Danıştay 11. Daire E.2017/3152 K.2018/2885

2- ... Valiliği

Davanın Özeti : İstanbul Emniyet Müdürlüğü Önleyici Hizmetler Şube Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacı tarafından, çalışma saatlerinin 657 sayılı Kanun'un 178. maddesi b fıkrası gereğince düzenlenmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlem ile işlemin dayanağı olan 29.09.1995 tarihli Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personelinin Çalışma Saatlerine İlişkin Esasların iptaline karar verilmesi istenilmektedir.

... Bakanlığı Savunmasının Özeti : Emniyet Hizmetleri Sınıfı personelinin fazla çalışma süresinin 657 sayılı Kanuna tabi diğer memurlardan farklı olarak 657 sayılı Kanun'un 101. maddesine istinaden hazırlanan Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personelinin Çalışma Saatlerine İlişkin Esaslar da düzenlendiği, fazla çalışma ücretlerinin de 3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanunu'nun Ek 21. maddesi ile tespit edildiği,

657 sayılı Kanun'un "Günün 24 saatinde devamlılık gösteren hizmetlerde çalışma saat ve usulünün tespiti" başlıklı 101. maddesinde " Günün 24 saatinde devamlılık gösteren hizmetlerde çalışan Devlet memurlarının çalışma saat ve şekilleri kurumlarınca düzenlenir" kuralı ile çalışma saat ve şekillerinin Yönetmelik ile düzenlenmesinin zorunlu kılınmadığının anlaşıldığı, 29.09.1995 tarihli İçişleri Bakanı onayı ile belirlenen "Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personelinin Çalışma Saatlerine İlişkin Esasların" adsız düzenleyici işlemlerden olduğu, hukuki dayanaktan yoksun davanın reddi gerektiği savunulmuştur.

... Valiliği Savunmasının Özeti : Savunma verilmemiştir.

Danıştay Tetkik Hakimi : ... Düşüncesi : 657 sayılı Kanun' un 101. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak hazırlanan Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personelinin Çalışma Saatlerine ilişkin Esaslar' la mesleğin özelliği gözönüne alınarak düzenleme yapılmasında, mevzuata ve kamu hizmeti gereklerine aykırılık bulunmadığından, yasal dayanaktan yoksun bulunan davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

Danıştay Savcısı : ... Düşüncesi : Polis memuru olarak görev yapan davacı, çalışma saatlerinin 657 sayılı Yasa'nın 178. maddesi gereğince düzenlemesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin ... günlü, ... sayılı işlem ile dayanağı olan 29.9.1995 günlü Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Çalışma Saatlerine İlişkin Esasların iptali istemiyle dava açılmıştır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 99. maddesinde, memurların haftalık çalışma süresinin genel olarak 40 saat olduğu; bu sürenin Cumartesi ve Pazar günleri tatil olmak üzere düzenleneceği, ancak özel kanunlarla yahut bu kanuna veya özel kanunlara dayanılarak çıkarılacak tüzük ve yönetmeliklerle, kurumların ve hizmetlerin özellikleri dikkate alınmak suretiyle farklı çalışma sürelerinin tespit olunabileceği.

100. maddesinin birinci fıkrasında, günlük çalışmanın başlama ve bitme saatleri ile öğle dinlenme süresinin, bölgelerin ve hizmetin özelliklerine göre merkezde Başbakanlık Devlet Personel Başkanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca, illerde valiler tarafından tesbit olunacağı. 101. maddesinin birinci fıkrasında ise, günün yirmidört saatinde devamlılık gösteren hizmetlerde çalışan Devlet memurlarının çalışma saat ve şekillerinin kurumlarınca düzenleneceği öngörülmüştür.

3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanununun 61. maddesinde, komiser ve polislere umumi hükümlere göre senelik mezuniyetlerinden başka haftada 24 saat izin verileceği, çok mühim haller müstesna olmak üzere bu mezuniyetin kesilemeyeceği hükme bağlanmıştır.

Emniyet Teşkilâtının yürütmekte olduğu hizmetlerin kalitesini arttırmaya, personeli daha verimli kılmaya yönelik olarak çalışma saatlerini, hizmetin gerekleri ve personelin ihtiyaçları doğrultusunda daha rasyonel esaslara bağlamak ve görev ifası konusunda mevcut farklı uygulamaları ortadan kaldırarak, Teşkilat genelinde yeknesaklığı sağlamak amacıyla, 3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanununun 61. ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 99, 100 ve 101. maddelerine dayanılarak hazırlanan Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personelinin Çalışma Saatlerine İlişkin Esaslar 29.9.1995 günlü Bakan onayı ile yürürlüğe girmiştir.

