Danıştay 12. Daire E.2020/2269 K.2023/6832

Dava konusu istem: İzmir ili, Foça Amfibi Deniz Piyade Tugay Komutanlığında deniz piyade uzman çavuş olarak görev yapmakta iken kendisinden istifade edilemeyeceğinden bahisle 14/11/2017 tarihinde sözleşmesi feshedilerek ilişiği kesilen davacının, 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu'nun 16. maddesi gereğince 17 yıllık hizmetinin karşılığı olan ikramiye tutarının ilişik kesme tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi talebiyle yaptığı başvurunun zımnen reddine ilişkin iptali ile yoksun kaldığı ikramiye tutarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararla; uyuşmazlıkta davacının, çocuğun nitelikli cinsel istismarı ve hürriyeti tahdit suçları isnadıyla 6 ay tutukluluk halinden sonra tutuksuz yargılanmak üzere serbest bırakıldığı, tutukluluk sebebiyle kendisinden istifade edilemediği, ayrıca üzerine isnat edilen suçun niteliği nedeniyle Türk Silahlı Kuvvetlerinin manevi şahsiyetine gölge düşürdüğü, askerlik mesleği değerlerinden uzaklaştığı ve mevcut durumunun göreve devam etmeye uygun olmadığı değerlendirilerek sözleşmesinin feshedildiği;

öte yandan, ceza yargılaması sonucunda, ...Ağır Ceza Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, "reşit olmayanla cinsel ilişki" suçundan 3 yıl 9 ay hapis cezası ile mahkumiyetine karar verildiği,...

İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla da, kendisinden istifade edilemeyeceği anlaşılan davacının, sözleşmesinin feshedilerek Türk Silahlı Kuvvetleri ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verildiğinin görüldüğü;

bu durumda, 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu'nun 16. maddesi uyarınca ikramiye ödenebilmesi için kendi kusuru olmaksızın hizmet süresinin uzatılmaması veya sözleşme süresini bitirip ayrılınmış olması gerektiği dikkate alındığında, kendi kusuru nedeniyle davalı idare tarafından sözleşmesi feshedilen davacıya, ikramiye ödenmemesi işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Tutuklu kaldığı sürede hakkında hiçbir işlem yapılmazken, tahliyesinden 30 gün sonra görevine başlayacağı sırada ilişiğinin kesilmesinin ve bu kararda uzun tutukluluk süresine dayanılmasının, asıl sebebin bu durum olmadığını açıkça gösterdiği, kendisinden niçin istifade edilemeyeceğine ilişkin hiçbir somut gerekçenin sunulmadığı, Kanun'da tahdidi olarak sayılan hususların gerçekleşmediği, ceza yargılamasının devam ettiği, isnat edilen suçun Türk Silahlı Kuvvetlerinin manevi şahsiyetine gölge düşürdüğü, askerlik mesleği değerlerinden uzaklaştığının kabulüne dayanarak kurulan hükmün, masumiyet karinesine aykırı olduğu,

oysa uzman erbaş hakkında yargılama yapılıyor olması halinin, ilişik kesme sebebi değil, gerek görülmesi halinde açığa alınma sebebi olduğu, idarenin takdir hakkını kullanırken, objektif kriterlere uygun davranmadığı gibi birey ve kamu yararı dengesini de gözetmeyerek, orantılılık ve ölçülülük ilkesine aykırı hareket ettiği, en son 04/04/2015 tarihinde sözleşmesi yenilenmeseydi, 15 yıllık tazminat tutarını alabilecek iken, 2017 yılında açılan bir dava nedeniyle bu sözleşme dönemini kapsamayan, önceki yıllara ait tazminatlarının dahi ödenmemesinin hakkaniyet ve eşitlik ilkesine aykırı olduğu,

hiç olmazsa bu döneme kadarki tazminatlarının ödenmesinin gerektiği, başarılı hizmetleri nedeniyle birçok madalya ve takdirname aldığı belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacının tutukluluk sebebiyle askerlik mesleği değerlerinden uzaklaştığı, isnat edilen eylemin niteliği dikkate alındığında Türk Silahlı Kuvvetlerinin itibarını sarsacak durumda olduğu, kamu hizmetinde istihdam edilmesinin kamu yararına açıkça aykırılık teşkil ettiği, davacı hakkında mevzuata uygun olarak ayırma işlemi tesis edilmesinde takdir yetkisinin objektif olarak kullanıldığı belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince; Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.