Danıştay 11. Daire E.2006/7641 K.2008/2763

İsteğin Özeti

...Demir ve Çelik Fabrikaları A.Ş.'de Emekli Sandığı iştirakçisi olarak çalışmakta iken, anılan şirketin 1.5.1995 tarihinde özelleştirilmesi üzerine Sandıkla ilgisi 5434 sayılı Kanunun ek 71. maddesi uyarınca sürdürülen ve 24.8.2001 tarihinde kendi isteği ile emekliye sevk edilen davacının, emekli aylıkları ve ikramiyesinin (3600) ek gösterge uygulanmak suretiyle yeniden hesap edilmesi yolundaki başvurusunun reddine ilişkin işlemin iptali ile bu nedenle yoksun kaldığı emekli ikramiyesi ile emekli aylığı farklarının yasal faiziyle birlikte tazmini istemiyle açılan davada; ...İdare Mahkemesi ...gün ve E:..., K:...sayılı kararıyla;

özelleştirmeden sonra Sandıkla ilgisi devam ettirilen davacının emekli oluncaya kadar her yıl bir kademe ve üç yılda bir derece almak suretiyle terfilerinin yapıldığı ve yapılan terfilere göre geldiği derece ve kademe üzerinden dönemler itibarıyla emekli kesenek ve karşılıklarının hesaplandığı da dikkate alındığında,

tam kesenek vermek suretiyle Sandığa tabi olarak çalıştığı sürelerin tamamının değerlendirilmesi suretiyle 5434 sayılı Yasanın ek 48. ve ek 71. maddeleri uyarınca ek göstergesinin 1. derece kadroda bulunan müdürler için öngörülen ek gösterge rakamı üzerinden hesaplanması gerekirken aksi yönde tesis edilen işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, davacının işlem nedeniyle oluşan parasal kayıplarının idareye başvuru tarihinden hesaplanmak suretiyle davanın açıldığı tarihten itibaren uygulanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar vermiştir.

Davalı idare ve davacı tarafından mahkeme kararının, aleyhlerine olan hüküm fıkraları yönünden hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.

Savunmanın Özeti: Davalı idare tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuş olup, davacı tarafından savunma verilmemiştir.

Danıştay Tetkik Hakimi: ...

Düşüncesi: Görev yaptığı kurumun 1.5.1995 tarihinde özelleştirilmesi üzerine özelleştirme tarihinden itibaren 5434 sayılı Yasanın ek 71. maddesi uyarınca emeklilik yönünden Sandıkla ilgisi devam ettirilen davacının, personel kanunlarına göre aylık alan personel olduğundan ve buna bağlı olarak kazanılmış hak aylığından söz edilmesi mümkün olmadığından, özelleştirme tarihinden sonraki hizmet sürelerinin kazanılmış hak aylık derecesinin tespitinde değerlendirilmesine olanak bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin temyiz isteminin kabulüyle, dava konusu işlemin iptaline ve parasal kayıpların yasal faiziyle birlikte tazminine karar veren idare mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmüştür.

Danıştay Savcısı: ... Düşüncesi: Davacının temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar mahkeme kararının lehlerine bozulmasını sağlayacak durumda görülmemiştir. Davalı idarenin temyiz istemine gelince;

5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunun ek 71. maddesinde, sosyal güvenlik bakımından T.C. Emekli Sandığına tabi bir görevde bulunmakta iken özelleştirme programına alınan kuruluşlara atananlarla, bu kuruluşların özelleştirilmeleri sonucu sermayelerindeki kamu payı %50'nin altına düşenler ile bunlardan anonim şirkete dönüştürülüp dönüştürülmediğine bakılmaksızın satılan veya devredilenlerde T.C.

Emekli Sandığına tabi olarak çalışan personelden isteyenlerin Sandıkla ilgilerinin devam edeceği, aynı Kanunun ek 17. maddesinde de, aylıklarını personel kanunları hükümlerine göre almayan iştirakçilerin emeklilik keseneklerine, tahsil durumu itibariyle personel kanunu hükümlerine göre girebilecekleri derece ve kademelerdeki aylıklarının esas alınacağı, daha önce emeklilikle ilgili görevlerde bulunmuş olanların emekli keseneklerinde önceki görevlerinde bıraktıkları derece ve kademe aylıklarının esas tutulacağı.

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun değişik 43. maddesinin (B) bendinde ise, ek göstergelerin kamu görevlilerinin kazanılmış hak aylıkları ve işgal ettikleri kadrolar esas alınarak tespit edileceği öngörülmüş, 36. maddesinde de, hangi yerlerde geçen hizmet sürelerinin memurun kazanılmış hak aylık derecesinde değerlendirileceği tek tek belirtilmek suretiyle açıklanmış, ancak özel sektörde geçen süreler bu hizmetler arasında sayılmamıştır.

Buna göre, ...Demir ve Çelik Fabrikaları A.Ş.'de Emekli Sandığı iştirakçisi olarak çalışmakta iken, anılan şirketin 1.5.1995 tarihinde özelleştirilmesi üzerine Sandıkla ilgisi 5434 sayılı Kanunun ek 71. maddesi uyarınca sürdürülen ve 24.8.2001 tarihinde kendi isteği ile emekliye sevk edilen davacının, özelleştirme tarihi itibarıyla 2. derecenin 1. kademesinde bulunması ve devir tarihinden sonra geçen çalışma sürelerinin kazanılmış hak aylıklarının tespitinde değerlendirilmesinin mümkün olmaması karşısında, ek göstergesinin 2. derece esas alınarak tespit edilmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Bu durumda, davacının ek göstergesinin 1. dereceye göre belirlenmesi yolundaki başvurusunun reddine dair işlemin iptali ve parasal haklarının tazmini yolundaki kararda hukuki isabet görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle davalı idarenin temyiz isteminin kabulüyle idare mahkemesi kararının bozulmasına, davacı temyiz isteminin ise reddine karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Onbirinci Dairesince işin gereği görüşüldü: Davacı tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, mahkeme kararının lehine bozulmasını sağlayacak nitelikte görülmemiştir. Davalı idarenin temyiz istemine gelince;

5434 sayılı Emekli Sandığı Kanununun 41. maddesinde, emekli aylığının hesaplanmasında, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 43. maddesinde yer alan gösterge tablosu ve personel kanunlarındaki ek göstergelerin esas alınacağı, ek 71. maddesinde, sosyal güvenlik bakımından T.C.

