Danıştay 12. Daire E.2020/4911 K.2023/5734

Dava konusu istem: Gazi Orduevinde aşçı olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı işleminin iptali ile özlük haklarının iadesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; ... Ağır Ceza Mahkemesince, davacının uyuşturucu madde kullanıcılığı ve kullanmak için bulundurma suçunu işlediği gerekçesi ile 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve yeniden suç işlemeyeceği yönünde kanaate varıldığından hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ve hakkında beş yıl süreyle denetimli serbestlik uygulanmasına karar verildiği,

buna göre, davacının Mahkeme kararı ile de sübut bulan söz konusu eylemi nedeniyle 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet Memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu Yüksek Disiplin Kurulu kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinin olayda uygulanmasının mümkün olmadığı, atfedilen suçun yüz kızartıcı ve Devlet memurluğu ile bağdaşmayacak hareketlerden olmadığı, ...

Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı dosyasında, 1 yıl 8 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının geriye bırakılmasına ve 5 yıl süre ile denetim süresine tabi tutulmasına karar verildiği, hiçbir yükümlülük dahi konulmadığı, 5 yıl sonra ortada herhangi bir cezanın kalmayacağı ve tamamen dosyanın ortadan kaldırılacağı, işyeri yeri ile ilgili daha önce memuriyete uygun olmayan hiçbir hal ve hareketi veya memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelikte utanç verici, yüz kızartıcı hareketi olmadığı,

dolayısıyla davacı yönünden 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinin uygulanma olanağının kalmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacının üzerinde uyuşturucu madde ile yakalanması ve kullandığını ikrar ettiği dikkate alındığında; anılan eylemin davacının kamu hizmetine devam etmesine engel nitelikte olduğunu ve disiplin anlayışı ile de uyuşmadığından memuriyet sıfatıyla bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici olduğu kanaatiyle Devlet memurluğundan çıkarma cezası verilmesi yolundaki işlemin tüm yönleriyle hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Gazi Orduevinde aşçı olarak görev yapan davacının, 26/01/2018 tarihinde mesaiye gelmemesi üzerine tutuklandığı bilgisinin alındığı, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmadan, davacının üzerinde uyuşturucu bulundurduğu ve birden fazla kez uyuşturucu madde kullandığını kabul ettiğinin anlaşılması üzerine hakkında başlatılan disiplin soruşturması sonucunda, memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunduğu sonucuna varılarak Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararıyla Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına karar verilmesi üzerine, bu işlemin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde, "memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiili, bir daha Devlet memurluğuna atanmamak üzere Devlet memurluğundan çıkarılmayı gerektiren fiil ve halller arasında sayılmıştır.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "Hükmün açıklanması ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması" başlıklı 231. maddesinin beşinci fıkrasında; "Sanığa yüklenen suçtan dolayı yapılan yargılama sonunda hükmolunan ceza, iki yıl veya daha az süreli hapis veya adlî para cezası ise; mahkemece, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilir. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması, kurulan hükmün sanık hakkında bir hukuki sonuç doğurmamasını ifade eder." hükmü öngörülmüştür.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı, Ceza Mahkemesince verilebilecek hükümlerin sınırlı olarak sayıldığı 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 223. maddesinde yer almadığından, bir hüküm niteliği taşımamaktadır. Dolayısıyla davanın esasını çözen bir hüküm niteliğinde olmayan bu kararlar, lehe veya aleyhe bir sonuç doğurmamaktadır. Bu husus, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla da açıkça ortaya konulmuştur.

Bu bağlamda, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verildiği durumlarda, ortada ceza hukuku anlamında kesinleşmiş bir mahkumiyet hükmü bulunmadığından, bu kararların idari yargı mercilerince eylemin sübut bulması açısından bir delil olarak değerlendirilmesi mümkün bulunmamakta; Ceza Mahkemesi kararından bağımsız olarak dava dosyasındaki bilgi, belge ve tanık ifadeleri çerçevesinde davacının isnat edilen eylemleri işleyip işlemediği ve bu eylemlerin disiplin suçu oluşturup oluşturmadığı hakkında inceleme yapılarak karar verilmesi gerekmektedir.

Uyuşmazlıkta, disiplin soruşturması raporu ve dosyadaki belgelerin birlikte değerlendirilmesinden; davacının 26/01/2018 tarihinde mesaiye gelmemesi üzerine tutuklandığı bilgisinin alındığı, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmadan, davacının üzerinde uyuşturucu madde ile yakalandığı, uyuşturucu madde kullandığını ifade tutanaklarında ve savunmasında ikrar ettiği hususları birlikte değerlendirildiğinde, davacının, Ceza Mahkemesi kararı ile de sübut bulan söz konusu eylemi nedeniyle 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin (E) bendinin birinci fıkrasının (g) alt bendi uyarınca Devlet Memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda; davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle onanması gerekmektedir.