Danıştay 12. Daire E.2021/3449 K.2023/5940

Davanın konusu

22/01/2021 tarih ve 31372 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan; Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği Ek-1'de yer alan Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri ve Üst Disiplin Amirleri Cetvelinin "B) Taşra Teşkilatı" bölümünün "4) Doğrudan Merkeze Bağlı Taşra Kuruluşları" kısmının "A) Genel Müdürlüklere Bağlı Kuruluşlar" alt başlığının (c) satırındaki "Diğer Personel" kapsamına alınan sivil savunma uzmanlarının disiplin amiri olarak yer verilen "müdür yardımcısı" ibaresinin ve üst disiplin amiri olarak yer verilen "müdür" ibaresinin iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI

Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) tarafından çıkartılan ve 05/08/2010 tarih ve 27663 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan. Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesinde.

“Kamu kurum ve kuruluşlarının sivil savunma, seferberlik ve savaş hali hizmetleri ile afet ve acil durum hizmetlerinin koordinasyonu; kurum ve kuruluşların merkez teşkilatlarında idari ve mali işler, destek hizmetleri veya bu amaçla kurulmuş hizmet birimleri bünyesinde birim yöneticisine doğrudan bağlı olarak, kurum ve kuruluşların taşra teşkilatlarında ise teşkilatın üst yöneticisine doğrudan bağlı olarak sivil savurma uzmanlarınca yürütüleceği” maddesi ile,

22/01/2021 tarih ve 31372 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin EK-1 sayılı Cetvelinin, Disiplin Amirleri ve Üst Disiplin Amirleri Listesinin B) Taşra Teşkilatı Başlıklı 4. Maddesinin A-c) fıkrasında Sivil Savunma Uzmanının birinci disiplin amirinin “Müdür Yardımcısı”, üst disiplin amirinin “müdür” olması maddesinin, çerçeve yönetmeliğe aykırı olarak düzenlendiği,

Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığınca yönetmelik “Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmelik'in çerçeve yönetmelik olduğu, diğer bütün Kamu Kurum ve Kuruluşları kendi bünyelerinde çalıştırdıkları Sivil Savunma Uzmanları Hakkında yapacakları düzenlemelerin bu norma uygun olması gerektiği, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından çıkartılan Disiplin Amirleri Yönetmeliğindeki Doğrudan Merkeze Bağlı Taşra Kuruluşları Sivil Savunma Uzmanının birinci disiplin amirinin “Müdür Yardımcısı” olarak,

üst disiplin amirinin ise “Müdür” olarak belirlenmiş olmasının, diğer kamu kurum ve kuruluşlarında aynı unvanla görev yapan Sivil Savunma Uzmanları arasında Anayasanın ve yasaların eşitlik ilkesine aykırı olduğu,

Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliğin Ek-1'de yer alan Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri ve Üst Disiplin Amirleri Cetvelinin "B) Taşra Teşkilatı" bölümünün "4) Doğrudan Merkeze Bağlı Taşra Kuruluşları" kısmının "A) Genel Müdürlüklere Bağlı Kuruluşlar" alt başlığının (c) satırındaki "Diğer Personel" kapsamına alınan sivil savunma uzmanlarının disiplin amiri olarak yer verilen "müdür yardımcısı" ibaresinin ve üst disiplin amiri olarak yer verilen "müdür" ibaresinin hukuka ve yasalara uygun olmadığı, işlemin iptali gerektiği ileri sürülmektedir.

DAVALI İDARENİN SAVUNMASI

Dava konusu Yönetmeliğin “Disiplin amirleri” başlıklı 4. maddesinin birinci fıkrasında; “ Tarım ve Orman Bakanlığı merkez, taşra ve yurtdışı teşkilatında görev yapan Devlet memurlarının disiplin amiri ve üst disiplin amirleri Ek-1 sayılı cetvelde gösterildiği, Ek-1 sayılı cetvelde belirtilen disiplin amirinden daha üst disiplin amirine doğrudan bağlı olarak çalışan personelin disiplin amirinin, bağlı olduğu disiplin amiri olduğu, üst disiplin amirinin de buna göre tespit edileceği düzenlemesine yer verildiği,