Emniyet hizmetlerinin niteliği göz önüne alınarak, emniyet teşkilatı personeli için, Devlet memurlarından farklı mesai sistemini öngören, 657 sayılı Yasa'nın 99. maddesi ile 101. maddesinin verdiği yetki uyarınca düzenlenen dava konusu Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personelinin Çalışma Saatlerine İlişkin Esaslarda ve davacının çalışma saatlerinin 657 sayılı Yasa'nın 178 maddesi uyarınca düzenlenmesi istemiyle yaptığı başvurunun bu esaslara dayalı olarak reddine dair işlemde kamu yararı ve hizmet gereklerine dolayısıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, yasal dayanaktan yoksun olan davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Onbirinci Dairesince, Danıştay İkinci Dairesininin 27.09.2017 tarihli ve E:2016/9587, K:2017/5700 sayılı kararıyla Dairemize gönderilen dosya incelenerek, işin gereği görüşüldü: Dava, İstanbul Emniyet Müdürlüğü Önleyici Hizmetler Şube Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacı tarafından, çalışma saatlerinin 657 sayılı Kanun' un 178. maddesinin b fıkrası gereğince düzenlenmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlem ile işlemin dayanağı olan 29.09.1995 tarihli Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personelinin Çalışma Saatlerine İlişkin Esasların iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 178. maddesinin b bendinde.

Kurumların gerektiği takdirde personelini günlük çalışma saatleri dışında fazla çalışma ücreti vermeksizin çalıştırabileceği, bu durumda personele yaptırılacak fazla çalışmanın her sekiz saati için bir gün hesabı ile izin verileceği, ancak, bu suretle verilecek iznin en çok on günlük kısmı yıllık izinle birleştirilerek yılı içinde kullandırılabileceği, fazla çalışmanın uygulama esas ve usulleri Devlet Personel Başkanlığı ile Maliye Bakanlığınca müştereken belirleneceği, 99. maddesinde, memurların haftalık çalışma süresinin genel olarak 40 saat olduğu;

bu sürenin Cumartesi ve Pazar günleri tatil olmak üzere düzenleneceği, ancak özel kanunlarla yahut bu kanuna veya özel kanunlara dayanılarak çıkarılacak tüzük ve yönetmeliklerle, kurumların ve hizmetlerin özellikleri dikkate alınmak suretiyle farklı çalışma sürelerinin tespit olunabileceği.

100. maddesinin birinci fıkrasında, günlük çalışmanın başlama ve bitme saatleri ile öğle dinlenme süresinin, bölgelerin ve hizmetin özelliklerine göre merkezde Başbakanlık Devlet Personel Başkanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca, illerde valiler tarafından tesbit olunacağı.

101. maddesinin birinci fıkrasında ise, günün yirmidört saatinde devamlılık gösteren hizmetlerde çalışan Devlet memurlarının çalışma saat ve şekillerinin kurumlarınca düzenleneceği kurallarına yer verilmiştir.

3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanununun 61. maddesinde, komiser ve polislere umumi hükümlere göre senelik mezuniyetlerinden başka haftada 24 saat izin verileceği, çok mühim haller müstesna olmak üzere bu mezuniyetin kesilemeyeceği düzenlenmiştir.

Anılan Yasa maddelerine dayanılarak Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personelinin Çalışma Saatlerine İlişkin Esaslar hazırlanarak 29.9.1995 günlü Bakan onayı ile yürürlüğe konulmuştur.

Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personelinin Çalışma Saatlerine İlişkin Esasların, Emniyet Teşkilâtının yürütmekte olduğu hizmetlerin kalitesini arttırmaya, personeli daha verimli kılmaya yönelik olarak çalışma saatlerini, hizmetin gerekleri ve personelin ihtiyaçları doğrultusunda esaslara bağlamak ve görev ifası konusunda farklı uygulamaları ortadan kaldırmak amacıyla düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, polis memuru olarak görev yapan davacı tarafından, çalışma saatlerinin 657 sayılı Kanun'un 178. maddesi gereğince düzenlenmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlem ile işlemin dayanağı olan 29.09.1995 tarihli Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personelinin Çalışma Saatlerine İlişkin Esasların iptaline karar verilmesi istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, 657 sayılı Kanunun 101. maddesinin verdiği yetki uyarınca hazırlanan Esaslar'da, emniyet hizmetlerinin niteliği göz önüne alındığında, emniyet teşkilatı personeli için, Devlet memurlarından farklı mesai sisteminin öngörülmesinde ve davacının haftalık çalışma süresi ve şeklinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 178. maddesi b fıkrası uyarınca düzenlenmesi talebiyle yaptığı başvurunun bu Esaslara dayalı olarak reddedilmesinde kamu yararı ile hizmet gereklerine ve üst hukuk normlarına aykırılık görülmemiştir.