda daire başkanının görevlendireceği bir tetkik hakimi, idare ve vergi mahkemelerinde ise mahkeme başkanı veya görevlendireceği bir üye tarafından, görev ve yetki, idari merci tecavüzü, ehliyet, idari davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, süre aşımı, husumet ve 3 ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden sırasıyla inceleneceği.

15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde ise, otuz gün içinde 3 ve 5. maddelere uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanları tamamlanmak üzere dilekçelerin reddine karar verileceği kurala bağlanmıştır.

Dava dilekçesi ve eklerinin incelenmesinden, davacı tarafından, Yardımcı Eczacı Yerleştirilmesi ve Çalıştırılmasına Dair Usul ve Esasların 6. maddesinin ikinci fıkrasının iptali istemiyle bakılmakta olan davanın ilk olarak Ankara İdare Mahkemeleri nezdinde açıldığı; ...

İdare Mahkemesinin 11/06/2020 tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla davanın görev yönünden reddedilerek dosyanın Danıştaya gönderilmesine karar verilmesi sonucu ilk olarak Dairemizin E:2020/3544 sayılı esasına kaydedildiği.

Dairemizin 12/10/2020 tarih ve E:2020/3544, K:2020/3629 sayılı kararıyla, "davacı tarafından, 02/07/2019 tarihli Yardımcı Eczacı Yerleştirilmesi ve Çalıştırılmasına Dair Usul ve Esaslara karşı süresi içerisinde dava açılıp açılmadığının tespiti bakımından, iptali istenen düzenleyici işlemin uygulanması niteliğinde bir işlemin bulunup bulunmadığı,

uygulama işlemi var ise, bu işlemin tarih ve sayısı ile tebliğ tarihinin belirtilmesi ve ayrıca söz konusu işlemlere ilişkin belgeler eklenmek suretiyle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olarak yenilenen, Danıştay Başkanlığına hitaben yazılmış açık ve anlaşılabilir bir dilekçeyle dava açılması gerektiği" gerekçesiyle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun şekilde düzenlenmeyen dava dilekçesinin otuz gün içerisinde yeniden dava açmakta serbest olmak üzere reddine karar verildiği,

davacı vekili tarafından verilen 04/01/2021 kayıt tarihli yenileme dilekçesinin konu kısmında, Yardımcı Eczacı Yerleştirilmesi ve Çalıştırılmasına Dair Usul ve Esasların 6. maddesinin ikinci fıkrasının iptalinin ve yürütülmesinin durdurulmasının istenildiği, sonuç kısmında, buna ek olarak Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile Yardımcı Eczacı Yerleştirilmesi ve Çalıştırılmasına Dair Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin de iptaline karar verilmesinin istenildiği, ancak içerik kısmında, anılan Yönetmeliklere karşı hukuka aykırılık iddiasında bulunulmadığı,

aynı zamanda "Yardımcı Eczacı Yerleştirilmesi ve Çalıştırılmasına Dair Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik" isimli bir düzenleyici işlemin de yürürlükte olmadığı görülmektedir.

Bu itibarla, dava dilekçesinin konu kısmında yer alan istem ile sonuç kısmında yer alan istem arasında farklılıklar bulunduğu, "Yardımcı Eczacı Yerleştirilmesi ve Çalıştırılmasına Dair Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik" isimli bir düzenleyici işlemin yürürlükte olmadığı,

Yardımcı Eczacı Yerleştirilmesi ve Çalıştırılmasına Dair Usul ve Esasların 6. maddesinin ikinci fıkrasının dayanağı olarak gösterilen Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin de hangi yönlerden hukuka aykırılık içerdiğinin açık, anlaşılır ve tereddüde yer vermeyecek şekilde belirtilmediği görüldüğünden, dava dilekçesinin 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun biçimde düzenlenmediği sonucuna varılmış olup, istemin, dava dilekçesinin konu, içerik ve sonuç kısımlarında uyumlu bir şekilde belirtilmesi gerekmektedir.