Emekli Sandığına tabi bir görevde bulunmakta iken özelleştirme programına alınan kuruluşlara atananlarla, bu kuruluşların özelleştirilmeleri sonucu sermayelerindeki kamu payı %50'nin altına düşenlerle bunlardan Anonim Şirkete dönüştürülüp dönüştürülmediğine bakılmaksızın satılan veya devredilenlerde T.C.

Emekli Sandığına tabi olarak çalışan personelden isteyenlerin Sandıkla ilgilerinin devam edeceği, ancak bu kuruluşların sermayelerindeki kamu payının %50'nin altına düştüğü tarihte, anonim şirket statüsünde olmayanların satışı veya devri tarihinden sonra Sandığa tabi olarak geçen süreler için emekli ikramiyesi ödenmeyeceği, ek 17. maddesinde de, aylıklarını Personel Kanunları hükümlerine göre almayan iştirakçilerin emeklilik keseneklerine, tahsil durumları itibariyle personel kanunlarına göre girebilecekleri derece ve kademelerin aylıklarının esas alınacağı,

bunlardan daha önce emeklilik ile ilgili görevlerde bulunmuş olanların emeklilik keseneklerine, bu kanunun geçici 11. maddesinin hükümleri de gözönüne alınmak suretiyle, önceki görevlerinde bıraktıkları derece ve kademe aylıklarının esas tutulacağı, bunların, bu görevlerinde emeklilik keseneği vermek suretiyle geçirdikleri her yıl için bir kademe ilerlemesi verilmek ve tahsil durumları itibariyle, Personel Kanunlarına göre her derecede geçirmeleri gereken en az süreler kadar kademe ilerlemesi yaptıktan sonra bir derece yükselmesi yapılmak suretiyle emeklilik keseneğine esas aylıklarının yükseltileceği, ayrıca,

Sosyal Sigortalar Kanunlarına tabi olarak geçmiş ve sigorta primi ödenmiş sürelerinin her yıl bir kademe ilerlemesine ve tahsil durumlarına göre her 3, 4 veya 5 yılı bir derece yükselmesine esas olacak şekilde, emeklilik keseneğine esas derece ve kademe aylıkları tespit edileceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 36. maddesinde, kazanılmış hak aylık derecesinde değerlendirilecek hizmet süreleri belirlenmiş, 43/B maddesinde de, bu kanuna tabi kurumların kadrolarında bulunan personelin aylıklarının, hizmet sınıfları, görev türleri ve aylık alınan dereceler dikkate alınarak bu kanuna ekli ek gösterge cetvelinde gösterilen ek gösterge rakamlarının eklenmesi suretiyle hesaplanacağı hükme bağlanmış, bu Kanuna ekli (I) sayılı Ek Gösterge Cetvelinde hizmet sınıfları itibarıyla kazanılmış hak aylık dereceleri için uygulanacak ek gösterge rakamları belirlenmiş,

anılan Cetvelin genel idare hizmetleri sınıfının (i) bendinde, genel idare hizmetleri sınıfına dahil olup, diğer bentlerde sayılmayan yükseköğretim görenler ile diğerlerinden kazanılmış hak aylık dereceleri 1-4 derecelerde bulunanlar için ek gösterge rakamı öngörülmüştür.

Buna göre, özelleştirmeden sonra 5434 sayılı Yasanın ek 71. maddesi uyarınca emeklilik yönünden Sandıkla ilgisi devam eden ilgililerin, özelleştirmeden sonra personel kanunlarına göre aylık alan personel olduğundan ve buna bağlı olarak kazanılmış hak aylığından söz edilmesi mümkün olmadığından, özelleştirme tarihinden sonraki hizmet sürelerinin kazanılmış hak aylık derecesinin tespitinde değerlendirilmesine olanak bulunmamaktadır. Özelleştirmeden sonra geçen sürelerin, aynı Yasanın ek 17. maddesi hükmü uyarınca ancak emeklilik keseneğine esas aylıkların intibakında değerlendirilmesi mümkün bulunmaktadır.

Bu durumda, ...Demir ve Çelik Fabrikaları A.Ş.'de Emekli Sandığı iştirakçisi olarak çalışmakta iken, anılan şirketin 1.5.1995 tarihinde özelleştirilmesi üzerine Sandıkla ilgisi 5434 sayılı Kanunun ek 71. maddesi uyarınca sürdürülen ve 24.8.2001 tarihinde kendi isteği ile emekliye sevk edilen davacının, özelleştirme tarihi itibarıyla 2. derecenin 1. kademesinde bulunması ve devir tarihinden sonra geçen çalışma sürelerinin kazanılmış hak aylıklarının tespitinde değerlendirilmesinin mümkün olmaması karşısında, emekli aylığı ve ikramiyesinin 2. derecenin 1. kademesi ve 3000 ek gösterge üzerinden bağlanmasında hukuka aykırılık bulunmamakta olup, aksi yöndeki idare mahkemesi kararında yasal isabet görülmemiştir.