Danıştay 12. Daire E.2021/188 K.2021/680

Dava konusu istem: Ankara İli, Keçiören İlçesi, … Camiinde İmam-Hatip olarak görev yapan davacı tarafından, Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 5/1-b maddesinde belirtilen ortak niteliği kaybettiğinden bahisle 657 sayılı Kanun'un 98/b maddesi uyarınca görevine son verilmesine ilişkin Diyanet İşleri Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. İdare Mahkemesinin .. tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacının, Z.A isimli kız çocuğuna whatshap mobil mesajlaşma ve iphone message vasıtasıyla ahlaki değerlere uygun düşmeyen çirkin ifadelerin bulunduğu mesajlar yolladığı, "Hayatım, aşkım, karıcım, fıstık" şeklinde hitap ettiği, cinsel içerikli şakalar yaptığı, ahlak temizliğine aykırı olarak söz ve davranış ile cinsel yönden rahatsız ettiği iddiasının subut bulduğu,

davacının eylemleri ile Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 5/1-b maddesinde yer alan itikat, ibadet, tavır ve hareketlerinin İslam törelerine uygunluğunun çevresinde bilinir olduğu şeklinde tanımlanan ortak nitelik esasını kaybettiğinin anlaşıldığı, bu nedenle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 98/b maddesi gereğince görevine son verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuki isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:. Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı ile Z.A. arasında whatshap mobil mesajlaşma ve iphone message uygulamaları aracılığıyla yapılan yazışmalarda davacının Z.A.'ya "hayatım, aşkım, fıstık" gibi hitapta bulunduğu ve zaman zaman seviyesizce şakalar yaptığı hususunda duraksama bulunmamakta ise de;

olayın ve yazışmaların içeriği, oluş şekli, eylemlerin derecesi dikkate alındığında, anılan eyleminin ”Atanmalarında dini öğrenimi esas alınan ünvanlarda aranan, itikat, ibadet, tavır ve hareketlerinin İslam törelerine uygunluğunun çevresinde bilinir olduğu" şeklinde ortak bir nitelik taşımak şartını kaybetmek suretiyle memuriyet görevine son verilmesini gerektirecek nitelik, ağırlık, derece ve seviyede bir eylem olmadığı anlaşıldığından,

davacının Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin 5/1-b maddesinde belirtilen ortak niteliği kaybettiğinden bahisle 657 sayılı Kanun'un 98/b maddesi uyarınca görevine son verilmesine ilişkin Diyanet İşleri Başkanlığı'nın 18/04/2018 tarih ve 46996 sayılı işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, davacının istinaf başvurusunun kabul edilerek istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararı kaldırılmış ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacının bir yetişkin olarak küçük yaştaki kız çocuğuna ahlaki değerlere uygun düşmeyen mesajlar yolladığı, şakalar yaptığı, söz konusu eylemlerin din görevlisine olan itikat ve güveni sarsıcı nitelikte ve İslam törelerine uygun olmayan davranışlar olduğu, dava konusu işlemin hizmet gereklerine, kamu yararına ve hukuka uygun olarak tesis edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, davacıya isnat edilen eylemin iftira niteliğinde olduğu, şikayette bulunan kişinin daha sonra idareye başvurarak şikayetteki olguların gerçek olmadığını ve pişmanlık duyduğunu açıkça belirttiğini, davacının aynı nedenden dolayı kınama cezası ile cezalandırıldığını, dava konusu işlemin tesisinde hukuka uygunluk bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının Daire kararımızda belirtilen gerekçe ile onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince; Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, Danıştay Başkanlık Kurulu'nun 18/12/2020 tarih ve 2020/62 sayılı kararı uyarınca Dairemize devredilen dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Ankara İli, Keçiören İlçesi, ...Camiinde İmam-Hatip olarak görev yapan davacı hakkında, G.T. isimli şahsın Diyanet İşleri Başkanlığı'na yazdığı şikayet dilekçesinde; davacı tarafından 16 yaşındaki kızı Z.A'nın sözlü ve fiziksel olarak taciz edildiğinin iddia edilmesi nedeniyle davacı hakkında soruşturma başlatılmıştır.

