Danıştay 10. Daire E.2024/6880 K.2025/2648

Davanın_özeti

Davacı tarafından, 10/09/2008 tarih ve 26993 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Türkiye Sualtı Sporları Federasyonu Donanımlı Dalış Yönetmeliği'nin 6. maddesinin 1. fıkrasının iptaline ve Dünya Rekreasyonel Aletli Dalış Eğitimi Konsülüne üye dalış sistemlerinin eğitmenliği ile dalış merkezini işletebilmesi için Türkiye Sualtı Sporları Federasyonunun yönetmelik ve talimatlarında değişiklik yapılmasına karar verilmesi istenilmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Davanın süre aşımı nedeniyle reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca Tetkik Hakiminin raporu ve sözlü açıklamaları dinlenildikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dava dilekçesi öncelikle davanın süresinde açılıp açılmadığı yönünden incelenerek gereği görüşüldü:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinin 1. fıkrasında, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hâllerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gün olduğu; anılan maddenin 4. fıkrasında, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabileceği.

8. maddesinin 1. fıkrasında, sürelerin tebliğ, yayın veya ilan tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlayacağı. 11. maddesinin 1. fıkrasında, ilgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılmasının üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebileceği, bu başvurunun, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durduracağı.

2. fıkrasında, otuz gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı. 3. fıkrasında, isteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresinin yeniden işlemeye başlayacağı ve başvurma tarihine kadar geçmiş sürenin de hesaba katılacağı. 14. maddesinin 3. fıkrasının (e) bendinde, dava dilekçelerinin ilk inceleme esnasında süre aşımı yönünden inceleneceği.

15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde ise, yasal süresi içerisinde açılmayan davaların reddine karar verileceği hükme bağlanmıştır.

Anılan hükümlerin incelenmesinden; bir düzenleyici işleme karşı ilan tarihinden itibaren altmış gün içinde dava açılabileceği gibi düzenleyici işlemin değiştirilmesi veya yeni bir düzenleme yapılması istemiyle dava açma süresi içinde idareye yapılan başvurunun reddi üzerine kalan sürede de dava açılabileceği, ayrıca söz konusu düzenleyici işleme dayanılarak tesis edilen bir uygulama işleminin varlığı hâlinde, işlemin tebliğinden itibaren altmış gün içinde birel veya düzenleyici işleme yahut her ikisine birden dava açılabileceği anlaşılmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, davacının iptali istediği düzenleyici işlemin 10/09/2008 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiği, işbu davanın ise 30/12/2024 tarihinde açıldığı görüldüğünden.

Dairemizin 04/02/2025 tarihli ara kararıyla davaya konu düzenleyici işlemin tarafına uygulanmasına ilişkin uygulama işlemi mahiyetinde herhangi bir işlem bulunup bulunmadığı davacıya sorulmuş, davacı tarafından sunulan ve 28/04/2025 tarihinde kayda giren dilekçede davacının dalış hizmetlerine ilişkin olarak anılan yönetmeliğin yayım tarihinden sonra 24/04/2009 tarihinde ortaklık kurduğu,

bu tarih itibarıyla itiraz gerekçelerinin oluştuğu, tarafından ve ilgili Dernekçe dava konusu Yönetmeliğe ilişkin başvurularda bulunulduğu ileri sürülmüş ve bu başvuru örnekleri dilekçe ekinde sunulmuş ise de, davaya konu düzenleyici işlemin uygulanmasına ilişkin uygulama işlemi mahiyetinde herhangi bir işlemin dosyaya sunulamadığı görülmüştür.

Bu durumda, 10/09/2008 tarih ve 26993 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren düzenleyici işlemin iptali istemiyle, 2577 sayılı Kanun'da öngörülen altmış günlük dava açma süresi geçirildikten sonra, 30/12/2024 tarihinde açılan işbu davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesine hukuken olanak bulunmamaktadır.

Öte yandan, davacı ile Dalış Merkezleri Derneği tarafından ilgili merciilere 2019, 2022 ve 2023 tarihlerinde yapılan başvuruların uygulama işlemi olarak kabul edilmesine olanak bulunmadığı gibi, davacı tarafından Türkiye Sualtı Sporları Federasyonu Donanımlı Dalış Yönetmeliği'nin 6. maddesinin 1. fıkrasının iptali istemiyle 2024 yılı içerisinde Gençlik ve Spor Bakanlığı Tahkim Kuruluna yapılan başvurunun da, 2577 sayılı Kanun'da öngörülen altmış günlük dava açma süresi geçirildikten sonra yapılmış olduğu dikkate alındığında, dava açma süresini ihya etmeyeceği açıktır.