Danıştay 12. Daire E.2021/4868 K.2023/2403

Dava konusu istem: ... Jandarma Komando Alay Komutanlığı, 2. Jandarma Komando Tabur Komutanlığı, 3. Jandarma Komando Bölük Komutanlığında ... olarak görev yapan davacının, sözleşmesinin, geriye doğru son bir yıl içerisinde üç aydan fazla istirahat raporu aldığından bahisle 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu'nun 10. maddesi, Uzman Erbaş Yönetmeliği'nin 13. maddesi ve Uzman Erbaş Yönergesi'nin 6. bölümünün 6. maddesinin (e) bendi uyarınca feshedilmesine ilişkin Erzurum Jandarma Bölge Komutanlığının 30/01/2017 tarihli işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla; davacı tarafından 05/09/2016 tarihinden itibaren alınan dokuz adet istirahat raporu ve yatarak tedaviye ilişkin belgelerdeki hastalığa ilişkin bulgu ve tanı değerlendirilmek suretiyle davacının hastalığının uzun süreli tedaviyi gerektiren bir ruh ve sinir hastalığı olup olmadığının Adli Tıp Kurumundan sorulması üzerine, Adli Tıp Kurumu 7. İhtisas Dairesince tanzim olunan … tarih ve …-… sayılı raporda özetle.

"Dosya kapsamında yer alan tıbbi belgelerden. 1) Erzincan Üniversitesi Mengücek Gazi Eğitim ve Araştırma Hastanesinin … tarih ve … no'lu tek hekim raporunda. "Karışık anksiyete ve depresif bozukluk tanısı, 05/09/2016 tarihinden itibaren 10 gün istirahatinin uygun olduğu" şeklinde kayıtlı olduğu, 2) Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinin … tarih ve … no'lu raporunda.

"Posttravmatik stres bozukluğu tanısı, 19/09/2016 tarihinden itibaren 5 gün istirahatinin uygun olduğu" şeklinde kayıtlı olduğu, 3) Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinin … tarih ve … no'lu sağlık kurulu raporunda.

"Depresif duygudurum, tepkisel ve agresif davranışlar, aşırı irkilme tepkileri, uyku bozuklukları bulguları olduğu, ağır strese reaksiyon ve uyum bozuklukları tanısı konulduğu, yattığı 20/09/2016 - 26/09/2016 tarihleri arası ve taburculuğundan itibaren 20 gün istirahatinin uygun olduğu" şeklinde kayıtlı olduğu, 4) Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinin … tarih ve … no'lu raporunda.

"Depresif nöbet tanısı, 13/10/2016 tarihinden itibaren 10 gün istirahatinin uygun olduğu" şeklinde kayıtlı olduğu, 5) Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinin … tarih ve … no'lu sağlık kurulu raporunda.

"Göz teması kısıtlı, depresif duygudurum, afekt anksiyöz, anerji, anhedoni, hipervijilans. flashbacklar, baş dönmesi, çarpıntı, travmatik olay tekrarlı yormuş gibi hissetme, duygusal kısıtlılık bulguları olduğu, travma sonrası stres bozukluğu tanısı konulduğu, yattığı 21/10/2016 - 21/11/2016 tarihleri arası ve taburculuğundan itibaren 20 gün istirahatinin ve istirahat sonrasında kontrolünün uygun olduğu" şeklinde kayıtlı olduğu, 6) Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinin … tarih ve … no'lu raporunda.

"M. depresyon tanısı, 12/12/2016 tarihinden itibaren 10 gün istirahatinin uygun olduğu" şeklinde kayıtlı olduğu, 7) İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesinin … tarih ve … no'lu durum bildirir raporunda.

"Depresif epizodlar, travma sonrası stres bozukluğu tanısı konulduğu, EÜTF Psikiyatri ABD'dan 1 ay önce taburcu olan hastanın 10 gün istirahati ve askerlik koşullarının düzenlenmesi için Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne sevkinin uygun olduğu" şeklinde kayıtlı olduğu, 8) Buca Seyfı Demirsoy Devlet Hastanesinin 04/01/2017 poliklinik tarihli tek hekim raporunda.

"Depresif nöbet tanısı konulduğu, ayakta başlama tarihi: 04/01/2017, ayakta bitiş tarihi: 13/01/2017 olduğu" şeklinde kayıtlı olduğu, 9) İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 16/01/2017 poliklinik tarihli tek hekim raporunda.

