Danıştay 10. Daire E.2021/6448 K.2022/631

Dava konusu istem: Davacı tarafından, silahlı özel güvenlik görevlisi kimlik kartı ve çalışma izninin yenilenmesi istemiyle yapılan başvurunun, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle reddi ile silahlı özel güvenlik kimlik kartının ve çalışma izninin iptali edilmesine ilişkin, Zonguldak Valiliği Özel Güvenlik Komisyonunun …tarih ve …sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararıyla, davacı hakkında yapılan güvenlik soruşturması sonucunda, FETÖ/PDY terör örgütü kapsamında tedbir uygulanan şirketler ve şahıslar listesinde yer alan Asya Katılım Bankasında çalıştığına dair Sosyal Güvenlik Kurumu kaydının bulunduğu yönündeki bilginin, davacının ve kendisini etkileyebilecek yakın çevresinde bulunan kişilerin bu örgüte aidiyeti, iltisakı veya irtibatı olup olmadığı, örgütle sıkı işbirliği içinde bulunup bulunmadığı, bunları destekleyip desteklemediği, sempatizanı olup olmadığı yönünden titizlikle araştırılması,

bu yöndeki kanaatin mümkün olduğunca farklı bilgi ve delillerle desteklenmesi, ancak bu durumun sabit görülmesi halinde davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz olarak nitelendirilmesi gerekirken, yapılan güvenlik soruşturması sonucunda davacının şahsına atfedilebilecek olumsuz bir durumun tespiti yapılmadan ve elde edilen bilgiler açık bir şekilde ortaya konulmadan sadece Asya Katılım Bankasında Temmuz 2006 - Aralık 2016 dönemleri arasında çalıştığına dair Sosyal Güvenlik Kurumu kaydının bulunduğundan bahisle tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesince; davacının, FETÖ/PDY terör örgütüne aidiyeti, iltisakı veya irtibatı bulunan Asya Katılım Bankasının İstanbul ve Zonguldak illerindeki şubelerinde silahlı özel güvenlik görevlisi olarak 10 yıl, 5 ay süreyle çalışmasının süresi ve niteliği dikkate alındığında, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un 10. maddesinde aranan şartlar ve 11. maddesinde yer alan düzenleme gereği, hakkında yapılan güvenlik soruşturmasının olumlu olduğundan bahsedilemeyeceği,

özel güvenlik hizmetinin önem ve niteliği gereği tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, hakkında yapılan güvenlik soruşturması sonucunda, yalnızca Asya Katılım Bankasında çalıştığı yolundaki tespit üzerine güvenlik soruşturmasının olumsuz kabul edilerek özel güvenlik görevlisi olarak görev yapmasının engellenmesinin çalışma özgürlüğüne aykırılık oluşturduğu, Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesinde yer alan "çalışmanın süresi ve niteliği" ibaresinin soyut bir nitelendirme olduğu, nitekim adı geçen Bankanın Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna devri sonrasında da görevine devam ettiği, yalnızca Asya Katılım Bankasında çalışmanın terör örgütü ile irtibatlı veya iltisaklı olmaya yeterli delil oluşturmayacağı ileri sürülerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması istenilmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkimi'nin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 11/11/2021 tarihli ara kararları cevaplarının geldiği görülerek ve dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Silahlı özel güvenlik görevlisi olarak çalışan davacının, aldığı yenileme eğitimi üzerine özel güvenlik görevlisi kimlik kartını yenilemek amacıyla 08/10/2020 tarihinde Zonguldak İl Emniyet Müdürlüğü Özel Güvenlik Şube Müdürlüğüne başvurduğu, başvurusunun değerlendirme sürecinde davacı hakkında yürütülen güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması neticesinde elde edilen bilgilere göre.

UYAP, TAHDİT, EAYS, KİHBİ, MERNİS, EKİP, Kaçakçılık ve Gözaltı Projeleri ile Terörle Mücadele (TEM) Şube Müdürlüğünde davacıyla ilgili bir kayda rastlanmadığı, Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Şube Müdürlüğünce gönderilen kayıtlara göre, davacının Temmuz 2006 ile Aralık 2016 tarihleri arasında FETÖ/PDY terör örgütüne ait Asya Katılım Bankasında çalıştığına dair Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtları bulunduğu bilgisine yer verildiği,

söz konusu tespite istinaden davacının güvenlik soruşturması sonucu olumsuz kabul edilerek Zonguldak Valiliği Özel Güvenlik Komisyonunun …tarih ve …sayılı işlemiyle silahlı özel güvenlik görevlisi kimlik kartının ve mevcut çalışma izninin iptaline karar verilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un "Özel güvenlik görevlilerinde aranacak şartlar" başlıklı 10. maddesinde, "Özel güvenlik görevlilerinde aşağıdaki şartlar aranır: a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak. b) Silahsız olarak görev yapacaklar için en az sekiz yıllık ilköğretim veya ortaokul; silahlı olarak görev yapacaklar için en az lise veya dengi okul mezunu olmak. c) 18 yaşını doldurmuş olmak. d) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş veya hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş olsa bile.

1) Kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına mahkûm olmamak.

2) Affa uğramış olsa bile Devletin güvenliğine, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine, özel hayata ve hayatın gizli alanına ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ile uyuşturucu veya uyarıcı madde suçları, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık ve fuhuş suçlarından mahkûm olmamak.

3) Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine, özel hayata ve hayatın gizli alanına, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ile uyuşturucu veya uyarıcı madde suçlarından dolayı hakkında devam etmekte olan bir soruşturma veya kovuşturma bulunmamak. e) (Mülga: 23/1/2008 – 5728/578 md.) f) Görevin yapılmasına engel olabilecek vücut ve akıl hastalığı ile engelli bulunmamak. g) 14 üncü maddede belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla tamamlamış olmak. h) Güvenlik soruşturması olumlu olmak." hükmü.

"Çalışma izni" başlıklı 11. maddesinin, 680 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (680 sayılı KHK) 70. maddesi ile değişik 1. fıkrasında, "Özel güvenlik görevlisi olarak istihdam edilecekler (...) hakkında valilikçe güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılır.

Soruşturma sonucu olumlu olanlara, bu Kanunun 14 üncü maddesinde belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla bitirmiş olmak şartıyla, valilikçe çalışma izni verilir. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması bir ay içinde tamamlanır. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması her kimlik verilmesi veya ihtiyaç duyulması halinde yenilenir. (...)" hükmü.

4. fıkrasında, "Yönetici veya özel güvenlik görevlisi olabilme şartlarını taşımadığı veya bu şartlardan herhangi birini sonradan kaybettiği tespit edilenlerin kimliği iptal edilir.

" hükmü; aynı maddenin, 680 sayılı KHK'nın 70. maddesi ile eklenen 6. fıkrasında, "Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara iltisakı veya irtibatı olduğu tespit edilen kişiler, özel güvenlik alanında faaliyet yürüten şirket veya birimlerde çalışamazlar. " hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dairemizce verilen 11/11/2021 tarihli ara kararıyla, dava konusu işlemin tesis edilmesine neden olan hususlara yönelik olarak davacı hakkında FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile ilişkisi, irtibatı veya iltisakı bakımından herhangi bir adli soruşturma açılıp açılmadığı, kolluk birimlerinde istihbari bilgi olup olmadığı davalı idare ile ilgili kurumlara sorularak konuya ilişkin belgelerin gönderilmesi istenilmiştir.

Davalı idare ve Emniyet Genel Müdürlüğünce gönderilen bilgi ve belgelerde, davacı hakkında dava konusu işlemin tesisine sebep olan "Temmuz 2006 ile Aralık 2016 tarihleri arasında FETÖ/PDY terör örgütüne ait Asya Katılım Bankası A.Ş.'de çalıştığı"na yönelik kayıt haricinde herhangi bir bilgiye rastlanılmadığı; …Cumhuriyet Başsavcılığı Terör Suçları Soruşturma Bürosunun …tarih ve …muhabere sayılı yazısında da, davacı hakkında herhangi bir soruşturma ve araştırma kaydına rastlanılmadığı bildirilmiştir.

Bu durumda.

Temmuz 2006 ile Aralık 2016 tarihleri arasında Asya Katılım Bankası A.Ş.'de çalıştığı yönünde bulunan kayıt haricinde, davacı hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlanmasına dayanak teşkil edebilecek FETÖ/PDY terör örgütü ile aidiyeti, irtibatı veya iltisakı olduğuna yönelik herhangi bir bilgi ve tespit bulunmadığının; mevcut tespitin ise tek başına davacının özel güvenlik görevlisi olarak görev yapmasına engel olabilecek nitelik taşımadığının, davalı idarece yargılama sürecinde de başkaca bir iddia ve belgenin ortaya konulmadığının anlaşılması karşısında;

davacının silahlı özel güvenlik çalışma izninin ve kimlik kartının yenilenmesi talebinin, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Bu itibarla; dava konusu işlemin iptaline yönelik Zonguldak İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın reddi yolundaki temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. Öte yandan; davacının, terör örgütleriyle veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplarla üyelik, iltisak ve irtibatının sonradan tespit edilmesi durumunda davalı idarece her zaman işlem tesis edilebileceği de açıktır.