geçici olarak asli görev yerinin dışında çalışan personelin disiplin amirlerinin geçici olarak çalıştığı birimdeki disiplin ve üst disiplin amiri olduğu şeklinde düzenlendiği, söz konusu maddenin ikinci fıkrasında Ek-1 sayılı cetvelde belirtilen disiplin amirinden daha üst disiplin amirine doğrudan bağlı olarak çalışan personelin bağlı olduğu amirin, disiplin amiri olduğu ve üst disiplin amirinin de buna göre tespit edildiğinin açık olduğu, merkez ve taşra birimlerinde görev yapan sivil savunma uzmanlarının doğrudan bağlı oldukları amirin, disiplin amirleri olduğunun, açık ve net olduğu,

taşra teşkilatı doğrudan merkeze bağlı taşra kuruluşları birimlerinde görev yapan sivil savunma uzmanının Ek-1'de “Diğer personel” içerisinde zikredilse de mezkur maddenin ikinci fıkrasına göre doğrudan bağlı olduğu amirin, disiplin amiri olduğu,

taşra il müdürlüğü biriminde sivil savunma uzmanı açıkça zikredilse de, şayet daha üst disiplin amirine doğrudan bağlı çalışıyor ise, mezkur maddenin ikinci fıkrasına göre bu amirin disiplin amiri olacağı, bu minvalde Ek-1'de sayılan unvanların doğrudan bağlılıkları da dikkate alındığında disiplin amirlerinin değiştiği, bahse konu sivil savunma uzmanının, doğrudan bağlı oldukları amire göre değerlendirileceği, bu itibarla Yönetmeliğin dava konusu hükümlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı ve mevzuata uygun olduğu savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI : …

DÜŞÜNCESİ

Dava, davacı Sendika tarafından, 22/01/2021 tarih ve 31372 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği Ek-1'de yer alan Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri ve Üst Disiplin Amirleri Cetvelinin "B) Taşra Teşkilatı" bölümünün "4) Doğrudan Merkeze Bağlı Taşra Kuruluşları" kısmının "A) Genel Müdürlüklere Bağlı Kuruluşlar" alt başlığının (c) satırındaki "Diğer Personel" kapsamına alınan sivil savunma uzmanlarının disiplin amiri olarak yer verilen "müdür yardımcısı" ibaresinin ve üst disiplin amiri olarak yer verilen "müdür" ibaresinin iptali istemiyle açılmıştır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Disiplin amiri ve disiplin cezaları:" başlıklı 124/1. maddesinde, "Disiplin amirleri; kurumların kuruluş ve görev özellikleri dikkate alınarak Devlet Personel Başkanlığı'nın görüşüne dayanılarak özel yönetmeliklerinde tayin ve tesbit edilecek amirlerdir." hükmüne yer verilmiştir.

Dava konusu Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği, 657 sayılı Kanun'un 124. ve 17/09/1982 tarih ve 8/5336 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Disiplin Kurulları ve Disiplin Amirleri Hakkında Yönetmeliğin 16. maddesine dayanılarak, Tarım ve Orman Bakanlığında görevli Devlet memurlarının disiplin ve üst disiplin amirlerini belirlemek amacıyla 22/01/2021 tarih ve 31372 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulmuştur.

Yönetmeliğin dayanağı olan anılan Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Disiplin Kurulları ve Disiplin Amirleri Hakkında Yönetmelik, 30/04/2021 tarih ve 31470 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği'nin 42. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış, anılan Yönetmeliğin 5/3. maddesinde de; "birinci fıkra dışındaki diğer disiplin amirlerinin; kamu idarelerinin kuruluş ve görev özelliklerine göre hazırlanan ve yürürlüğe konulan özel yönetmelikler ile tespit edileceği" hüküm altına alınmıştır.

Anılan Resmi Gazete'de yayımlanan Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin "Disiplin Amirleri" başlıklı 4. maddesinde; "(1) Tarım ve Orman Bakanlığı merkez, taşra ve yurtdışı teşkilatında görev yapan Devlet memurlarının disiplin amiri ve üst disiplin amirleri Ek-1 sayılı cetvelde gösterilmiştir. (2) Ek-1 sayılı cetvelde belirtilen disiplin amirinden daha üst disiplin amirine doğrudan bağlı olarak çalışan personelin disiplin amiri bağlı olduğu disiplin amiridir. Üst disiplin amiri de buna göre tespit edilir. (3) Geçici olarak asli görev yerinin dışında çalışan personelin disiplin amirleri geçici olarak çalıştığı birimdeki disiplin ve üst disiplin amiridir." hükmüne yer verilmiştir.

