Danıştay 12. Daire E.2018/4002 K.2021/5748

Dava konusu istem : 506 Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu uyarınca malul sayılarak aylık bağlanan ve yeniden çalıştığının tespiti üzerine malul aylığı kesilen davacının, yeniden aylık bağlanması talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin 11/02/2014 tarihli işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince, davacıya Sosyal Sigortalar Kurumu Ankara Hastanesinin 15/05/1987 tarihli sağlık kurulu raporuna istinaden malul aylığı bağlandığı, maluliyetinin % 60 oranı üzerinde olduğunun Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesinin sağlık kurulu raporu ile de teyit edildiği halde, davalı idarece bu durumun aksinin ortaya konulamadığı hususları bir arada değerlendirildiğinde, davacı hakkında tesis edilen işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

İdare Mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğu, Kurum aleyhine yargı harcına hükmedilemeyeceği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Hastane raporlarında ve Kurum kayıtlarında yıllar önce daimi malul olduğu, maluliyetin geçici olmadığı, iyileşmesinin mümkün olmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile idare Mahkemesi kararının görev yönünden bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı, farklı sosyal güvenlik kurumlarına tabi hizmetleri birleştirilmek suretiyle, Sosyal Sigortalar Kurumu Ankara Hastanesinin 15/05/1987 tarihli sağlık kurulu raporuna istinaden Sosyal Sigortalar Kurumu Genel Müdürlüğü Sağlık Dairesi Başkanlığınca malül sayılmış ve 01/07/1987 tarihinden itibaren davacıya aylık bağlanmıştır.

Davalı idarece, davacının yeniden çalıştığının tespit edilmesi nedeniyle, 19/07/2013 tarihi itibarıyla malul aylığı kesilerek, ödenmiş olan aylıklar davacıya borç çıkarılmıştır.

Bu durum üzerine, davacı, Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen 19/12/2013 tarihli sağlık kurulu raporunda belirtilen % 71 oranındaki maluliyet durumuna istinaden yeniden malul aylığı bağlanmasını talep etmiştir.

Davacının bu talebi, Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunun, söz konusu sağlık raporunu değerlendirerek verdiği, davacının çalışma gücünün en az % 60'ını kaybetmediği yönündeki 30/01/2014 tarihli kararına istinaden, davalı idarenin 11/02/2014 tarihli işlemiyle reddedilmiştir.

Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

1707/1964 tarih ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 134. maddesinde, "Bu kanunun uygulanmasından doğan uzlaşmazlıklar, yetkili iş mahkemelerinde veya bu davalara bakmakla görevli mahkemelerde görülür." kuralı yer almakta iken, bu düzenleme, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun, 5754 sayılı Kanun'la değişik, 106. maddesinin birinci fıkrasıyla, 01/10/2008 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlükten kaldırılmıştır.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun "Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortasına ilişkin bazı geçiş hükümleri" başlıklı Geçici 1. maddesinin, 5754 sayılı Kanun'la değişik, ikinci fıkrasında, "17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı, 2/9/1971 tarihli ve 1479 sayılı, 17/10/1983 tarihli ve 2925 sayılı, bu Kanunla mülga 17/10/1983 tarihli ve 2926 sayılı kanunlara göre bağlanan veya hak kazanan; aylık, gelir ve diğer ödenekler ile 8/2/2006 tarihli ve 5454 sayılı Kanunun 1 inci maddesine göre ödenmekte olan ek ödemenin verilmesine devam edilir. Bu gelir ve aylıkların durum değişikliği nedeniyle artırılması, azaltılması, kesilmesi veya yeniden bağlanmasında, bu Kanunla yürürlükten kaldırılan ilgili kanun hükümleri uygulanır." kuralı yer almaktadır.

5510 sayılı Kanun'un "Malûl sayılma" başlıklı 25. maddesinde, "Sigortalının veya işverenin talebi üzerine Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurullarınca usûlüne uygun düzenlenecek raporlar ve dayanağı tıbbî belgelerin incelenmesi sonucu, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamındaki sigortalılar için çalışma gücünün veya iş kazası veya meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az % 60'ını, (c) bendi kapsamındaki sigortalılar için çalışma gücünün en az % 60’ını veya vazifelerini yapamayacak şekilde meslekte kazanma gücünü kaybettiği Kurum Sağlık Kurulunca tespit edilen sigortalı, malûl sayılır." kuralı getirilmiştir.

Diğer taraftan, aynı Kanun'un 101. maddesinde de, bu Kanun'da aksine hüküm bulunmayan hallerde, bu Kanun hükümlerinin uygulanmasıyla ilgili ortaya çıkan uyuşmazlıkların iş mahkemelerinde görüleceği kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlık, 506 sayılı Kanun uyarınca malul sayılarak aylık bağlanan ve yeniden çalışmaya başladığı tespit edilmesi üzerine bu aylığı kesilen davacının, yeniden malul sayılması ve dolayısıyla kendisine aylık bağlanması talebiyle yaptığı başvurunun 5510 sayılı Kanun'un 25. maddesinde belirtilen çalışma gücünün en az %60 kaybetmediğinden bahisle, reddine ilişkin işlemden kaynaklanmaktadır. Bu durumda, 506 sayılı Kanun ve 5510 sayılı Kanun kapsamındaki malullük sigortasına ilişkin işlemden kaynaklanan uyuşmazlığın görüm ve çözümünün iş mahkemelerine ait olduğu sonucuna ulaşıldığından, İdare Mahkemesince işin esasına girilerek karar verilmesinde hukuki isabet bulunmamaktadır.