Danıştay 12. Daire E.2021/164 K.2024/2914

Dava konusu istem: ... Asliye Ceza Mahkemesinde zabıt katibi olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının E bendinin (g) alt bendi uyarınca "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı kararının iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının işlemin tesis edildiği tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı hakkında yapılan soruşturma sonucu düzenlenen raporda; davacının eyleminin kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektirdiği teklifinde bulunulmuş olması hususu gözetilerek, raporun 657 sayılı Kanun'un 126. maddesi uyarınca getirilen kademe ilerlemesinin durdurulması cezası verilmesi teklifi ile ilgili olarak karar verme yetkisi bulunan Bakanlık Disiplin Kuruluna gönderildiği,

Disiplin Kurulunun aktarılan Kanun maddesi uyarınca cezayı kabul veya reddetmesi gerekirken, davacının eyleminin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-g maddesinde belirtilen şekilde değerlendirilebileceği cihetiyle dosyanın doğrudan Yüksek Disiplin Kuruluna tevdiine karar verildiği ve Yüksek Disiplin Kurulu tarafından davacıya 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının E bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası verildiği anlaşılmakta olup,

davacıya verilen disiplin cezasında usul hükümlerine ve dolayısıyla hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının her birinin ödenmeleri gereken tarihten, davacıya ödemelerin yapıldığı tarihe kadar işleyecek faiziyle birlikte davacıya iadesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... Asliye Ceza Mahkemesinde zabıt katibi olarak görev yapan davacı hakkında yapılan idari soruşturma neticesinde.

26/04/2016 tarihli disiplin soruşturma raporunda davacının eyleminin "Açıklanması yasaklanan bilgileri açıklamak" kapsamında değerlendirilerek, 657 sayılı Kanun'un 125/D-k maddesi uyarınca kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının verilmesinin teklif edilmiş, Bursa Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu tarafından rapor doğrultusunda disiplin cezası verilmesi gerektiği kanaati ile soruşturma dosyasının Bakanlık Disiplin Kurulu'na gönderilmiş, Bakanlık Disiplin Kurulu tarafından davacının eyleminin.

657 sayılı Kanun'un 125/E-h maddesinde belirtilen "Yetki almadan gizli bilgileri açıklamak" kapsamında nitelendirilerek devlet memurluğundan çıkarma cezası verilmesi gerektiği cihetiyle dosyanın doğrudan Yüksek Disiplin Kurulu'na tevdi edildiği,

Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu Başkanlığı'nın 19/12/2017 tarih ve 505 sayılı kararı ile davacının eyleminin "Memurluk sıfatıyla bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" olarak nitelelendirilmesi ile 657 sayılı kanunun 125/E-g bendi gereği devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına karar verilmesi üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde, ''Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak'' fiili, Devlet memurluğundan çıkarma cezası verilmesini gerektiren fiil ve haller arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Disiplin cezası vermeye yetkili mercilerce disiplin suçu sayılacak eylemlerin işlenildiğinin öğrenilmesi halinde, bu kişiler hakkında soruşturma emri verilerek, soruşturmacı görevlendirilmesiyle başlatılacak soruşturma sonucunda olayın değerlendirilmesi ile hazırlanacak soruşturma raporunda;

adli, idari ve disiplin yönünden soruşturulan hakkında soruşturmacı kanaatinin ve teklifinin de yer alması gerektiği, soruşturmacı tarafından soruşturmaya konu eylemin sübut bulup bulmadığı ve mevzuatta hangi disiplin cezasını gerektirdiği yönünde getirilen teklif doğrultusunda disiplin dosyasının disiplin amiri, disiplin kurulu veya yüksek disiplin kurulu tarafından değerlendirileceği; ancak, disiplin cezası vermeye yetkili disiplin amiri ve disiplin kurullarının soruşturmacının teklifi ile bağlı olmadığı,

söz konusu merciler tarafından, önlerine gelen dosyaların kendi görev alanında olmadığı kanaatine varılması halinde disiplin dosyasının görevli görülen merciye gönderilebileceği açıktır.

Bir başka ifadeyle, Bakanlık Disiplin Kurulunun, davacının fiilleri hakkında soruşturmacı tarafından yapılan teklif ve değerlendirmeye katılmak zorunluluğunun bulunmadığı gibi davacının eylemlerinin 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde belirtilen memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici harekette bulunmak fiilini oluşturduğu kanaatine ulaştığı takdirde, konunun yetkili kurul tarafından görüşülmesi gerektiği yönünde karar almasını engelleyen bir

düzenleme bulunmamaktadır. Zira 657 sayılı Kanun'un 126. maddesindeki "disiplin kurulu ve yüksek disiplin kurulunun ayrı bir ceza tayinine yetkisi yoktur. Cezayı kabul veya reddeder." şeklindeki düzenleme, kurulların kendi yetki alanlarındaki cezalar bakımından uygulanabilecek bir hükümdür. Disiplin kurulunun kendi yetkisinde görmediği bir ceza ve bu cezaya dayanak olan fiile ilişkin dosyayı, yetkili gördüğü disiplin amiri veya kurula göndermesi idarenin kuruluş ve görevleriyle bir bütün olduğu yönündeki Anayasa kuralının gereğidir. Aksi düşünce disiplin kurulunu, kendi yetkisinde görmediği bir ceza teklifi hakkında kabul veya ret yönünde bir karar vermesi sonucuna götürür ki, bu durumda kabul veya ret şeklinde tesis edilen idari işlemin yetki bakımından sakat olacağı kuşkusuzdur.

Bu durumda, davacının eylemlerinin memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici harekette bulunmak fiilini oluşturduğu gerekçesiyle dosyanın Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kuruluna doğrudan gönderilmesinde usule aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken dava konusu işlemin iptali, bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının her birinin ödenmeleri gereken tarihten, davacıya ödemelerin yapıldığı tarihe kadar işleyecek faiziyle birlikte davacıya iadesi yönündeki kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.