"Servikal disk bozuklukları tanısı konulduğu, ayakta başlama tarihi: 16/01/2017, ayakta bitiş tarihi: 20/01/2017 olduğu" şeklinde kayıtlı olduğu, sonuç olarak; girdiği çatışmada asker arkadaşlarının şehit düştüğü ve çatışmadan sonra psikolojinin bozulduğu gerekçesiyle Ruh ve Sinir Hastalıkları kliniklerinde muayene ve yatışlarının olduğu, raporlar aldığı bildirilen davacı hakkında düzenlenen adli ve tıbbi belgelerin değerlendirilmesinde; dava dosyasındaki tıbbi belgelerin incelenmesinde; kişinin ruhsal şikayetleri nedeniyle 05/09/2016 tarihinden itibaren ayaktan ve yatarak psikiyatrik takip ve tedavilerinin olduğu,

takip ve tedavi sürecinde TSSB ve depresyon tanıları aldığı, kişinin Kurulumuzca 04/03/2018 ve 11/05/2018 tarihlerinde yapılan muayenelerinde, remisyonda (hastalık belirtilerinin sönmesi) travma sonrası stres bozukluğu (TSSB) saptandığı anlaşılmakla.

Travmatik olay sonrası gelişen TSSB olgularında yaşanan travmanın şiddeti, sıklığı, kişilik özellikleri ve yeterli sosyal desteğin olup olmaması gibi faktörlerle ilişkili olarak kişiden kişiye farklı klinik seyir izlemekle birlikte, kişinin bireysel, sosyal ve mesleki yaşantısının etkilendiğinin tıbben bilindiği,

hastanın takiplerinde hekimin kişinin işlevselliğine göre ya da stresör ortamdan uzaklaştırmak amacıyla istirahat önerebileceği, dolayısıyla kişinin takip ve tedavisinin yapıldığı sağlık kuruluşlarında düzenlenen tıbbi belge ve raporlardaki mevcut tanılara göre verilen istirahat sürelerinin ilim ve fenne uygun olduğu" kanaatinin bildirildiği anlaşılmakla,

işbu rapordaki davacı hakkında düzenlenen tıbbi belge ve raporlardaki mevcut tanılara göre verilen istirahat sürelerinin ilim ve fenne uygun olduğu tespiti ile davacının söz konusu rahatsızlığının askerlik mesleğini yürüttüğü sırada girdiği çatışmada asker arkadaşlarının şehit düşmesi sonucu başladığı hususları birlikte gözetildiğinde, 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu'nun “Tedavi” başlıklı 10. maddesinin birinci fıkrası ve Uzman Erbaş Yönetmeliği'nin 17. maddesinin birinci fıkrası gereği davacının iyileşinceye kadar izinli sayılarak ilişiğinin kesilmemesi gerekirken,

bu prosedür işletilmeyip davacının sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

İdare Mahkemesince eksik inceleme yapıldığı, konuyla ilgili mevzuatın açık olduğu, dava konusu işlemin hukuka uygun olarak, hukuki zorunluluk gereği tesis edildiği, Kanun'un amir hükmünün aksine takdir yetkisi kapsamında idarenin tasarrufunun söz konusu olamayacağı, Mahkeme kararında, davacının iyileşinceye kadar izinli sayılacağına ilişkin bir ibare hiçbir mevzuatta olmadığı gibi, yürürlükte olan mevzuata da uygun düşmediği, davacının uzun süreli tedaviye ihtiyaç gösteren bir hastalığa yakalandığının sağlık kurulu raporlarının hiç birinde belirtilmediği,

ayrıca mazeretsiz olduğu halde bir sözleşme yılı içerisinde mazeretsiz olarak yedi gün göreve gelmediği için Uzman Erbaş Yönetmeliği'nin 13. maddesi gereği davacının sözleşmesi haklı ve hukuka uygun olarak feshedildiği, davacı hakkında tesis edilen işlem hukuka uygun olduğundan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Toplam istirahat süresinin 90 gün dahi olmadan yapılan fesih işleminin, 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu'na ve Uzman Erbaş Yönetmeliği'ne aykırı olduğu, fesih işlemine gerekçe olarak gösterilen raporların içeriğinden de anlaşılacağı üzere; uygulanan tedavi sürecinin ruh ve sinir hastalıkları ile ilgili olduğu ve uzun süreli bir tedaviye ihtiyaç gösterdiği, mazeretsiz olarak yedi gün göreve gelmeme durumunun söz konusu olmadığı, adli tıp raporunun iddiasının haklılığını ortaya koyduğu belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.