Öte yandan, dava açma süresine ilişkin kurallar ile, düzenleyici işlemlere karşı iki ayrı yol izlenerek dava açma imkanı tanınmıştır. 2577 sayılı Kanun'un 7. maddesi uyarınca düzenleyici işlemin ilanı üzerine altmış gün içinde dava açılabileceği gibi, düzenleyici işlemin uygulanması üzerine de, uygulama işleminin tebliği tarihinden itibaren yine altmış gün içinde düzenleyici işleme veya düzenleyici işlemle birlikte uygulama işlemine karşı dava açılabilecektir.

Bu kurallar ile, ilanı üzerine düzenleyici işleme karşı dava açmamış bulunan ilgililere, dava konusu edebilecekleri bir uygulama işleminin varlığına bağlı olarak, düzenleyici işleme karşı dava açma imkanının sağlanması amaçlanmıştır.

Bu durumda, düzenleyici işleme karşı dava açılabilmesi uygulama işleminin varlığına bağlı olduğu için, dava dilekçesinde, düzenleyici işleme dayalı olarak tesis edilen bir uygulama işleminin olup olmadığının, bir uygulama işlemi varsa, davanın süresinde açılıp açılmadığının tespiti bakımından işlemin tebliğ tarihinin gösterilmesi, öte yandan, uygulama işleminin veya başvuru dilekçesinin birer örneğinin de, dava dilekçesine eklenmesi gerekmektedir.

Buna göre, dava konusu edilen Yardımcı Eczacı Yerleştirilmesi ve Çalıştırılmasına Dair Usul ve Esasların, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunun internet sitesinde 02/07/2019 tarihli işlem olarak yer aldığı, ancak yayım veya öğrenme tarihinin dava dilekçesinde belirtilmediği, davanın ise 02/06/2020 tarihinde İdare Mahkemesi kaydına giren dilekçeyle açıldığı,

öte yandan dava konusu Yardımcı Eczacı Yerleştirilmesi ve Çalıştırılmasına Dair Usul ve Esasların iptali istenen 6. maddesinin ikinci fıkrasına dayalı olarak bir uygulama işlemi tesis edilip edilmediğinin veya bu Usul ve Esasların yayımı ya da öğrenilmesi tarihinden itibaren 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi kapsamında altmış gün içinde idareye bir başvuru yapılıp yapılmadığının açıklanmadığı, uygulama işlemi bulunuyor ise bu işlemin tarih ve sayısı ile tebliğ tarihinin belirtilmediği anlaşılmıştır.

Bu haliyle, dava dilekçesinin 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun biçimde düzenlenmediği sonucuna varıldığından, davacı tarafından, 02/07/2019 tarihli Yardımcı Eczacı Yerleştirilmesi ve Çalıştırılmasına Dair Usul ve Esasların 6. maddesinin ikinci fıkrası ile birlikte, "Yardımcı Eczacı Yerleştirilmesi ve Çalıştırılmasına Dair Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik" isimli bir düzenleyici işlemin bulunmadığı da dikkate alındığında, usul ve esasların dayanağı olarak gösterilen Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin de iptalinin istenip istenilmediğinin,

isteniyor ise hukuka aykırılık iddialarının açıkça belirtilmesi, yine anılan Usul ve Esaslara karşı süresi içerisinde dava açılıp açılmadığının tespiti bakımından, usul ve esasların yayım veya öğrenilme tarihinin gösterilmesi, usul ve esasların uygulanması niteliğinde bir işlemin bulunup bulunmadığı, uygulama işlemi var ise, bu işlemin tarih ve sayısı ile tebliğ tarihinin belirtilmesi ve ayrıca söz konusu işlemlere ilişkin belgeler eklenmek suretiyle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olarak yenilenen, Danıştay Başkanlığına hitaben yazılmış açık ve anlaşılabilir bir dilekçeyle dava açılması gerekmektedir.