Danıştay 10. Daire E.2022/8845 K.2023/432

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca Tetkik Hakiminin raporu ve sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra, davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin, dava dilekçesi öncelikle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olup olmadığı yönünden incelenerek gereği görüşüldü:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinde, idari davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı; dilekçelerde; tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin, davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idari işlemin yazılı bildirim tarihinin gösterileceği; ayrıca dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örneklerinin dava dilekçesine ekleneceği, dilekçeler ile bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı hükümleri yer almış.

Kanun'un 14. maddesinde, dilekçelerin 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları hususu ilk inceleme konuları arasında sayılmış, 15. maddesinde de, dilekçelerin, 3. ve 5. maddelere uygun olmaması halinde, uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanlıkları tamamlanmak üzere reddine karar verileceği kuralı getirilmiştir.

Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca iptali istenen idari işlemle sınırlı olarak mahkemelerce inceleme yapılması gerekmekte olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, her türlü tereddütten uzak, belirli ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur.

Bir düzenleyici işleme karşı açılan iptal davasında da, düzenleyici işlemin tamamının, belirli maddelerinin veya maddelerin belirli kısımlarının iptalinin istenebilmesi mümkün olup, dava dilekçesinde iptal isteminin açıkça belirtilmesi gerekmektedir.

Dosyanın incelenmesinden; davacı tarafından, sahibi olduğu silaha yönelik adına düzenlenen taşıma ruhsatının süresinin 30/10/2022 tarihinde dolması üzerine yeniden silah taşıma ruhsatı düzenlenmesi talebiyle davalı idareye 10/10/2022 tarihinde başvuruda bulunulduğu, anılan başvuruya verilen 21/12/2022 tebellüğ tarihli cevabi yazıda davacı hakkında zimmet suçundan devam eden ceza yargılaması bulunduğundan bahisle başvurusunun reddedildiğinin bildirildiği; bunun üzerine başvurunun reddine ilişkin idari işlemin ve anılan işlemin dayanağı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 16. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi ile bağlantılı olan aynı maddenin 4. fıkrasının iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Dava dilekçesinin incelenmesinden;

-Dilekçenin konu kısmında, silah taşıma ruhsatının süresinin uzatılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin idari işlemin ve anılan işlemin dayanağı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 16. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi ile bağlantılı olan aynı maddenin 4. fıkrasının iptali ve yürütülmesinin durdurulması istemine yer verilmesine rağmen, sonuç ve istem kısmında, anılan Yönetmeliğin 16. maddesinin 4. fıkrasının iptalinin istenildiği, açıklamalar kısmında ise başvurunun reddine ilişkin bireysel işleme yönelik de hukuka aykırılık iddialarına yer verildiği halde bireysel işleme yönelik iptal istemine sonuç kısmında açıkça yer verilmediği, bireysel işlemin de dava konusu edilip edilmediği hususunun kuşkuya yer vermeyecek şekilde ortaya konulmadığı,

- Bireysel işlemin dayanağı olan Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Yönetmeliğin 16. maddesinin 4.fıkrasının iptali ile birlikte aynı maddenin 1. fıkrasının (d) bendinin de iptalinin istenip istenmediğinin tereddüde mahal verilmeksizin ortaya konulamadığı görülmektedir.

Bu haliyle, dava dilekçesinin 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun biçimde düzenlenmediği sonucuna varılmaktadır.

Bu durumda, sadece düzenleyici işlemin mi yoksa düzenleyici işlem ile birlikte bireysel işlemin de mi dava konusu edildiğinin ayrıca dava konusu edilmek istenen düzenleyici işlemin hangi kısımların neden iptalinin istenildiğinin (fıkra, bent, ibare vs.) açıkça belirtilmek suretiyle dilekçenin konu, içerik ve sonuç bölümlerinde çelişkili olmayacak şekilde gösterilmesi, davanın belirtilen eksiklikler giderilmek suretiyle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olarak yenilenen, Danıştay Başkanlığına hitaben yazılmış açık ve anlaşılabilir bir dilekçeyle açılması gerekmektedir.

Öte yandan; dava dilekçesinde, davacı tarafından başvurusunun reddine esas alınan ceza yargılamasının zimmet suçu ile ilgili olduğu belirtilmiş olup; dava konusu edilmek istenen anılan Yönetmeliğin 16. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde zimmet suçu da sayılmak suretiyle bir çok farklı suçlara da yer verildiği, yine aynı maddenin 4. fıkrasında da silah ruhsatı verilmesinin veya yenilenmesinin hangi durumlarda bekletileceğine ilişkin düzenlemeler içerdiği, bu nedenle iptali istenen ilgili Yönetmelik hükümlerinin bireysel işlemin (uygulama işleminin) dayanağı olan kısımlarının mı yoksa tamamının mı dava konusu edilmek istendiğinin yenilenecek olan dava dilekçesinde açıkça ortaya konulması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi uyarınca, bu kararın tebliğinden itibaren 30 (otuz) gün içinde, yukarıda belirtilen hususlar netleştirilmek suretiyle imzalı iki nüsha dilekçe ile dava açmakta serbest olmak üzere DAVA DİLEKÇESİNİN REDDİNE, aynı Kanun'un 15. maddesinin 5. fıkrasına göre dilekçenin reddi üzerine yeniden verilecek dilekçede de aynı yanlışlıkların yapılması halinde davanın reddedileceğinin davacıya duyurulmasına, davanın yenilenmesi hâlinde yeniden harç alınmamasına,