Danıştay 12. Daire E.2021/442 K.2023/3463

Dava konusu istem : Kütahya İli, Tavşanlı Adliyesinde hizmetli olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla. Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı savunma istem yazısında, her ne kadar 657 sayılı Kanun'un 129/2 ve 130. maddelerine atıf yapılmış ise de.

657 sayılı Kanun'un 129. maddesinde yer alan soruşturma evrakını inceleme, tanık dinletme, disiplin kurulunda sözlü veya yazılı olarak kendisi veya vekili vasıtasıyla savunma yapma hakları bulunduğunun hatırlatılmadığı, ayrıca, 7 gün içinde yazılı savunmasını postalaması gerektiği belirtilerek, davacının yazılı savunma vermeye yönlendirildiği ve bu haliyle davacıya yazılı savunma dışında bir seçenek sunulmayarak savunma hakkının kısıtlandığı anlaşıldığından,

davacının, usulüne uygun olarak son savunma hakkı tanınmadan devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince.

İdare Mahkemesi tarafından, davacının yazılı savunma vermeye yönlendirildiği ve bu haliyle davacıya yazılı savunma dışında bir seçenek sunulmadığı, dolayısıyla, savunma hakkının kısıtlandığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de; olayda, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı yazısı ile, davacı hakkında düzenlenen disiplin raporu uyarınca "... isimli bayanla birlikte; kişileri fuhuşa teşvik etmek, fuhuş yaptırmak, fuhuşa aracılık etmek veya fuhuşa yer temin etmek" şeklinde isnatlara karşı, 657 sayılı Kanun'un 129/2 ve 130. maddeleri de açıkça hatırlatılarak,

yazının tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içinde savunmasını yapması gerektiğinin bildirildiği, davacı tarafından ise soruşturma evrakını inceleme, tanık dinletme, disiplin kurulunda sözlü kendisi veya vekili vasıtasıyla savunma yapma gibi haklarını kullanma yönünde bir talepte bulunulmadan, yazılı savunma yapıldığı, söz konusu savunmanın Yüksek Disiplin Kuruluna gönderilmesi üzerine dava konusu edilen Devlet memurluğundan çıkarma cezası verildiği görülmekle, davacının savunma yapma hakkının kısıtlandığından söz edilmesine olanak bulunmadığı;

davacı hakkında yapılan adli soruşturma evrakının, tape kayıtlarının ve idari soruşturma dosyasının bir bütün olarak değerlendirilmesinden, Tavşanlı Adliyesinde hizmetli olarak görev yapan davacının, arkadaşları ... ve ...'nün para karşılığında ... ve ... isimli kadınlarla birlikte olmaları için aracılık ettiğinin sübut bulduğu ve bu eyleminin memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketler niteliğinde olduğu, öte yandan; davacı ve diğer ilgililer hakkında söz konusu fiiller nedeniyle bir kimseyi fuhuşa teşvik etmek veya yaptırmak veya aracılık etmek veya yer temin etmek suçundan ...

Asliye Ceza Mahkemesinin ... esasında açılan davanın halen derdest olduğu da göz önüne alındığında, davacının eylemine uyan Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu, savunma hakkının kısıtlandığı belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesince verilen kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Bölge İdare Mahkemesince verilen kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince; Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 tarih ve 2020/62 sayılı "Danıştay Dava Daireleri Arasındaki İş Bölümü Kararı" üzerine Dairemize devredilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava dosyasının incelenmesinden. Kütahya İli, Tavşanlı Adliyesinde hizmetli olarak görev yapan davacı hakkında, ... isimli kadın ile birlikte ''bir kimseyi fuhuşa teşvik etmek, veya yaptırmak veya aracılık etmek veya yer temin etmek'' iddialarıyla ilgili olarak başlatılan disiplin soruşturması kapsamında muhakkik tarafından ... tarih ve ...

Değişik İş sayılı yazı ile davacıdan yazılı savunma istenildiği, 30/01/2017 tarihli yazılı savunma verilmesi üzerine düzenlenen soruşturma raporunda; ''hizmetli olarak görev yapan davacının alınan savunması, tanık olarak beyanına başvurulan ...'nin ifadesi, tape kayıtları ve tüm soruşturması bir bütün olarak değerlendirildiğinde isnat edilen "memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiilinin sübuta erdiği sonucuna varılarak getirilen teklif üzerine, Tavşanlı Adli Yargı İlk Derece Adalet Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararıyla;

davacının 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılması gerektiği, ancak aynı Kanunun 125. maddesinde öngörülen ''Geçmiş hizmetleri sırasında çalışmaları olumlu olan ve ödül veya başarı belgesi alan memurlar için verilecek cezalarda bir derece hafif olanı uygulanabilir'' hükmü dikkate alındığında ''1 yıl kademe ilerlemesinin durdurulması'' cezası ile cezalandırılması gerektiği kanaatiyle disiplin dosyasının Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kuruluna sevkedildiği,

Yüksek Disiplin Kurulu tarafından karar verilmeden önce, son savunma verilmesi için Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı yazısı ile.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 129/2 ve 130. maddelerine atıf yapılarak davacıdan son savunmasının istendiği, davacının yazılı olarak verdiği savunması yeterli görülmeyerek, Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile davacının devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırıldığı, bunun üzerine temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde, “Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak” fiili, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmış; 131. maddesinde ise, "Aynı olaydan dolayı memur hakkında ceza mahkemesinde kovuşturmaya başlanmış olması disiplin kovuşturmasını geciktiremez. Memurun ceza kanununa göre mahkum olması veya olmaması halleri, ayrıca disiplin cezasının uygulanmasına engel olamaz." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare Mahkemesince maddi olayın açıklığa kavuşturulması için yapılacak hukuki denetimin, ceza mahkemesi kararından bağımsız olarak, dava dosyasında bulunan ve devlet memurluğundan çıkarma işleminin dayanağını oluşturan soruşturma raporu ile ekli bilgi, belge ve alınan ifadeler doğrultusunda yapılması gerekmekle birlikte, re'sen araştırma yetkisi kapsamında, ceza yargılaması sırasında alınan sanık ve tanık ifadeleri, bilirkişi raporları gibi maddi delillerin ve yargılama sonucunda verilen ceza mahkemesi kararı ile bu karardaki tespitlerin kullanılması ve disiplin soruşturma raporu ile ilgili yapılan inceleme neticesinde disiplin suçuna konu fiil ya da fiillerin sübuta erip ermediğinin tespitine yönelik değerlendirme yapılmak suretiyle hükme esas alınması gerektiği açıktır.

Uyuşmazlıkta, UYAP sitemi üzerinden yapılan araştırma sonucunda, davacıya isnat edilen ve disiplin soruşturmasına konu fiillerin aynı zamanda Türk Ceza Kanunu kapsamında da suç teşkil etmesi nedeniyle, davacı hakkında "bir kimseyi fuhuşa teşvik etmek veya yaptırmak veya aracılık etmek veya yer temin etmek" iddiasıyla açılan kamu davasının ... Asliye Ceza Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında devam ettiği anlaşılmıştır.

Bu durumda; söz konusu ceza davasının sonucunun araştırılması ve davacı hakkındaki ceza yargılaması sonuçlandıktan sonra disiplin cezasına konu fillerin işlenip işlenmediği konusunda bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.