Soruşturma sonucunda düzenlenen … tarih ve … raporda özetle; davacının, Z.A isimli kız çocuğuna, whatshap mobil mesajlaşma ve iphone message uygulamalarıyla ahlaki değerlere uygun düşmeyen çirkin ifadelerin bulunduğu mesajlar yolladığı, "hayatım, aşkım, karıcığım, fıstık" şeklinde hitap ettiği, cinsel içerikli şakalar yaptığı ve anılan eylemleri nedeniyle davacının Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 5. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde yer alan "Atanmalarında din öğrenim şartı esas alınan unvanlarda;

itikat, ibadet, tavır ve hareketlerinin İslam törelerine uygunluğunun çevresinde bilinir olduğu şeklinde ortak bir nitelik taşımak" şartını kaybettiğinden bahisle, davacı hakkında idari yönden 657 sayılı Kanunun 98/b maddesi uyarınca Diyanet İşleri Başkanlığındaki memurluğuna son verilmesinin uygun olacağı belirtilmiştir.

Söz konusu rapordaki teklif esas alınarak tesis edilen Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Kurulunun … tarih ve … sayılı kararı ile davacının Diyanet İşleri Başkanlığındaki görevine son verilmesine karar verilmiş, bu karar Diyanet İşleri Başkanlığının … tarih ve … sayılı kararı ile onaylanmıştır. Bunun üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48. maddesinin (B) bendinin 2. alt bendinde, memurluğa alınacaklarda aranacak özel şartlar arasında, "kurumların özel kanun veya diğer mevzuatında aranan şartları taşımak" şartına yer verilmiş; 98. maddesinin (b) bendinde ise, memurların "memurluğa alınma şartlarından herhangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması veya memurlukları sırasında bu şartlardan her hangi birini kaybetmesi" hali Devlet memurluğunu sonra erdiren sebepler arasında sayılmıştır.

Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 5. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde ise de, "atanmalarında dini öğrenim şartı esas alınan alanlarda; itikat, ibadet, tavır ve hareketlerinin İslâm törelerine uygunluğunun çevresinde bilinir olduğu şeklinde ortak bir nitelik taşımak", Diyanet İşleri Başkanlığı kadrolarına ilk defa atanacaklarda aranacak genel şartlar arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca, atanmalarında dini öğrenim şartı esas alınan alanlarda görev yapan personelin; 657 sayılı Kanun'un 48. maddesinin (B) bendinin 2. alt bendi ile aynı Kanun'un 98. maddesinin (b) bendi uyarınca Yönetmelikte aranılan "itikat, ibadet, tavır ve hareketlerinin İslâm törelerine uygunluğunun çevresinde bilinir olduğu'' şeklindeki ortak nitelik şartını kaybettiğinden bahisle görevine son verme işleminin tesisi için, ''İslam törelerine uygun olmayan bir eylemin bulunması" ve ''bu eylemin çevresinde bilinir olması gerektiği'' şartlarının birlikte gerçekleşmesi gerektiği açıktır.

Uyuşmazlık konusu olayda davacı hakkında Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştime Yönetmeliği'nin 5/1-(b) maddesinde yer alan ortak niteliği kaybettiğinden bahisle dava konusu işlem tesis edilmiş ise de, davacıya isnat edilen fiil nedeniyle, Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 5/1-(b) maddesinde yer alan, "itikat, ibadet, tavır ve hareketlerinin İslâm törelerine uygunluğunun çevresinde bilinir olduğu" şeklindeki ortak nitelik şartını davacının kaybedip kaybetmediğine yönelik görev yaptığı yerde yaşayan başkaca kişilerin ifadelerine başvurulmayarak etraflıca bir araştırma ve inceleme yapılmadığı,

sadece mağdur olduğu belirtilen kişi ile annesinin ifadesinin alınılması ile yetinildiği anlaşılmış olup, eksik yapılan soruşturma raporuna dayanılarak tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir.

Bu itibarla, davacıya isnat edilen eylemin memuriyet görevine son verilmesini gerektirecek nitelik, ağırlık ve derecede olmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali yönündeki Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesi yerinde bulunmamakta ise de , sözü edilen husus sonucu itibarıyla hukuka uygun bulunan kararın bozulmasını gerektirir nitelikte bulunmamıştır.

(X) KARŞI OY

Dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerin bir bütün olarak değerlendirilmesinden; imam hatip olarak görev yapan davacının, davaya konu eylemleri nedeniyle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48. maddesinin (B) bendinin 2. fıkrası hükmüne dayanılarak düzenlenen Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin 5/b maddesinde yer alan, ''itikat, ibadet, tavır ve hareketlerinin İslam törelerine uygunluğunun çevresinde bilinir olduğu şeklinde ortak bir nitelik taşımak'' şartını kaybettiği kanaatine varıldığından tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmamakta olup, davalı idarenin temyiz isteminin kabul edilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği oyuyla aksi yönde verilen çoğunluk kararına katılmıyorum.