Danıştay 10. Daire E.2023/1596 K.2023/1632

Değerlendirme San. ve Tic. Ltd. Şti.

2- …

3- …

4- … Doğal Ürünler Gıda ve Nakliye San.

İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.

5- … San. ve Sarraf Kuyumculuk Tic.

Ltd. Şti.

6- … Deniz Ürünleri Avcılığı Soğuk Hava Tesisleri

Av Malzemeleri İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.

7- …

8- Ön… ve Ortaklığı

9- … Balıkçılık ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti.

10- …

11- …

12- …

13- …

14- … Balıkçılık Su Ürünleri Avcılığı Nak. ve

Tic. Ltd. Şti.

15- … Balıkçılık Denizcilik İnş. Turz.

İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.

16- …

17- …

18- … Balıkçılık ve Denizcilik Tic. Ltd. Şti.

19- …

20- … Ortaklığı

21- … Su Ürünleri Turizm İnşaat Nakliyat

San. Tic. Ltd. Şti.

22- …

23- …

24- …

25- …

26- …

27- … Su Ürünleri Balıkçılık Gıda Nak.

ve Tic. Ltd. Şti.

28- … Balıkçılık Ltd. Şti.

29- …

30- … Balıkçılık- … ve Ortakları

…, …

31- …

32- …

33- …

34- … Balıkçılık Tic. Ltd. Şti.

35- …

36- …

37- …

38- … - …-

…

39- …

40- …

41- …

42- …

43- … Balıkçılık Tic. ve San. Ltd. Şti.

44- … Reis Su Ürünleri Üretim İhracat

San. ve Tic. Ltd. Şti.

45- … - …

46- …

47- …

48- … - … Su Ürünleri İthalat

İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti.

49- …

50- … Balıkçılık ve Tic. Ltd. Şti.

51- … - … - …

… - … - …

… - …

52- … - …

53- …

54- …

55- … Balıkçılık Tarım Ürünleri Turz. İnş.

San ve Tic. Ltd. Şti.

56- …

57- …

58- …

59- … Ürünleri Tic. Anonim Şti.

60- … - …

61- … ve … - …

Adi Ortaklığı

62- …

63- …

64- … Balıkçılık Gıda San. Nak. ve Tic. Ltd. Şti.

65- …

66- …

VEKİLİ : Av. …

DAVALI

… Bakanlığı / ANKARA

DAVANIN_ÖZETİ : Davacılar tarafından; Tarım ve Orman Bakanlığı’nın … tarih ve “E-…” sayılı “2023, 2024 ve 2025 Yılları İçin Mavi Yüzgeçli Orkinos Avcılığı Yapacak Gemilerin Belirlenmesi ve Bu Gemilere Yapılacak Kota Tahsisine İlişkin Genelge” konulu, 2023/3 nolu Genelgesinin 4. ve 5. maddelerinin iptali ve yürütülmesinin durdurulması ile önceden kura sonucu kotadan yararlanan 70 adet mavi yüzgeçli orkinos avlayan balıkçı teknelerinin 2023, 2024 ve 2025 yıllarında yeniden kura çekimine katılmalarının engellenmesine, 2022/3 sayılı genelgede olduğu gibi kotadan 35 adet balıkçı teknesinin yararlandırılmasına karar verilmesi istenilmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun bulunmayan dava dilekçesinin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca hazırlanan Tetkik Hakiminin raporu ve sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra, davacıların yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin dava dilekçesi öncelikle 2577 sayılı Kanun'un 14. maddesinin 3. fıkrasının (g) bendi gereğince anılan Kanun'un 3. maddesine uygun olup olmadığı yönünden incelenerek gereği görüşüldü:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinde, idari davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı; dilekçelerde, tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin, davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idari işlemin yazılı bildirim tarihinin gösterileceği, ayrıca dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örneklerinin dava dilekçesine ekleneceği, dilekçeler ile bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı hükmü yer almış.

Kanun'un 14. maddesinde, dilekçelerin 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları hususu ilk inceleme konuları arasında sayılmış. 15. maddesinde de, dilekçelerin, 3. ve 5. maddelere uygun olmaması halinde uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanlıkları tamamlanmak üzere reddine karar verileceği kuralı getirilmiştir.

Anılan Kanun'un 31. maddesiyle, bu kanunda hüküm bulunmayan hallerde uygulanacak usul hükümlerine atıfta bulunulan, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 71. maddesinde, "Dava ehliyeti bulunan herkes, davasını kendisi veya tayin ettiği vekil aracılığıyla açabilir ve takip edebilir." hükmüne.

76. maddesinin 1. fıkrasında, "Avukat, açtığı veya takip ettiği dava ve işlerde, noter tarafından onaylanan ya da düzenlenen vekâletname aslını veya avukat tarafından onaylanmış aslına uygun örneğini, dava yahut takip dosyasına konulmak üzere ibraz etmek zorundadır." hükmüne. 77. maddesinin 1. fıkrasında ise, "Vekâletnamesinin aslını veya onaylı örneğini vermeyen avukat, dava açamaz ve yargılamayla ilgili hiçbir işlem yapamaz.