5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'un (mülga) 25. maddesine dayanılarak çıkartılan ve 05/08/2010 tarih ve 27663 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan. Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmeliğin "Sivil savunma uzmanlarının idari statüsü" başlıklı 5. maddesinde.

"Kamu kurum ve kuruluşlarının sivil savunma, seferberlik ve savaş hali hizmetleri ile afet ve acil durum hizmetlerinin koordinasyonu; kurum ve kuruluşların merkez teşkilatlarında idari ve mali işler, destek hizmetleri veya bu amaçla kurulmuş hizmet birimleri bünyesinde birim yöneticisine doğrudan bağlı olarak, kurum ve kuruluşların taşra teşkilatlarında ise teşkilatın üst yöneticisine doğrudan bağlı olarak sivil savunma uzmanlarınca yürütülür.

Sivil savunma uzmanları kurum ve kuruluşlarda şube müdürü görev, yetki ve sorumluluklarına sahiptir." hükmü yer almaktadır.

Yukarıda belirtilen yönetmelik maddeleri uyarınca, "taşra teşkilatında" doğrudan merkeze bağlı taşra kuruluşlarından genel müdürlüklere bağlı kuruluşlarda görevli sivil savunma uzmanlarının, disiplin amiri olarak doğrudan üst yöneticilere bağlı olduğu anlaşılmaktadır. Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin "Disiplin Amirleri" başlıklı 4. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca Ek-1 sayılı cetvelde belirtilen disiplin amirinden daha üst disiplin amirine doğrudan bağlı olarak çalışan personelin disiplin amirinin, bağlı olduğu amirin disiplin amiri olduğu ve üst disiplin amirinin de buna göre tespit edileceği belirtilmiştir.

Buna göre, sivil savunma uzmanlarının dava konusu Yönetmeliğin Ek-1'de yer alan Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri ve Üst Disiplin Amirleri Cetvelinin "diğer personel" kapsamında olduğu ve anılan Resmi Gazete'de yayımlanan Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin "Disiplin Amirleri" başlıklı 4. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca sivil savunma uzmanlarının, doğrudan bağlı olduğu amirinin, disiplin amiri olduğu ve üst disiplin amirinin de buna göre tespit edileceği açıktır.

Bu durumda, dava konusu düzenlemede hizmet gerekleri ile üst hukuk normlarına ve hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince; 2577 sayılı Kanun'un 17. maddesinin birinci fıkrası uyarınca duruşma için önceden belirlenen 22/11/2023 tarihinde, davacı Sendika vekili Av. …'nın, davalı Tarım ve Orman Bakanlığı vekili Hukuk Müşaviri …'un duruşmaya geldiği, Danıştay Savcısı …'in hazır olduğu görülerek açık duruşmaya başlandı. 2577 sayılı Kanun'un 18. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca duruşmaya katılan taraflara usulüne uygun söz verilip dinlendikten ve Danıştay Savcısının düşüncesi alındıktan sonra duruşmaya son verildi. Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, işin gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ

Davacı Sendika tarafından, 22/01/2021 tarih ve 31372 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği Ek-1'de yer alan Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri ve Üst Disiplin Amirleri Cetvelinin "B) Taşra Teşkilatı" bölümünün "4) Doğrudan Merkeze Bağlı Taşra Kuruluşları" kısmının "A) Genel Müdürlüklere Bağlı Kuruluşlar" alt başlığının (c) satırındaki "Diğer Personel" kapsamına alınan sivil savunma uzmanlarının disiplin amiri olarak yer verilen "müdür yardımcısı" ibaresinin ve üst disiplin amiri olarak yer verilen "müdür" ibaresinin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

Dosyanın incelenmesinden; görülmekte olan işbu dava açıldıktan sonra, 13/09/2022 tarih ve 31952 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin, "yürürlükten kaldırılan yönetmelik" başlıklı 6. maddesiyle, dava konusu Yönetmeliğin bütünüyle yürürlükten kaldırıldığı anlaşılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

22/01/2021 tarih ve 31372 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin, 13/09/2022 tarih ve 31952 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Tarım ve Orman Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin 6. maddesiyle yürürlükten kaldırılması nedeniyle davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından, davanın esası hakkında karar verilmesine yer bulunmamaktadır.