Şu kadar ki, gecikmesinde zarar doğabilecek hâllerde mahkeme, vereceği kesin süre içinde vekâletnamesini getirmek koşuluyla avukatın dava açmasına veya usul işlemlerini yapmasına izin verebilir. Bu süre içinde vekâletname verilmez veya asıl taraf yapılan işlemleri kabul ettiğini dilekçeyle mahkemeye bildirmez ise dava açılmamış veya gerçekleştirilen işlemler yapılmamış sayılır." hükmüne yer verilmiştir.

Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca iptali istenen idari işlemle sınırlı olarak mahkemelerce inceleme yapılması gerekmekte olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, her türlü tereddütten uzak, belirli ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur.

Dava dilekçesinin incelenmesinden, davacılar tarafından dava dilekçesinin konu ve sonuç kısmında Tarım ve Orman Bakanlığı’nın … tarih ve “E-…” sayılı “2023, 2024 ve 2025 Yılları İçin Mavi Yüzgeçli Orkinos Avcılığı Yapacak Gemilerin Belirlenmesi ve Bu Gemilere Yapılacak Kota Tahsisine İlişkin Genelge” konulu, 2023/3 nolu Genelgesinin 4. ve 5. maddelerinin iptali istemi yer verilmiş ise de, dilekçe içeriğinde söz konusu Genelgenin "Kota miktarı ve dağıtım usulleri" başlıklı 4. maddesinin 3. fıkrasının son cümlesinde yer alan, "2022 yılında mavi yüzgeçli orkinos kotası tahsis edilen gemiler 2023 yılı kurasına katılmayacak olup,

2024 ve 2025 yılı için çekilecek kurada yer alacaktır." düzenlemesi ile "Müracaat Şartları" başlıklı 5. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde yer alan, "2022 yılında mavi yüzgeçli orkinos kotası tahsis edilmiş gemiler bu Genelge'nin 4'üncü maddesinin üçüncü fıkrasındaki şartlara uymak kaydı ile müracaatta bulunabilirler." düzenlemesine yönelik hukuka aykırılık iddialarına yer verildiği, dolayısıyla davaya konu Genelgenin 4. ve 5. maddelerinin tamamının mı yoksa anılan kısımlarının mı iptalinin istenildiği anlaşılamamaktadır.

Bu haliyle, dava dilekçesinin 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun biçimde düzenlenmediği sonucuna varılmaktadır.

Bu durumda, davacılar tarafından, dava konusu edilen Genelgenin 4. ve 5. Maddelerinin tamamının mı yoksa yukarıda anılan 4. maddesinin 3. fıkrasının son cümlesinde yer alan düzenleme ile, 5. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde yer alan düzenlemenin mi dava konusu edildiğinin açıkça belirtilmesi, iptali istenilen kısım/kısımlar yönünden ayrı ayrı hukuka aykırılık sebeplerinin belirtilmesi, menfaatlerinin ne şekilde etkilendiğinin açıklanması ve davanın belirtilen eksiklikler giderilmek suretiyle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olarak yenilenen, Danıştay Başkanlığına hitaben yazılmış açık ve anlaşılabilir iki nüsha dilekçeyle açılması gerekmektedir.

Ayrıca dava dilekçesinde " önceden kura sonucu kotadan yararlanan 70 adet mavi yüzgeçli orkinos avlayan balıkçı teknelerinin 2023, 2024 ve 2025 yıllarında yeniden kura çekimine katılmalarının engellenmesine, 2022/3 sayılı genelgede olduğu gibi kotadan 35 adet balıkçı teknesinin yararlandırılmasına karar verilmesi" yönünde talepte bulunulmuş ise de, Danıştay ve idare mahkemelerinin yargı yetkisi ''hukuka uygunluk denetimi'' ile sınırlı olup, idari işlem mahiyetinde yargı kararı tesis edilemeyeceğinden, dava dilekçesinin yenilenmesi halinde bu husus da göz önünde bulundurulmalıdır.

Öte yandan, davacılar vekili olarak gösterilen Av. … tarafından davanın açıldığı tarihte, davacılardan …, …, .. ve …'ın vekili olduğuna dair vekaletnamelerin dosyaya sunulmadığı görülmekte olup dava dilekçesinin yenilenmesi halinde bu eksikliğin de giderilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 2577 sayılı Kanun'un 15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi uyarınca bu kararın tebliğ tarihinden itibaren 30 (otuz) gün içerisinde yukarıda belirtilen eksiklikler giderilmek suretiyle 3. maddeye uygun şekilde düzenlenecek dilekçe ile harç yatırılmaksızın yeniden dava açmakta serbest olmak üzere DAVA DİLEKÇESİNİN REDDİNE, aynı Kanun'un 15. maddesinin 5. fıkrası hükmüne göre yeniden verilecek dilekçede aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde davanın reddedileceğinin davacılara bildirilmesine, davanın yenilenmemesi durumunda yapılan yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılmasına ve kullanılmayan.